II SA/Sz 51/26Uchylenie kary za brak pozwolenia wodnoprawnego 15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na Zarząd Dróg i Transportu w K. za korzystanie z usług wodnych (odprowadzanie wód opadowych do rzeki Dzierżęcinki) bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego w okresie od 1 stycznia do 17 marca 2025 r. Pozwolenie wygasło 9 lipca 2024 r., a nowy wniosek został złożony 19 grudnia 2024 r. i ostatecznie wydany 26 lutego 2025 r. Organy administracji uznały, że brak pozwolenia w tym okresie skutkuje nałożeniem kary w wysokości 8 185,00 zł, powołując się na art. 472aa Prawa wodnego. Skarżący odwoływał się, argumentując, że naruszenie miało charakter przejściowy, zaprzestał go, a nowe pozwolenie zostało uzyskane. Podkreślał, że korzystanie odbywało się na warunkach poprzedniego pozwolenia i nie wykazano szkód środowiskowych. Organy odwoławcze nie zastosowały art. 189f K.p.a. (odstąpienie od nałożenia kary), uznając wagę naruszenia za znaczącą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że organy administracji nie dokonały indywidualnej oceny wagi naruszenia i okoliczności sprawy, w tym faktu, że wniosek o nowe pozwolenie był rozpatrywany przez ponad dwa miesiące. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, które dopuszcza indywidualną ocenę przyczyny braku pozwolenia, zwłaszcza gdy wniosek został złożony i jest rozpatrywany, a opóźnienie może wynikać z działania organu. Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem tych okoliczności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 189f K.p.a. w kontekście kar administracyjnych za naruszenia formalne, gdy wniosek o legalizację jest w toku, a opóźnienie może wynikać z działania organu.
Dotyczy spraw o nałożenie kar pieniężnych w postępowaniu administracyjnym, gdzie występuje naruszenie formalne, a strona podjęła kroki do jego usunięcia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy brak pozwolenia wodnoprawnego w okresie przejściowym, gdy wniosek o nowe pozwolenie jest w toku, uzasadnia automatyczne nałożenie kary pieniężnej, czy też organ powinien indywidualnie ocenić wagę naruszenia i okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ powinien indywidualnie ocenić wagę naruszenia i okoliczności sprawy, w tym opóźnienie w wydaniu pozwolenia przez organ, zgodnie z art. 189f K.p.a., a nie stosować przepisów w sposób automatyczny.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, które dopuszcza indywidualną ocenę przyczyny braku pozwolenia, zwłaszcza gdy wniosek został złożony i jest rozpatrywany, a opóźnienie może wynikać z działania organu. Automatyczne stosowanie kary bez uwzględnienia tych czynników jest sprzeczne z zasadami praworządności i zaufania do państwa.
Czy organ administracji prawidłowo zastosował art. 189f K.p.a. (odstąpienie od nałożenia kary) w sytuacji, gdy naruszenie miało charakter przejściowy, strona zaprzestała naruszenia, uzyskała nowe pozwolenie i nie wykazano szkód środowiskowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nieprawidłowo zastosował art. 189f K.p.a., ponieważ nie dokonał indywidualnej oceny wagi naruszenia i okoliczności sprawy, w tym opóźnienia w wydaniu pozwolenia przez organ.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy skupiły się na argumentacji teoretycznej i orzeczniczej, pomijając indywidualną sytuację skarżącego oraz fakt, że opóźnienie w wydaniu pozwolenia mogło wynikać z działania organu. Brak takiej oceny uniemożliwił prawidłowe zastosowanie art. 189f K.p.a.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (7)
Główne
u.p.w. art. 472aa § ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 2
Ustawa Prawo wodne
Przepis stanowi podstawę do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 500% opłaty zmiennej za korzystanie z usług wodnych bez wymaganego pozwolenia.
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1, § 2 i § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis daje możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaniu na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody potwierdzające wykonanie postanowienia lub gdy waga naruszenia prawa jest znikoma.
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u.p.w. art. 414 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2
Ustawa Prawo wodne
Pozwolenie wodnoprawne wygasa po upływie okresu, na który było wydane, chyba że złożono wniosek o jego przedłużenie w terminie 90 dni.
k.p.a. art. 7, 77 § 1, 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące obowiązku organu do wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności sprawy i zebrania dowodów.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący wymogów formalnych uzasadnienia decyzji.
P.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ powinien indywidualnie ocenić wagę naruszenia i okoliczności sprawy, w tym opóźnienie w wydaniu pozwolenia przez organ. • Naruszenie miało charakter przejściowy, strona zaprzestała naruszenia i uzyskała nowe pozwolenie. • Nie wykazano konkretnych, mierzalnych szkód środowiskowych.
Odrzucone argumenty
Organy administracji zastosowały przepisy w sposób automatyczny, bez indywidualnej oceny sytuacji skarżącego. • Waga naruszenia prawa była znacząca i nie można było zastosować art. 189f K.p.a.
Godne uwagi sformułowania
właściwe stosowanie prawa nie może ograniczać się wyłącznie do stosowania literalnej wykładni przepisu • przyczyna braku pozwolenia może mieć znaczenie, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska na podstawie wymaganego pozwolenia wystąpił o wydanie pozwolenia na kolejny okres • naliczenie i wymierzenie opłaty podwyższonej jest w sprzeczności z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego • rozpatrzenie wniosku o pozwolenie wodnoprawne mogłoby nastąpić bez zbędnej zwłoki • analiza organu dotycząca braku możliwości zastosowania art. 189f § 1 K.p.a. została dokonana w oderwaniu od indywidualnej oceny wagi naruszenia prawa oraz faktu zaprzestania jego naruszenia
Skład orzekający
Wiesław Drabik
przewodniczący
Marzena Iwankiewicz
sprawozdawca
Joanna Świerzko-Bukowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 189f K.p.a. w kontekście kar administracyjnych za naruszenia formalne, gdy wniosek o legalizację jest w toku, a opóźnienie może wynikać z działania organu."
Ograniczenia: Dotyczy spraw o nałożenie kar pieniężnych w postępowaniu administracyjnym, gdzie występuje naruszenie formalne, a strona podjęła kroki do jego usunięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest indywidualne podejście organów administracji i jak sądy mogą korygować ich automatyczne stosowanie prawa, szczególnie gdy naruszenie jest formalne, a strona działała w dobrej wierze.
“Czy kara za błąd formalny jest zawsze sprawiedliwa? Sąd administracyjny stawia pytania o indywidualną ocenę naruszeń.”
Dane finansowe
WPS: 8185 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.