II SA/Po 884/18Odmowa zasiłku celowego osadzonemu 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi wniesionej przez osobę odbywającą karę pozbawienia wolności, która posiadała orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności i zwróciła się o przyznanie zasiłku celowego na zakup specjalistycznego komputera z oprogramowaniem dla osób niewidomych. Organ pierwszej instancji, Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, odmówił przyznania zasiłku, wskazując na art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podzielając argumentację organu pierwszej instancji. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, zaskarżył decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz Konstytucji RP, w tym prawa do zabezpieczenia społecznego i szczególnej opieki nad osobami niepełnosprawnymi. Skarżący argumentował, że odmowa przyznania pomocy jest niezgodna z Konstytucją i prawem europejskim, a brak komputera uniemożliwia mu samodzielną egzystencję. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Sąd uznał, że przepis art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej ma charakter bezwzględnie obowiązujący i stanowi samoistną przesłankę do odmowy przyznania świadczeń osobom odbywającym karę pozbawienia wolności. Sąd podkreślił, że osoby osadzone w zakładach karnych pozostają na utrzymaniu państwa, a ich potrzeby socjalne są realizowane w ramach przepisów Kodeksu karnego wykonawczego, który zapewnia niezbędne minimum socjalne. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące naruszenia Konstytucji, wskazując, że prawo do zabezpieczenia społecznego jest regulowane ustawowo, a przepisy KKW realizują ten obowiązek wobec osadzonych. Sąd stwierdził również, że wniosek nie dotyczył świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 68 ust. 3 Konstytucji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady, że osoby osadzone w zakładach karnych nie mają prawa do świadczeń z pomocy społecznej, nawet jeśli są niepełnosprawne i potrzebują specjalistycznego sprzętu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby pozbawionej wolności i nie rozstrzyga kwestii świadczeń dla osób niepełnosprawnych w innych okolicznościach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osobie odbywającej karę pozbawienia wolności przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego na zakup sprzętu specjalistycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.
Uzasadnienie
Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej ma charakter bezwzględnie obowiązujący i stanowi samoistną przesłankę do odmowy przyznania świadczeń osobom odbywającym karę pozbawienia wolności. Osoby te pozostają na utrzymaniu państwa, a ich potrzeby socjalne są realizowane w ramach Kodeksu karnego wykonawczego.
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego osobie niepełnosprawnej odbywającej karę pozbawienia wolności narusza przepisy Konstytucji RP dotyczące zabezpieczenia społecznego i opieki nad osobami niepełnosprawnymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa nie narusza Konstytucji. Prawo do zabezpieczenia społecznego jest regulowane ustawowo, a przepisy Kodeksu karnego wykonawczego zapewniają niezbędne minimum socjalne osadzonym. Wniosek nie dotyczył świadczeń opieki zdrowotnej.
Uzasadnienie
Konstytucyjne prawo do zabezpieczenia społecznego jest realizowane przez ustawy, w tym ustawę o pomocy społecznej i Kodeks karny wykonawczy. Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej jest zgodny z Konstytucją w odniesieniu do osób osadzonych. Wniosek o zasiłek na komputer nie mieści się w zakresie szczególnej opieki zdrowotnej dla osób niepełnosprawnych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
u.p.s. art. 13 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
Osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Jest to samoistna przesłanka odmowy.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Dz.U. z 2019 r. poz. 68 art. 21 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu
Podstawa orzeczenia o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Pomocnicze
u.p.s. art. 2 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
Sąd uznał, że nie doszło do błędnej wykładni przepisu dotyczącego sytuacji życiowej, gdyż odbywanie kary pozbawienia wolności wyłącza prawo do świadczeń.
Konstytucja RP art. 67 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do zabezpieczenia społecznego jest regulowane ustawowo i nie jest stosowane wprost.
Konstytucja RP art. 68 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis dotyczy szczególnej opieki zdrowotnej, a wniosek skarżącego nie dotyczył świadczeń opieki zdrowotnej.
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przywołany w skardze, ale nie miał zastosowania w ocenie sądu.
u.p.s. art. 13 § ust. 2
Ustawa o pomocy społecznej
Nie miał zastosowania, gdyż dotyczy osób tymczasowo aresztowanych, a skarżący odbywał karę pozbawienia wolności.
k.k.w. art. 109-111
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy
Przepisy realizujące obowiązek zabezpieczenia społecznego wobec skazanych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej na mocy art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. • Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej ma charakter bezwzględnie obowiązujący i stanowi samoistną przesłankę do odmowy przyznania świadczeń. • Potrzeby socjalne osób osadzonych są realizowane w ramach Kodeksu karnego wykonawczego, który zapewnia niezbędne minimum socjalne.
Odrzucone argumenty
Skarżący jest w sytuacji życiowej, której nie jest w stanie samodzielnie przezwyciężyć (naruszenie art. 2 ust. 1 u.p.s.). • Brak zapewnienia pomocy narusza art. 67 i 68 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 13 ust. 2 u.p.s. i art. 8 ust. 2 Konstytucji RP. • Odmowa przyznania zasiłku jest niezgodna z prawem europejskim (Europejska Karta Społeczna).
Godne uwagi sformułowania
osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej • fakt odbywania kary pozbawienia wolności jest samoistną przesłanką do odmowy przyznania tego rodzaju świadczeń • przepisy art. 13 mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie mogą być stosowane na zasadzie uznania administracyjnego
Skład orzekający
Barbara Drzazga
Przewodniczący
Edyta Podrazik
Sędzia
Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz
Sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że osoby osadzone w zakładach karnych nie mają prawa do świadczeń z pomocy społecznej, nawet jeśli są niepełnosprawne i potrzebują specjalistycznego sprzętu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby pozbawionej wolności i nie rozstrzyga kwestii świadczeń dla osób niepełnosprawnych w innych okolicznościach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praw osób osadzonych, ale jej rozstrzygnięcie jest oparte na jasnym przepisie prawa, co czyni ją mniej interesującą z punktu widzenia nowości prawnej.
“Czy więzień może dostać zasiłek na komputer? Sąd odpowiada: nie, bo odbywa karę.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.