II SA/Kr 442/06Odmowa zwrotu nieruchomości po ustanowieniu użytkowania wieczystego 25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Z.M. i K.M. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty odmawiającą zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Nieruchomość została wywłaszczona na cele budowy osiedla mieszkaniowego i oddana w użytkowanie wieczyste Spółdzielni Mieszkaniowej " " przed 1 stycznia 1998 r., a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Organy administracji obu instancji odmówiły zwrotu nieruchomości, powołując się na art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że roszczenie o zwrot nie przysługuje, jeżeli nieruchomość została sprzedana lub oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej przed dniem wejścia w życie ustawy, a prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 137 ugn, oraz kwestionowali zastosowanie art. 229 ugn, sugerując badanie przesłanek zbędności nieruchomości i powołując się na art. 5 kc. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe i potwierdzając, że art. 229 ugn wyłącza możliwość zwrotu nieruchomości w sytuacji, gdy prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione i ujawnione przed 1 stycznia 1998 r. Sąd podkreślił, że przepisy prawa cywilnego, w tym art. 5 kc, nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym, a kwestia zgodności przepisów z Konstytucją leży w gestii Trybunału Konstytucyjnego. Sąd oddalił również wniosek pełnomocnika uczestnika postępowania o zwrot kosztów, wskazując na brak podstaw prawnych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, gdzie ustanowiono użytkowanie wieczyste przed 1998 r.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami i stanem prawnym nieruchomości.
Zagadnienia prawne (4)
Czy roszczenie byłych właścicieli o zwrot wywłaszczonej nieruchomości przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami (1 stycznia 1998 r.) nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej, a prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustanowienie prawa użytkowania wieczystego przed 1 stycznia 1998 r. i jego ujawnienie w księdze wieczystej stanowi negatywną przesłankę do zwrotu nieruchomości, wyłączając możliwość uwzględnienia wniosku byłego właściciela.
Czy w przypadku istnienia przesłanek z art. 229 ugn (tj. ustanowienia użytkowania wieczystego przed 1998 r.) organy administracji mają obowiązek badać przesłanki zbędności nieruchomości określone w art. 137 ugn?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 229 ugn, które wyłączają możliwość zwrotu nieruchomości, brak jest podstaw do badania przesłanek zbędności nieruchomości z art. 137 ugn.
Uzasadnienie
Przepis art. 229 ugn stanowi samodzielną podstawę do odmowy zwrotu nieruchomości, eliminując potrzebę badania jej wykorzystania na cel wywłaszczenia, gdy spełnione są warunki dotyczące ustanowienia i ujawnienia użytkowania wieczystego.
Czy przepisy prawa cywilnego, w tym zasada zakazu nadużywania prawa z art. 5 kc, mają zastosowanie w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy prawa cywilnego nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym ani sądowoadministracyjnym.
Uzasadnienie
Ocena legalności aktu administracyjnego polega na badaniu jego zgodności z przepisami prawa materialnego administracyjnego i przepisami postępowania administracyjnego. Organy administracji kierują się wyłącznie przepisami obowiązującego prawa.
Czy przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest zgodny z Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, do chwili wydania zaskarżonej decyzji Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niezgodności art. 229 ugn z Konstytucją.
Uzasadnienie
Badanie zgodności ustaw z Konstytucją leży w gestii Trybunału Konstytucyjnego, a sądy administracyjne badają zgodność aktów administracyjnych z obowiązującymi przepisami prawa.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
u.g.n. art. 229
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy (1 stycznia 1998 r.) nieruchomość została sprzedana albo oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej, a prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej.
Pomocnicze
u.g.n. art. 136 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 137 § ust. 1 pkt. 1 i 2 oraz ust. 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Organy nie badały tych przepisów, ponieważ istniała negatywna przesłanka z art. 229 ugn.
u.g.n. art. 229a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten reguluje inną sytuację faktyczną i prawną niż w rozpatrywanej sprawie.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 ust. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 199
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie miał zastosowania w postępowaniu administracyjnym.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7 i 8 kpa oraz art. 136, 137 ugn. • Pominięcie art. 229a ugn. • Niewłaściwe zastosowanie art. 229 ugn. • Konieczność zbadania przesłanek zbędności nieruchomości z art. 137 ugn. • Nadużycie prawa w świetle art. 5 kc. • Niezgodność art. 229 ugn z Konstytucją.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczność ta decyduje o istnieniu przesłanki uniemożliwiającej dokonywanie oceny zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, warunkującej jej ewentualny zwrot. • W przypadku sprzedaży wywłaszczonej nieruchomości lub ustanowienia na niej prawa użytkowania wieczystego, postępowanie administracyjne ma na celu ustalenie istnienia przeszkód określonych w art. 229 ugn, uniemożliwiających jej zwrot. • Przepis ten przewiduje wyraźnie, że roszczenie o zwrot takiej nieruchomości nie przysługuje, a więc wniosek o jej zwrot nie jest zasadny - nie może być uwzględniony. • Przepisy prawa cywilnego - materialnego ani procesowego nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym, a ocena legalności zaskarżonego aktu polega na badaniu jego zgodności z przepisami prawa materialnego administracyjnego i przepisów postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Wojciech Jakimowicz
przewodniczący
Grażyna Firek
sędzia
Barbara Pasternak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, gdzie ustanowiono użytkowanie wieczyste przed 1998 r."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami i stanem prawnym nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowej interpretacji przepisów dotyczących zwrotu nieruchomości wywłaszczonych, z jasnym zastosowaniem przepisu wyłączającego roszczenie. Brak nietypowych faktów czy kontrowersyjnych kwestii prawnych.
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.