II SA/Kr 1438/25Oddalenie skargi kara wodnoprawna
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę Gminy Pacanów na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej za korzystanie z usług wodnych bez pozwolenia wodnoprawnego. Kara została nałożona za pobór wód podziemnych w IV kwartale 2024 r. Gmina podnosiła, że powinny mieć zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) dotyczące miarkowania kar, w szczególności art. 189d KPA, odsyłając do wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z art. 472aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo wodne, wysokość kary za pobór wód podziemnych bez pozwolenia jest sztywno określona jako 500% opłaty zmiennej. Ten przepis wyłącza stosowanie przepisów KPA o dyrektywach wymiaru kary (art. 189d KPA), zgodnie z art. 189a § 2 pkt 1 KPA. Sąd podkreślił, że Gmina Pacanów nie posiadała pozwolenia wodnoprawnego od 1 stycznia 2019 r. i przez ponad 6 lat pobierała wody podziemne bez zezwolenia. Argumenty Gminy dotyczące pandemii COVID-19 i długotrwałości procedur zostały uznane za nieprzekonujące, a waga naruszenia prawa za nie znikomą. Sąd podzielił stanowisko organu, że odstąpienie od nałożenia kary (art. 189f KPA) nie było możliwe, a przepisy KPA dotyczące miarkowania kar nie miały zastosowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących sztywnego określenia wysokości kar pieniężnych za pobór wód bez pozwolenia i wyłączenia stosowania przepisów KPA o miarkowaniu kar.
Dotyczy specyficznej sytuacji poboru wód podziemnych bez pozwolenia wodnoprawnego i sposobu naliczania kary zgodnie z Prawem wodnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za pobór wód podziemnych bez pozwolenia wodnoprawnego, na podstawie art. 472aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo wodne, mają zastosowanie przepisy KPA dotyczące miarkowania kar (art. 189d KPA)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy KPA dotyczące miarkowania kar nie mają zastosowania, ponieważ art. 472aa ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego sztywno określa wysokość kary, co wyłącza stosowanie art. 189d KPA na podstawie art. 189a § 2 pkt 1 KPA.
Uzasadnienie
Ustawa Prawo wodne w art. 472aa ust. 3 pkt 1 w sposób sztywny określa wysokość kary pieniężnej za pobór wód podziemnych bez pozwolenia, stanowiąc 500% opłaty zmiennej. Zgodnie z art. 189a § 2 pkt 1 KPA, przepisy działu IVa KPA (w tym art. 189d) nie stosuje się, gdy przesłanki wymiaru kary są uregulowane w przepisach odrębnych. W tym przypadku ustawa Prawo wodne reguluje wysokość kary w sposób wyłączający uznanie administracyjne.
Czy waga naruszenia prawa polegającego na długotrwałym poborze wód podziemnych bez pozwolenia wodnoprawnego jest znikoma, uzasadniając odstąpienie od nałożenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, waga naruszenia nie jest znikoma, a Gmina nie zaprzestała naruszania prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że długotrwałe (ponad 6 lat) i systematyczne pobieranie wód podziemnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, przy jednoczesnym braku działań Gminy w celu uregulowania sytuacji prawnej, nie może być uznane za znikome naruszenie prawa. Argumenty o pandemii i długotrwałości procedur nie usprawiedliwiają takiego stanu rzeczy.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (12)
Główne
Pw art. 472aa § ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Określa nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za korzystanie z wód bez pozwolenia wodnoprawnego oraz sztywny sposób ustalenia jej wysokości (500% opłaty zmiennej) w przypadku poboru wód podziemnych bez pozwolenia.
Pomocnicze
k.p.a. art. 189d
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący dyrektyw wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, który w niniejszej sprawie nie miał zastosowania ze względu na sztywne określenie wysokości kary w Prawie wodnym.
k.p.a. art. 189a § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wyłącza stosowanie przepisów działu IVa KPA, w tym art. 189d, jeśli przepisy odrębne regulują przesłanki wymiaru kary.
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (znikomość naruszenia i zaprzestanie naruszania prawa), które nie zostały spełnione w niniejszej sprawie.
Pw art. 472c § ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Odsyła do KPA w zakresie nieuregulowanym w Prawie wodnym, jednakże kwestia wysokości kary za pobór wód bez pozwolenia jest uregulowana w Prawie wodnym.
Pw art. 389
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wskazuje przypadki, w których wymagane jest pozwolenie wodnoprawne, w tym usługi wodne.
Pw art. 268
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wskazuje usługi wodne, za które pobiera się opłaty, w tym pobór wód podziemnych.
Pusa art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawę oddalenia skargi jako nieuzasadnionej.
Konstytucja RP art. 74 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obowiązek ochrony środowiska, w tym zasobów wodnych.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 189d KPA (miarkowanie kar) do ustalenia wysokości kary pieniężnej za pobór wód podziemnych bez pozwolenia. • Naruszenie art. 20, 22, 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez uznanie, że art. 189d KPA nie ma zastosowania. • Waga naruszenia prawa jest znikoma.
Godne uwagi sformułowania
normujący w sposób sztywny wysokość kary art. 472aa ust. 3 pkt 1 Pw wyłącza stosowanie art. 189d kpa • instytucję opłaty podwyższonej (art. 280 Pw) zastąpiła instytucja administracyjnej kary pieniężnej (art. 472aa Pw) • nie można uznać za "znikome naruszenie" nielegalną ingerencje w środowisko, poprzez pobór wód podziemnych
Skład orzekający
Agnieszka Nawara-Dubiel
sprawozdawca
Małgorzata Łoboz
przewodniczący
Piotr Fronc
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących sztywnego określenia wysokości kar pieniężnych za pobór wód bez pozwolenia i wyłączenia stosowania przepisów KPA o miarkowaniu kar."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji poboru wód podziemnych bez pozwolenia wodnoprawnego i sposobu naliczania kary zgodnie z Prawem wodnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i praktycznych konsekwencji dla samorządów, a także interpretacji przepisów KPA i Prawa wodnego w kontekście kar administracyjnych.
“Gmina zapłaciła miliony za wodę z "własnego" źródła – sąd wyjaśnia, dlaczego nie można było "miarkować" kary.”
Dane finansowe
WPS: 13 785 PLN
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.