II SA/Ke 607/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga M. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego aktem własności ziemi z 1975 r. Skarżąca domagała się wznowienia postępowania dotyczącego aktu własności ziemi, twierdząc, że organy dopuściły się fałszowania dokumentów i domagała się zwrotu gospodarstwa rolnego ojca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności oraz uchylenia lub zmiany decyzji nie mają zastosowania do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Oznacza to, że akty własności ziemi wydane na podstawie tej ustawy nie mogą być wzruszone w drodze postępowania administracyjnego. Sąd powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, który nie dopatrzył się niezgodności art. 63 ustawy z Konstytucją RP, wskazując na potrzebę stabilności stosunków prawnych i ochronę praw nabytych. W związku z tym, wniosek o wznowienie postępowania zakończonego aktem własności ziemi nie mógł zostać wszczęty, a postanowienie o odmowie jego wszczęcia było prawidłowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie braku możliwości wznowienia postępowania w sprawach aktów własności ziemi na podstawie przepisów ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych i Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie.
Dotyczy wyłącznie spraw związanych z aktami własności ziemi wydanymi na podstawie ustawy z 1971 r. i wyłączeń wprowadzonych przez późniejsze przepisy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy możliwe jest wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją – aktem własności ziemi, wydanym na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wznowienie postępowania w takich przypadkach jest prawnie niemożliwe.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, przepisy KPA dotyczące wznowienia postępowania nie mają zastosowania do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Wyłączenie to ma na celu zapewnienie stabilności stosunków prawnych i ochronę praw nabytych.
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten stanowi podstawę do oddalenia skargi, gdy zarzuty okazały się chybione, a brak jest okoliczności, które sąd powinien wziąć pod uwagę z urzędu.
Ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa art. 63 § 2
Przepis ten wyłącza stosowanie przepisów KPA dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten stanowi podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. W tej sprawie zastosowano go z uwagi na wyłączenie możliwości wznowienia postępowania na mocy innej ustawy.
Ustawa z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych
Ustawa, na podstawie której wydano akty własności ziemi, która została następnie uchylona.
Ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych art. 4
Ustawa uchylająca ustawę o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyłączenie możliwości wznowienia postępowania zakończonego aktem własności ziemi na mocy art. 63 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. • Konstytucyjność art. 63 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa potwierdzona przez Trybunał Konstytucyjny. • Potrzeba stabilności stosunków prawnych i ochrony praw nabytych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącej dotyczące fałszowania dokumentów i domaganie się zwrotu gospodarstwa rolnego, które nie mogły być rozpatrzone ze względu na brak możliwości wzruszenia aktu własności ziemi.
Godne uwagi sformułowania
na skutek zażalenia M. H., utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza [...] i Gminy D. [...] orzekające o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją - aktem własności ziemi • ustawa ta została uchylona na podstawie art. 4 ustawy z 26 marca 1982 r. [...] • wyłączono stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego [...] dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. • Na skutek powyższej zmiany definitywnie wyłączono możliwość wzruszenia decyzji wydanych na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. (tj. aktów własności ziemi) w drodze wznowienia postępowania czy stwierdzenia nieważności. • brak jest możliwości prowadzenia jakiegokolwiek postępowania administracyjnego dotyczącego zwrotu działek gruntu objętych aktem własności ziemi wydanym na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, co przemawia za prawidłowością rozstrzygnięcia organu.
Skład orzekający
Agnieszka Banach
sprawozdawca
Beata Ziomek
przewodniczący
Krzysztof Armański
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości wznowienia postępowania w sprawach aktów własności ziemi na podstawie przepisów ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych i Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw związanych z aktami własności ziemi wydanymi na podstawie ustawy z 1971 r. i wyłączeń wprowadzonych przez późniejsze przepisy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy historycznych kwestii własności ziemi i pokazuje, jak późniejsze zmiany prawne mogą definitywnie zamykać drogę do dochodzenia praw, nawet w przypadku potencjalnych nieprawidłowości w przeszłości. Jest to przykład znaczenia stabilności prawa.
“Akt własności ziemi z lat 70. – czy można go dziś podważyć? Sąd administracyjny odpowiada.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.