Orzeczenie · 2026-06-03

II SA/Gd 254/26Zakaz zabudowy nadmorski park krajobrazowy ochroną przyrody

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-06-03
NSAOchrona środowiskaŚredniawsa
ochrona przyrodypark krajobrazowyprawo miejscoweprawo własnościograniczenia zabudowybrzeg morskiklifzasada proporcjonalnościochrona środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę M.P. na uchwałę Sejmiku Województwa Pomorskiego z dnia 27 kwietnia 2011 r. w sprawie Nadmorskiego Parku Krajobrazowego. Skarżąca kwestionowała § 3 pkt 8 uchwały, który wprowadzał generalny zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 200 m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego, wskazując, że zakaz ten obejmuje jej działkę i narusza jej prawo własności. Zarzucała również błędy w ustaleniach faktycznych dotyczących przebiegu klifu oraz naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2, 31 ust. 3, art. 21 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 3). Sąd uznał, że skarżąca posiada legitymację skargową, ponieważ uchwała bezpośrednio narusza jej interes prawny wynikający z prawa własności nieruchomości. Analizując merytorycznie skargę, sąd odwołał się do wcześniejszych orzeczeń w podobnych sprawach, w pełni je aprobowując. Stwierdził, że zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 200 m od klifów oraz w pasie technicznym brzegu morskiego, wprowadzony na mocy art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody, jest zgodny z prawem. Sąd podkreślił, że ochrona środowiska jest konstytucyjnie uzasadnioną podstawą do ograniczania praw i wolności, a zasada proporcjonalności została zachowana. Ograniczenia te nie naruszają istoty prawa własności i są niezbędne dla ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych parku. Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w celu ochrony środowiska i parków krajobrazowych, zasada proporcjonalności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej uchwał dotyczących parków krajobrazowych i zakazów zabudowy w pasie technicznym brzegu morskiego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 200 m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego, wprowadzony uchwałą sejmiku województwa, narusza prawo własności właściciela nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zakaz ten jest proporcjonalny i uzasadniony koniecznością ochrony przyrody oraz walorów krajobrazowych parku krajobrazowego, a prawo własności może być ograniczane w tym celu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ochrona środowiska jest konstytucyjnie uzasadnioną podstawą do ograniczania praw, a zasada proporcjonalności została zachowana. Ograniczenia te nie naruszają istoty prawa własności i są niezbędne dla ochrony parku krajobrazowego.

Czy uchwała sejmiku województwa dotycząca parku krajobrazowego została podjęta z naruszeniem przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym błędnie ustaliła przebieg klifu?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani proceduralnego, a zarzuty dotyczące błędnych ustaleń faktycznych nie mogły być weryfikowane w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu klifu nie podlegają weryfikacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a uchwała została podjęta zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym ustawą o ochronie przyrody.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę M.P. na uchwałę Sejmiku Województwa Pomorskiego z dnia 27 kwietnia 2011 r. w sprawie Nadmorskiego Parku Krajobrazowego.

Przepisy (9)

Główne

u.o.p. art. 17 § ust. 1 pkt 8

Ustawa o ochronie przyrody

Zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego.

u.s.w. art. 90 § ust. 1

Ustawa o samorządzie województwa

Prawo do zaskarżania przepisów aktu prawa miejscowego.

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola sądów administracyjnych nad aktami prawa miejscowego.

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki uwzględnienia skargi na akt prawa miejscowego.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Treść i granice prawa własności.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności przy ograniczaniu praw i wolności.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo własności i jego ograniczenia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 8 u.o.p. poprzez faktyczne rozszerzenie zakazu zabudowy. • Błąd w ustaleniach faktycznych przy ustalaniu przebiegu brzegu klifowego. • Naruszenie art. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP - brak przesłanek do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. • Naruszenie art. 21 ust. 1 w zw. z art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP - drastyczne ograniczenie prawa własności. • Niewłaściwe wyznaczenie odległości 200 m od krawędzi klifu. • Brzeg morski w S. nie ma charakteru klifowego na całej rozciągłości.

Godne uwagi sformułowania

ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. • ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. • prawo własności nie jest co do zasady tożsame z prawem do zabudowy. • ograniczenia własności należy rozumieć jako wynikające z przepisów prawa uwarunkowania ograniczające treść lub sposób korzystania z tych praw.

Skład orzekający

Diana Trzcińska

przewodniczący

Krzysztof Kaszubowski

członek

Wojciech Wycichowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w celu ochrony środowiska i parków krajobrazowych, zasada proporcjonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej uchwał dotyczących parków krajobrazowych i zakazów zabudowy w pasie technicznym brzegu morskiego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a ochroną przyrody, co jest tematem często budzącym zainteresowanie.

“Własność kontra przyroda: czy zakaz zabudowy nad morzem jest sprawiedliwy?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst