II OSK 71/25Odmowa zaświadczenia rozbiórka nadzór budowlany
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowienie to utrzymało w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą wydania zaświadczenia o wykonaniu nakazu rozbiórki dodatkowych anten na stacji bazowej telefonii komórkowej. Sąd pierwszej instancji zaakceptował stanowisko organów, że w trybie wydawania zaświadczeń nie można dokonywać ustaleń faktycznych wykraczających poza posiadane ewidencje, a protokół kontroli przeczył twierdzeniom spółki o wykonaniu obowiązku. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a., twierdząc, że WSA błędnie przyjął brak możliwości bezspornego ustalenia wykonania obowiązku rozbiórki, mimo dowodów na to wskazujących. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie podważyły prawidłowości zaskarżonego wyroku. Sąd podkreślił, że postępowanie o wydanie zaświadczenia ma charakter potwierdzający fakty wynikające z posiadanych przez organ danych, a nie służy do rozstrzygania spornych kwestii faktycznych. Kwestia wykonania obowiązku rozbiórki, jako dotycząca robót budowlanych i potencjalnie sporna, powinna być badana w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji, a nie w trybie wydawania zaświadczeń. Protokół oględzin nie stanowił źródła danych, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy i sąd pierwszej instancji trafnie odmówiły wydania zaświadczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska, że postępowanie o wydanie zaświadczenia nie jest właściwe do rozstrzygania spornych kwestii faktycznych, a wykonanie obowiązku administracyjnego należy badać w postępowaniu egzekucyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wydania zaświadczenia o wykonaniu obowiązku rozbiórki, ale zasady interpretacji przepisów o zaświadczeniach mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w postępowaniu o wydanie zaświadczenia można dokonywać ustaleń faktycznych wykraczających poza posiadane przez organ ewidencje i rejestry, w tym oceniać wykonanie obowiązku nałożonego decyzją administracyjną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie o wydanie zaświadczenia ma na celu potwierdzenie faktów lub stanu prawnego wynikających z posiadanych przez organ danych, a nie rozstrzyganie spornych kwestii faktycznych czy prawnych. Wykonanie obowiązku rozbiórki powinno być badane w postępowaniu egzekucyjnym.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że art. 218 § 1 k.p.a. ogranicza podstawę wydania zaświadczenia do danych znajdujących się w posiadaniu organu (ewidencje, rejestry). Postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 k.p.a.) ma charakter uzupełniający i nie służy do pozyskiwania danych do zaświadczenia ani rozstrzygania sporów. Kwestia wykonania obowiązku rozbiórki, jako potencjalnie sporna, należy do właściwości postępowania egzekucyjnego.
Czy protokół oględzin organu, zawierający oświadczenia stron, może stanowić podstawę do wydania zaświadczenia o wykonaniu obowiązku rozbiórki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, protokół oględzin nie jest źródłem danych, o którym mowa w art. 218 § 1 i 2 k.p.a. w kontekście wydawania zaświadczeń.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że protokół oględzin, będący zapisem spostrzeżeń organu i oświadczeń uczestników, nie stanowi ewidencji, rejestru ani innych danych, o których mowa w przepisach dotyczących wydawania zaświadczeń. Nie może być podstawą do wydania zaświadczenia.
Czy interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia o wykonaniu obowiązku rozbiórki istnieje, gdy kwestia ta jest przedmiotem sporu lub może być rozstrzygana w innym postępowaniu (np. egzekucyjnym)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, interes prawny nie występuje, gdy dana kwestia jest przedmiotem ustalenia i oceny w innym postępowaniu, takim jak postępowanie jurysdykcyjne czy egzekucyjne.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że interes prawny w urzędowym potwierdzeniu okoliczności faktycznej nie istnieje, gdy sprawa ta jest już przedmiotem innego postępowania, które dysponuje odpowiednimi instrumentami do jej wyjaśnienia. W przypadku wykonania obowiązku niepieniężnego, właściwe jest postępowanie egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 217 § § 2 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wydawania zaświadczeń na wniosek strony ze względu na jej interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
k.p.a. art. 218 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ wydaje zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa skutkującego koniecznością uchylenia aktu lub czynności.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie znalazła podstaw do jej uwzględnienia.
u.p.e.a. art. 6 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wierzyciel podejmuje czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, w tym ustala, czy zobowiązany uchyla się od wykonania obowiązku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 218 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające przed wydaniem zaświadczenia.
k.p.a. art. 219
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa wydania zaświadczenia następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA może ograniczyć uzasadnienie wyroku do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Do czynności wierzyciela podejmowanych przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tryb wydawania zaświadczeń nie służy do rozstrzygania spornych kwestii faktycznych ani oceny wykonania obowiązku nałożonego decyzją administracyjną. • Kwestia wykonania obowiązku rozbiórki należy do postępowania egzekucyjnego w administracji. • Protokół oględzin organu nie jest źródłem danych, o którym mowa w art. 218 § 1 k.p.a. w kontekście wydawania zaświadczeń.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 217 § 2 pkt 2, art. 218 § 2 oraz art. 219 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez WSA, że z materiału dowodowego nie można było bezspornie ustalić wykonania obowiązku rozbiórki, mimo istnienia dowodów na to wskazujących.
Godne uwagi sformułowania
Wydanie zaświadczenia jest czynnością materialnotechniczną organu polegającą na urzędowym potwierdzeniu w formie dokumentu urzędowego istniejącego stanu rzeczy, dotyczącego określonego faktu albo stanu prawnego. • Tryb wydawania zaświadczeń nie służy do rozstrzygania kwestii wymagających pełnego instrumentarium właściwego postępowaniu administracyjnemu sensu stricto. • Faktyczne wykonanie obowiązku niepieniężnego nałożonego decyzją administracyjną... jest materią należącą do postępowania egzekucyjnego w administracji.
Skład orzekający
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Tomasz Bąkowski
członek
Zdzisław Kostka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że postępowanie o wydanie zaświadczenia nie jest właściwe do rozstrzygania spornych kwestii faktycznych, a wykonanie obowiązku administracyjnego należy badać w postępowaniu egzekucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wydania zaświadczenia o wykonaniu obowiązku rozbiórki, ale zasady interpretacji przepisów o zaświadczeniach mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między postępowaniem o wydanie zaświadczenia a postępowaniem egzekucyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.
“Zaświadczenie o rozbiórce? Tylko jeśli nie ma sporu – NSA wyjaśnia granice postępowania administracyjnego.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.