II OSK 523/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. akt II OSK 523/05 dotyczył skargi kasacyjnej wniesionej przez pracodawcę (P. w K.) od wyroku WSA w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej u pracownicy (W. J.). Pracownica była zatrudniona jako telefonistka i zdiagnozowano u niej niewydolność głośni w wyniku niedowładu mięśni głosowych, uznaną za chorobę zawodową. Pracodawca kwestionował rodzaj badań lekarskich i brak możliwości zaskarżenia orzeczenia lekarskiego, a także podnosił, że schorzenie mogło wynikać z innych przyczyn niż praca. Sąd pierwszej instancji uznał, że związek przyczynowy między pracą a chorobą został prawidłowo ustalony, a długoletnie narażenie na wysiłek głosowy spowodowało trwałe zmiany. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargę kasacyjną, skupił się na kwestii legitymacji procesowej pracodawcy. Sąd, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA, stwierdził, że po zmianie przepisów, zgodnie z którymi świadczenia z tytułu chorób zawodowych wypłaca wyłącznie Zakład Ubezpieczeń Społecznych, pracodawca utracił materialnoprawną podstawę do udziału w postępowaniu jako strona. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 ppsa, ponieważ podmiot wnoszący skargę nie posiadał interesu prawnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUtrata interesu prawnego pracodawcy w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej po zmianie przepisów dotyczących świadczeń.
Dotyczy sytuacji po zmianie przepisów dotyczących świadczeń z tytułu chorób zawodowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawca, który nie jest już zobowiązany do wypłaty świadczeń z tytułu choroby zawodowej, posiada interes prawny do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie o stwierdzenie choroby zawodowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca utracił interes prawny do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej po zmianie przepisów, zgodnie z którymi świadczenia wypłaca wyłącznie ZUS.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że po zmianie systemu świadczeń z tytułu chorób zawodowych, gdzie wyłącznym świadczeniodawcą jest ZUS, odpadła materialnoprawna podstawa do udziału pracodawcy w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym. Interes prawny musi być wywodzony z przepisów prawa materialnego, a art. 444(2) k.c. dotyczący renty uzupełniającej nie stanowi takiej podstawy w kontekście stwierdzenia choroby zawodowej.
Czy pracownik narażony na wysiłek głosowy, który spowodował trwałe zmiany w krtani, może mieć stwierdzoną chorobę zawodową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli schorzenie jest wymienione w wykazie chorób zawodowych, a praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji uznał, że długoletnia praca na stanowisku telefonistki, narażająca na wysiłek głosowy, spowodowała trwałe zmiany w krtani, które są tożsame ze wskazaną w wykazie chorób zawodowych przewlekłą chorobą narządu głosu. Ustalenie tego związku jest wystarczające do stwierdzenia choroby zawodowej, nawet jeśli istnieją inne czynniki, np. stany zapalne uszu, które nie mają związku przyczynowego ze stwierdzonymi zmianami.
Czy sąd administracyjny drugiej instancji może z urzędu badać, czy skarga kasacyjna została wniesiona przez stronę posiadającą interes prawny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Naczelny Sąd Administracyjny ma obowiązek badać z urzędu dopuszczalność skargi kasacyjnej, w tym kwestię legitymacji procesowej strony.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 193 ppsa, do postępowania przed NSA stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed WSA. Sąd drugiej instancji jest zobowiązany do zbadania, czy skarga kasacyjna została wniesiona przez uprawniony podmiot (art. 173 § 2 ppsa), co jest jedną z przesłanek jej dopuszczalności.
Przepisy (22)
Główne
ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych art. 1 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych art. 7 § ust. 4
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych art. 9
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych art. 10 § ust. 1
k.c. art. 444 § § 2
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 24
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75-88
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
ppsa art. 145 § ust. 1 pkt 1c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 50 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 173 § ust. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 175
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 177
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 180
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 221
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracodawca utracił interes prawny do bycia stroną w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej po zmianie przepisów dotyczących świadczeń.
Odrzucone argumenty
Kwestionowanie rodzaju badań lekarskich. • Podważanie braku możliwości zaskarżenia orzeczenia lekarskiego. • Twierdzenie, że schorzenie mogło być wynikiem innych przyczyn niż praca (np. stany zapalne uszu). • Wniosek o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii Instytutu Medycyny Pracy.
Godne uwagi sformułowania
O zerwaniu z obowiązującym poprzednio dualizmem podmiotów zobowiązanych do wypłaty jednorazowych odszkodowań dla poszkodowanych pracowników. • Zakład pracy nie jest już zobowiązany do wypłacenia pracownikowi jednorazowego świadczenia z tytułu choroby zawodowej, odpadła materialnoprawna podstawa do udziału zakładu pracy w charakterze strony.
Skład orzekający
Alicja Plucińska-Filipowicz
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Jurkiewicz
członek
Ludwik Żukowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Utrata interesu prawnego pracodawcy w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej po zmianie przepisów dotyczących świadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji po zmianie przepisów dotyczących świadczeń z tytułu chorób zawodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje ewolucję przepisów i ich wpływ na prawa procesowe stron, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Pracodawca stracił prawo do skarżenia decyzji o chorobie zawodowej? Kluczowa zmiana przepisów.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.