Orzeczenie · 2017-02-17

II OSK 1444/15

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2017-02-17
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemcykara administracyjnaprzewoźnikwizakontrola granicznaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiprawo unijneSchengen

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną przewoźnika P. G. - V od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej. Kara została nałożona za przywiezienie do Polski obywatelki Ukrainy, która posiadała polską wizę krajową, jednak jej termin ważności rozpoczynał się dopiero za ponad miesiąc. Organy administracji uznały, że przewoźnik nie dochował należytej staranności przy kontroli dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny potwierdził zasadność nałożenia kary, wskazując na odpowiedzialność przewoźnika wynikającą z harmonizacji prawa polskiego z dorobkiem Schengen i dyrektywą UE. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność przewoźnika na podstawie art. 138 ustawy o cudzoziemcach ma charakter obiektywny i nie wymaga badania winy. Obowiązek przewoźnika (art. 135) polega na podjęciu wszelkich niezbędnych środków w celu upewnienia się, że cudzoziemiec posiada ważne dokumenty podróży i wizy uprawniające do wjazdu. Sąd wskazał, że przepisy te implementują prawo unijne, w tym Konwencję Schengen i dyrektywę 2001/51/WE, a nałożona kara była proporcjonalna i zgodna z celem ochrony interesu publicznego. Sąd nie dopatrzył się naruszenia zasady legalizmu z art. 7 Konstytucji RP.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obiektywnej odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez ważnych dokumentów, interpretacja obowiązków kontrolnych przewoźnika oraz zgodność polskich przepisów z prawem UE w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przewoźnika drogowego w międzynarodowym transporcie osób i interpretacji przepisów ustawy o cudzoziemcach w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjną za przywiezienie cudzoziemca z wizą, której termin ważności jeszcze nie rozpoczął się?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przewoźnik ponosi odpowiedzialność, ponieważ jego obowiązek polega na skutecznej weryfikacji ważności dokumentów uprawniających do wjazdu, a odpowiedzialność ma charakter obiektywny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedzialność przewoźnika jest obiektywna i wynika z konieczności zapewnienia skuteczności kontroli granicznej, zgodnie z prawem krajowym i unijnym. Nie jest wymagane badanie winy przewoźnika.

Jaki jest zakres obowiązku kontrolnego przewoźnika w zakresie dokumentów podróży i wiz cudzoziemców?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Obowiązek ten obejmuje żądanie okazania dokumentów podróży i wiz oraz ustalenie, czy są one ważne w dacie przekraczania granicy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że obowiązek ten nie jest obiektywnie niemożliwy do wykonania i wymaga od przewoźnika posiadania wiedzy o wymaganych dokumentach oraz podjęcia działań w celu upewnienia się, że są one ważne.

Czy nałożenie kary administracyjnej na przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca z wizą, której termin ważności jeszcze nie rozpoczął się, narusza zasadę legalizmu z art. 7 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nie, nałożenie kary jest zgodne z zasadą legalizmu, ponieważ opiera się na obowiązujących przepisach prawa krajowego implementującego prawo unijne.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że przepisy dotyczące kar dla przewoźników są zgodne z prawem UE i zostały prawidłowo zastosowane w sprawie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną P. G. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (9)

Główne

u.o.c. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Przepis określa znamiona czynu zabronionego, nie wiążąc odpowiedzialności administracyjnej z oceną subiektywnego zachowania podmiotu sankcjonowanego. Odpowiedzialność jest obiektywna.

u.o.c. art. 135 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Nakłada na przewoźnika obowiązek podjęcia działań dla upewnienia się, że cudzoziemiec posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy oraz wymagane wizy lub inne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu.

u.o.c. art. 138 § 3

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 135 § 2

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.c. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Łączy uprawnienie cudzoziemca do przekroczenia granicy i pobytu z posiadaniem ważnego dokumentu podróży, ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu, jeżeli są wymagane.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 138 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez uznanie, że wiza, której termin uprawniający do wjazdu jeszcze się nie rozpoczął, oznacza nieposiadanie wymaganej wizy. • Błędna wykładnia art. 135 ustawy o cudzoziemcach poprzez przyjęcie, że przewoźnik nie dopełnił obowiązku podjęcia działań w celu upewnienia się, czy pasażerowie posiadają ważne dokumenty podróży. • Błędna wykładnia art. 135 i 138 ustawy o cudzoziemcach polegająca na uznaniu, że przesłanką zastosowania kary jest brak skutecznej weryfikacji dokumentów, a nie uchybienie obowiązkowi podjęcia działań w celu upewnienia się. • Błędna wykładnia art. 135 i 138 ustawy o cudzoziemcach polegająca na uznaniu, że na przewoźniku spoczywa obowiązek weryfikacji posiadania "ważnej wizy", podczas gdy przepisy zawierają normę o obowiązku sprawdzenia posiadania "wymaganej wizy". • Błędna wykładnia art. 138 ustawy o cudzoziemcach w oderwaniu od art. 135 ust. 1 poprzez uznanie, że skarżący nie dochował należytej staranności. • Naruszenie zasady legalizmu z art. 7 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji o nałożeniu kary za niezastosowanie przepisów polskiej ustawy na terenie państwa obcego.

Godne uwagi sformułowania

nie można przyjąć, że wina przewoźnika [...] stanowi przesłankę odpowiedzialności na podstawie art. 138 ustawy o cudzoziemcach. • Konstrukcja tego przepisu wskazuje, że określa on znamiona czynu zabronionego nie wiążąc odpowiedzialności administracyjnej z dokonaniem oceny subiektywnego zachowania podmiotu sankcjonowanego. • Powołany przepis zawiera sankcjonującą normę prawną, która łączy odpowiedzialność przewoźnika z obiektywnym naruszeniem prawa • Przy jego stosowaniu organ administracji publicznej nie ma obowiązku badania stopnia zawinienia lub stopnia szkodliwości czynu. • ustanowiony normą prawną obowiązek podlegający wykonaniu nie może być obowiązkiem obiektywnie niemożliwym do wykonania. • Ciężar przedstawienia dowodu potwierdzającego zgodność postępowania przewoźnika z powołanymi przepisami, spoczywa na przewoźniku. • analizowane przepisy przewidujące możliwość nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej stanowią implementację obowiązku wynikającego z prawa unijnego.

Skład orzekający

Małgorzata Dałkowska - Szary

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Gliniecki

sędzia

Jakub Zieliński

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnej odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez ważnych dokumentów, interpretacja obowiązków kontrolnych przewoźnika oraz zgodność polskich przepisów z prawem UE w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przewoźnika drogowego w międzynarodowym transporcie osób i interpretacji przepisów ustawy o cudzoziemcach w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności przewoźników w kontekście przepisów o cudzoziemcach i prawa UE, co jest istotne dla branży transportowej i prawników zajmujących się prawem administracyjnym i imigracyjnym.

Czy przewoźnik odpowiada za wizę, która jeszcze nie jest ważna? NSA wyjaśnia obowiązki przewoźników wobec cudzoziemców.

Dane finansowe

WPS: 3000 EUR

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst