II K 503/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła oskarżenia Z. S. (Prezesa Zarządu), R. B. (Dyrektora Handlowego) i J. C. (Kierownika Działu) o przywłaszczenie 38.552,00 zł ze spółki (...) S.A. w październiku 2000 roku. Zarzucono im zatwierdzenie do wypłaty faktury wystawionej przez Biuro (...) s.c. za doradztwo i konsultacje, które miały doprowadzić do podpisania umowy na dostawę stali zbrojeniowej, mimo że usługi te nie zostały wykonane. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia, po przeprowadzeniu obszernego postępowania dowodowego, uniewinnił wszystkich oskarżonych od popełnienia zarzucanych im czynów. Uzasadnienie opierało się na braku wystarczających dowodów winy. Sąd ustalił, że spółka (...) S.A. miała trudności z wejściem na rynek warszawski, co skłoniło ją do zawarcia umowy z Biurem (...) s.c. na doradztwo i pomoc w pozyskaniu kontraktów. Następnie zawarto porozumienie z głównym wykonawcą inwestycji, które skutkowało dostawami stali. Faktura wystawiona przez Biuro (...) s.c. została zaakceptowana i opłacona, a jej kwota stanowiła 1,5% wartości zrealizowanego kontraktu. Sąd uznał, że choć usługi doradcze mogły nie zostać wykonane w sposób bezpośredni dla oskarżonych, to zawarcie umowy z Biurem (...) i późniejsze porozumienie z wykonawcą stanowiło realizację celu umowy pośrednictwa. Błędne wskazanie tytułu faktury nie dowodziło zamiaru przywłaszczenia. Sąd podkreślił, że przestępstwo przywłaszczenia wymaga wykazania bezpośredniego zamiaru włączenia mienia do majątku sprawcy, czego w tej sprawie nie udowodniono. Dodatkowo, sąd zauważył depenalizację przepisu dotyczącego sprzeniewierzenia (art. 585 § 1 ksh). Wobec uniewinnienia, koszty procesu ponosi Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja znamion przestępstwa przywłaszczenia, wymóg wykazania bezpośredniego zamiaru sprawcy, znaczenie realizacji celu umowy pośrednictwa mimo braku wykonania niektórych usług, wpływ depenalizacji na odpowiedzialność karną.
Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście braku dowodów winy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zatwierdzenie i zapłata faktury za usługi doradcze, które mogły nie zostać wykonane, stanowi przestępstwo przywłaszczenia powierzonego mienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli brak jest dowodów na bezpośredni zamiar sprawcy włączenia mienia do swojego majątku oraz jeśli zawarcie umowy i jej realizacja (np. poprzez późniejsze porozumienie i dostawy) mogą być uznane za wykonanie celu umowy pośrednictwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak jest dowodów na bezpośredni zamiar przywłaszczenia. Faktura została wystawiona w ramach umowy pośrednictwa, której celem było doprowadzenie do podpisania umowy na dostawę stali, co nastąpiło. Choć usługi doradcze mogły nie być wykonane w sposób bezpośredni dla oskarżonych, realizacja celu umowy pośrednictwa (doprowadzenie do podpisania umowy i dostaw) oraz brak dowodów na świadomość bezzasadności faktury przez oskarżonych, wykluczyły popełnienie przestępstwa.
Czy błędne wskazanie tytułu faktury za usługi pośrednictwa, obejmujące również doradztwo, które nie zostało wykonane, świadczy o popełnieniu przestępstwa przywłaszczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo błędne wskazanie tytułu faktury nie przesądza o popełnieniu przestępstwa przywłaszczenia, zwłaszcza gdy główny cel umowy pośrednictwa został zrealizowany.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że faktura obejmowała szerszy zakres usług niż tylko doradztwo, w tym doprowadzenie do podpisania umowy. Nawet jeśli element doradztwa nie został wykonany, realizacja głównego celu umowy (pozyskanie kontraktu) i brak dowodów na świadomość oskarżonych o bezzasadności faktury wykluczyły winę.
Czy depenalizacja przepisu art. 585 § 1 ksh wpływa na odpowiedzialność karną w sprawach dotyczących tego przepisu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, depenalizacja oznacza, że czyn objęty tym przepisem nie jest już przestępstwem.
Uzasadnienie
Sąd zauważył, że przepis art. 585 § 1 ksh został uchylony i zdepenalizowany, co oznacza, że czyny nim objęte nie podlegają już karze.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| R. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Biuro (...) – s.c. | inne | pokrzywdzony |
| (...) S.A. | spółka | pokrzywdzony |
| J. B. | osoba_fizyczna | świadkowie/inne |
| K. K. | osoba_fizyczna | świadkowie/inne |
| E. | spółka | inne |
| P. C. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| K. P. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| E. B. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| J. O. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| P. J. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| R. C. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| J. T. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| Z. T. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| A. W. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| Z. B. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| T. W. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| B. S. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| S. W. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| R. S. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| J. M. | osoba_fizyczna | świadkowie |
Przepisy (6)
Główne
k.k. art. 284 § § 2
Kodeks karny
Dla zaistnienia przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. konieczne jest wykazanie zamiaru bezpośredniego kierunkowego (animus rem sibi habendi), czyli ostatecznego celu definitywnego włączenia mienia do majątku sprawcy. Nie wystarcza samo postąpienie z powierzonym mieniem w sposób inny niż uzgodniony.
ksh art. 585 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Przepis został uchylony i zdepenalizowany.
Pomocnicze
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
kpk art. 632 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa orzeczenia o kosztach procesu w przypadku uniewinnienia.
k.k. art. 296
Kodeks karny
Nie można było przypisać odpowiedzialności z uwagi na brak znacznej szkody majątkowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczających dowodów na bezpośredni zamiar przywłaszczenia. • Realizacja celu umowy pośrednictwa poprzez doprowadzenie do podpisania kontraktu i dostaw stali. • Depenalizacja przepisu art. 585 § 1 ksh. • Brak dowodów na świadomość oskarżonych o bezzasadności faktury. • Faktura wystawiona przez uprawniony podmiot i zaakceptowana zgodnie z procedurą.
Godne uwagi sformułowania
Dla zaistnienia przestępstwa sprzeniewierzenia nie wystarczającym było wskazanie, iż usługi, z tytułu których wystawiono przedmiotową fakturę prawdopodobnie nie zostały wykonane. • O zamiarze przywłaszczenia rzeczy powierzonej nie może przesądzać postąpienie z rzeczą w sposób inny niż uzgodniony z właścicielem rzeczy. • W ocenie Sądu, zachowanie żadnego z oskarżonych nie wypełniło znamion zarzucanych każdemu z nich czynu.
Skład orzekający
Marta Szymborska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa przywłaszczenia, wymóg wykazania bezpośredniego zamiaru sprawcy, znaczenie realizacji celu umowy pośrednictwa mimo braku wykonania niektórych usług, wpływ depenalizacji na odpowiedzialność karną."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście braku dowodów winy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak złożone mogą być dowody w sprawach o przywłaszczenie i jak ważne jest udowodnienie zamiaru sprawcy, a także jak prawo reaguje na zmiany legislacyjne (depenalizacja).
“Czy zatwierdzenie faktury za nieudowodnione usługi to przywłaszczenie? Sąd wyjaśnia, czego potrzeba do skazania.”
Dane finansowe
WPS: 38 552 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.