Orzeczenie · 2026-08-25

II GZ 353/26Zasadnienie ściągnięcia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-08-25
NSATransportoweŚredniansa
opłata kancelaryjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAzażalenieprawo do sąduściągnięcie opłaty

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie D.K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie, które nakazywało ściągnięcie 100 zł opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. Skarżąca wniosła o zmianę lub uchylenie tego zarządzenia. Sąd uznał zażalenie za niezasadne. W uzasadnieniu wskazano na treść art. 234 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), który stanowi, że opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem pobiera się przy zgłoszeniu wniosku, a w przypadku jej nieuiszczenia, przewodniczący zarządza jej ściągnięcie od strony. Sąd podkreślił, że przepis ten wprowadza odstępstwo od ogólnej zasady niepodejmowania działań przed uiszczeniem opłaty i ma na celu ochronę prawa do sądu, zapobiegając pozbawieniu strony możliwości wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie, brak uiszczenia opłaty kancelaryjnej skutkuje obowiązkiem wydania zarządzenia o jej przymusowym ściągnięciu, co oznacza, że zarządzenie WSA było prawidłowe. Sąd powołał się na utrwalone stanowisko doktryny i orzecznictwa, wskazując na obowiązek przewodniczącego w takiej sytuacji i konsekwencje naruszenia dyscypliny finansów publicznych w przypadku zaniechania tego obowiązku. W rozpoznawanej sprawie skarżąca była prawidłowo wzywana do uiszczenia opłaty, jednak tego nie uczyniła, co uzasadniało wydanie zarządzenia o jej przymusowym ściągnięciu. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie art. 234 § 2 p.p.s.a. w zakresie opłat kancelaryjnych oraz ochrona prawa do sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przewodniczący sądu administracyjnego ma obowiązek zarządzić ściągnięcie nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, czy też ma w tym zakresie swobodę decyzyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przewodniczący sądu administracyjnego ma obowiązek zarządzić ściągnięcie nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, a nie posiada w tym zakresie swobody decyzyjnej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 234 § 2 p.p.s.a. wprowadza obowiązek ściągnięcia opłaty, a nie pozostawia go do uznania przewodniczącego. Niepodjęcie takiego działania stanowi naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

Czy zarządzenie o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem narusza prawo do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem nie narusza prawa do sądu, a wręcz je chroni, zapobiegając sytuacji, w której brak odpisu z uzasadnieniem uniemożliwiłby wniesienie skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 234 § 2 p.p.s.a. ma na celu ochronę prawa do sądu poprzez zapewnienie dostępu do uzasadnienia orzeczenia, co jest niezbędne do wniesienia skargi kasacyjnej. Zarządzenie o ściągnięciu opłaty jest środkiem służącym realizacji tego prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Inne
Oddalono zażalenie na zarządzenie o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej.

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 234 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem pobiera się przy zgłoszeniu wniosku, a w przypadku jej nieuiszczenia, przewodniczący zarządza jej ściągnięcie od strony. Przepisów art. 220 nie stosuje się.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 220

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie stosuje się do sytuacji opisanej w art. 234 § 2 p.p.s.a.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa do sądu.

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Znaczenie uzasadnienia orzeczenia dla prawa do wniesienia skargi kasacyjnej.

u.o.n.d.f.p. art. 5 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

Naruszenie dyscypliny finansów publicznych w przypadku niepodjęcia przez przewodniczącego obowiązku ściągnięcia opłaty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek przewodniczącego sądu administracyjnego do zarządzenia ściągnięcia nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej na podstawie art. 234 § 2 p.p.s.a. • Zarządzenie o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej nie narusza prawa do sądu, a wręcz je chroni. • Nieuiszczenie opłaty kancelaryjnej przez stronę, pomimo wezwań, uzasadnia wydanie zarządzenia o jej przymusowym ściągnięciu.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skarżącej na zarządzenie o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej.

Godne uwagi sformułowania

nieotrzymanie orzeczenia wraz z uzasadnieniem pozbawia bowiem stronę prawa do wniesienia takiej skargi • nieuiszczenie opłaty kancelaryjnej w wypadku, o którym mowa w art. 234 § 2 p.p.s.a., przed doręczeniem odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, skutkuje podjęciem przez przewodniczącego lub referendarza sądowego zarządzenia o ściągnięciu opłaty od strony • nie pozostawia przewodniczącemu (referendarzowi sądowemu) swobody w zakresie orzekania o ściągnięciu nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 234 § 2 p.p.s.a. w zakresie opłat kancelaryjnych oraz ochrona prawa do sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst