Orzeczenie · 2025-06-05

II GSK 2486/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-05
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowykara pieniężnabadanie technicznekodeks postępowania administracyjnegoustawa o transporcie drogowymkontrolazarządzający transportemNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez R.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 200 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem bez ważnego badania technicznego. Skarżący zarzucił sądowi I instancji oraz organom administracji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisów Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) dotyczących administracyjnych kar pieniężnych. Argumentował, że przepisy te, w tym możliwość odstąpienia od ukarania (art. 189f k.p.a.), powinny mieć zastosowanie do kar nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym (u.t.d.), ponieważ przepisy u.t.d. regulują te kwestie tylko częściowo. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 189a § 2 k.p.a., przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania, jeśli przepisy odrębne regulują określone zagadnienia, takie jak odstąpienie od nałożenia kary. W ocenie NSA, art. 92c u.t.d., który przewiduje nie wszczynanie lub umarzanie postępowania w określonych sytuacjach (np. gdy podmiot nie miał wpływu na naruszenie lub naruszenie było znikome), stanowi taki przepis odrębny. Skutek zastosowania art. 92c u.t.d. jest bowiem tożsamy z odstąpieniem od nałożenia kary. Sąd podkreślił, że skarżący nie wykazał przesłanek do zastosowania art. 92c u.t.d., a brak aktualnego badania technicznego był sytuacją, na którą jako zarządzający transportem miał wpływ. W związku z tym, NSA uznał wyrok WSA za prawidłowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja stosunku przepisów Działu IVa k.p.a. do przepisów szczególnych (np. ustawy o transporcie drogowym) dotyczących kar pieniężnych, w szczególności w kontekście wyłączenia stosowania przepisów k.p.a. na podstawie art. 189a § 2 k.p.a.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ustawa szczególna zawiera własne regulacje dotyczące odstąpienia od nałożenia kary lub umorzenia postępowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące administracyjnych kar pieniężnych (w tym możliwość odstąpienia od ukarania) mają zastosowanie do kar pieniężnych nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym, mimo istnienia w tej ustawie przepisu (art. 92c) regulującego przypadki nie wszczynania lub umarzania postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania, jeśli przepisy odrębne (jak art. 92c u.t.d.) regulują zagadnienia wymienione w art. 189a § 2 k.p.a., nawet jeśli zakres ich normowania jest inny.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że art. 189a § 2 k.p.a. wyłącza stosowanie przepisów działu IVa k.p.a., gdy przepisy odrębne regulują np. odstąpienie od nałożenia kary. Art. 92c u.t.d. przewiduje nie wszczynanie lub umarzanie postępowania w określonych sytuacjach, co ma taki sam skutek jak odstąpienie od ukarania, a zatem stanowi przepis odrębny wyłączający stosowanie art. 189f k.p.a.

Czy brak aktualnego badania technicznego pojazdu, na które zarządzający transportem miał wpływ, może stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f k.p.a. lub art. 92c u.t.d.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ skarżący miał realny wpływ na brak aktualnego badania technicznego i nie wykazał przesłanek do zastosowania art. 92c u.t.d.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że brak aktualnych badań technicznych pojazdu jest sytuacją, na którą skarżący jako zarządzający transportem miał realny wpływ i mógł jej uniknąć. Nie wykazał również okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 92c u.t.d., co wyklucza możliwość umorzenia postępowania lub odstąpienia od ukarania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R.M. od wyroku WSA w Olsztynie.

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 189a § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy działu IVa k.p.a. (dotyczące administracyjnych kar pieniężnych) stosuje się, chyba że przepisy odrębne regulują przesłanki wymiaru kary, odstąpienie od nałożenia kary, przedawnienie, odsetki lub ulgi w wykonaniu.

u.t.d. art. 92c § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa przypadki, w których nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej lub umarza się postępowanie wszczęte, co stanowi przepis odrębny wyłączający stosowanie przepisów działu IVa k.p.a.

Pomocnicze

k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy możliwości odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu.

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa podstawę nałożenia kar pieniężnych w transporcie drogowym.

u.t.d. § lp. 15.1. załącznika nr 4

Ustawa o transporcie drogowym

Wskazuje na naruszenie przepisów o transporcie drogowym związane z brakiem aktualnego badania technicznego pojazdu.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy kasacyjne (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice kontroli NSA w postępowaniu kasacyjnym.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 ust. 1 pkt 2 lit. b

Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności i zakazu nadmiernej ingerencji w prawa i wolności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 92c ustawy o transporcie drogowym stanowi przepis odrębny, który wyłącza stosowanie przepisów Działu IVa k.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych, w tym możliwości odstąpienia od ukarania. • Brak aktualnego badania technicznego pojazdu jest sytuacją, na którą skarżący jako zarządzający transportem miał realny wpływ i mógł jej uniknąć, co wyklucza zastosowanie art. 92c u.t.d.

Odrzucone argumenty

Sąd I instancji dopuścił się naruszenia przepisów postępowania poprzez niezastosowanie przepisów Działu IVa k.p.a. do kar pieniężnych z u.t.d. • Niezastosowanie art. 189f k.p.a. narusza zasady legalizmu, prawdy obiektywnej i zaufania do władzy publicznej. • Kara pieniężna w wysokości 200 zł jest nieproporcjonalna i znikoma waga naruszenia uzasadniała odstąpienie od ukarania.

Godne uwagi sformułowania

zakres stosowania przepisów Działu IVa "Administracyjne kary pieniężne" Kodeksu postępowania administracyjnego wyznacza art. 189a • uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych § 2 jest wystarczające dla przyjęcia, że przepisy tego działu nie mają zastosowania • nie jest przy tym konieczne, aby przepisy odrębne regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w przepisach działu IVa • Stosowanie art. 92c u.t.d. w praktycznym wymiarze ma więc w istocie rzeczy ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej

Skład orzekający

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

przewodniczący

Andrzej Skoczylas

sędzia

Anna Ostrowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja stosunku przepisów Działu IVa k.p.a. do przepisów szczególnych (np. ustawy o transporcie drogowym) dotyczących kar pieniężnych, w szczególności w kontekście wyłączenia stosowania przepisów k.p.a. na podstawie art. 189a § 2 k.p.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ustawa szczególna zawiera własne regulacje dotyczące odstąpienia od nałożenia kary lub umorzenia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie administracyjnym - relacji między przepisami ogólnymi (k.p.a.) a przepisami szczególnymi (u.t.d.) w zakresie kar pieniężnych. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy przepisy k.p.a. o karach pieniężnych nie obowiązują? NSA wyjaśnia kluczową zasadę.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst