Orzeczenie · 2026-05-20

II GSK 1445/24Kara pieniężną ustawa sent transport drogowy 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-20
NSATransportoweWysokansa
transport drogowyustawa SENTkara pieniężnamonitorowanie przewozutowary wrażliweprzewoźnikkontrola drogowasystem SENTaktualizacja danych

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki A. Sp. z o.o. S.K.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nakładającą na spółkę karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Kara została nałożona za naruszenie przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (ustawa SENT), polegające na braku aktualizacji danych w zgłoszeniu SENT dotyczących planowanej daty zakończenia przewozu towarów (oleju napędowego). Spółka zarzucała Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 24 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT poprzez pominięcie w ocenie pojęcia "ważnego interesu" przewoźnika i "interesu publicznego" zasad proporcjonalności, bezpieczeństwa i zaufania do organów państwowych. Kwestionowała również brak uwzględnienia rzeczywistej intencji ustawodawcy i brak uszczuplenia Skarbu Państwa. Podnosiła także naruszenie art. 24 ust. 1a ustawy SENT oraz zasady proporcjonalności wynikającej z Konstytucji RP i Traktatu o UE. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że spółka jako profesjonalny przewoźnik towarów wrażliwych ma obowiązek należytej staranności w przestrzeganiu przepisów. Brak aktualizacji danych w systemie SENT uniemożliwił monitorowanie przewozu, co jest sprzeczne z celem ustawy SENT, jakim jest zapobieganie nielegalnemu obrotowi towarami wrażliwymi. NSA stwierdził, że nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, ani ważny interes przewoźnika, ani interes publiczny. Sąd wskazał również, że naruszenie zasady proporcjonalności nie zostało wykazane, a wysokość kary jest adekwatna do celu prewencyjnego ustawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy SENT dotyczących kar pieniężnych, pojęcia ważnego interesu przewoźnika i interesu publicznego, zasady proporcjonalności w prawie administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów ustawy SENT przez profesjonalnego przewoźnika towarów wrażliwych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy naruszenie przez przewoźnika obowiązków aktualizacji danych w systemie SENT, dotyczących planowanej daty zakończenia przewozu towarów wrażliwych, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej, czy też istnieją przesłanki do odstąpienia od jej nałożenia z uwagi na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Naruszenie obowiązków aktualizacji danych w systemie SENT przez profesjonalnego przewoźnika towarów wrażliwych uzasadnia nałożenie kary pieniężnej, a brak aktualizacji uniemożliwiający monitorowanie przewozu jest sprzeczny z celem ustawy SENT. Nie stwierdzono przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary.

Uzasadnienie

NSA uznał, że brak aktualizacji danych w systemie SENT przez profesjonalnego przewoźnika towarów wrażliwych jest istotnym naruszeniem, które uniemożliwia monitorowanie przewozu i jest sprzeczne z celem ustawy SENT. Nie stwierdzono wystąpienia ważnego interesu przewoźnika ani interesu publicznego, które uzasadniałyby odstąpienie od nałożenia kary. Sąd podkreślił, że działalność gospodarcza wymaga należytej staranności, a brak uszczuplenia należności publicznoprawnych nie determinuje konieczności odstąpienia od kary.

Czy naruszenie zasady proporcjonalności nastąpiło poprzez nałożenie kary pieniężnej za brak aktualizacji danych w systemie SENT, biorąc pod uwagę cel ustawy SENT i potencjalne skutki kary dla przedsiębiorcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie zasady proporcjonalności nie nastąpiło, gdyż wysokość kary jest adekwatna do celu prewencyjnego ustawy i nie służy ochronie interesu wynikającego z naruszenia prawa.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że surowość kary znajduje uzasadnienie w stanie faktycznym sprawy, a zasada proporcjonalności nie może być podstawą ochrony interesu wynikającego z naruszenia prawa. Wysokość kary administracyjnej musi spełniać swoją rolę prewencyjną i nie może być zbyt niska.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. Sp. z o.o. S.K.A. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (26)

Główne

ustawa SENT art. 24 § ust. 3

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Określa przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes podmiotu lub interes publiczny.

ustawa SENT art. 26 § ust. 3

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Wspomniany w kontekście odstąpienia od nałożenia kary.

Pomocnicze

ustawa SENT art. 5 § ust. 4 pkt 1 lit. d i e

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Nakłada na przewoźnika obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o datę rozpoczęcia i planowaną datę zakończenia przewozu.

ustawa SENT art. 8 § ust. 1 i ust. 3

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Nakłada obowiązek niezwłocznej aktualizacji danych w zgłoszeniu w przypadku zmian.

ustawa SENT art. 24 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Określa wysokość kary pieniężnej (10.000 zł) za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym.

ustawa SENT art. 24 § ust. 1a

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Określa niższą karę (2000 zł) w przypadku oczywistego błędu i wpłaconych podatków.

k.p.a.

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.a. art. 2 § ust. 1 pkt 10

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

Definicja składu podatkowego.

ustawa SENT art. 24 § ust. 1

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Ogólne odniesienie do nałożenia kary pieniężnej.

ustawa SENT art. 24 § ust. 1b

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Ogólne odniesienie do nałożenia kary pieniężnej.

ustawa SENT art. 21 § ust. 3

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Zawiera klauzulę "ważnego interesu przewoźnika" i "interesu publicznego".

ustawa SENT art. 22 § ust. 3

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Zawiera klauzulę "ważnego interesu przewoźnika" i "interesu publicznego".

ustawa SENT art. 22a § ust. 2

Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Zawiera klauzulę "ważnego interesu przewoźnika" i "interesu publicznego".

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności.

TUE art. 5

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada proporcjonalności.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do umorzenia postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 60

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do umorzenia postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

rozp. MS art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.

rozp. MS art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.

rozp. MS art. 2 § pkt 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez przewoźnika obowiązków aktualizacji danych w systemie SENT. • Brak przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny. • Kara pieniężna jest adekwatna do celu prewencyjnego ustawy SENT. • Profesjonalny charakter działalności spółki wymaga wyższej staranności.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 24 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT. • Naruszenie zasady proporcjonalności. • Naruszenie art. 24 ust. 1a ustawy SENT. • Wadliwie ustalony stan faktyczny sprawy przez organy administracji i WSA.

Godne uwagi sformułowania

brak aktualizacji danych zgłoszenia SENT w takim zakresie, w jakim byli obowiązani do ich zgłoszenia • podanie nieprawdziwych danych w zakresie planowanej daty zakończenia przewozu praktycznie uniemożliwia organom nadzór nad przewozem • nie ma możliwości jej miarkowania, ani ich zmiany w zależności od uznania administracyjnego • nie budzi wątpliwości, że pojęcie "interesu publicznego" nie jest pojęciem, którego treść mogłaby być ustalana w sposób dowolny • Ogólną dyrektywą interpretacyjną w stosunku do tych pojęć jest uznanie wyjątkowości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej • Ważnego interesu przewoźnika nie można utożsamiać z jego subiektywnym przekonaniem o potrzebie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej • w interesie publicznym leży także nienakładanie kar za naruszenia formalne, gdyby miało to prowadzić do skutków niemożliwych do zaakceptowania, ze względu na zasadę praworządności • Postępowanie podmiotu, który w zgłoszeniu SENT wskazał dane niezgodne ze stanem faktycznym nie może być postrzegane jako zgodne z interesem publicznym • brak uszczuplenia należności publicznoprawnych nie determinuje konieczności odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej • brak natomiast stosownej aktualizacji zgłoszenia uniemożliwiał monitorowanie przewozu towaru wrażliwego i kontrolę łańcucha dostaw • nie ma w tym przypadku powodu, aby podważać jej wymiar przez odniesienie się do ewentualnych skutków, jakie spowodowało stwierdzone naruszenie prawa lub wskazywanie na rażącą…

Skład orzekający

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

przewodniczący

Elżbieta Czarny-Drożdżejko

sprawozdawca

Anna Ostrowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy SENT dotyczących kar pieniężnych, pojęcia ważnego interesu przewoźnika i interesu publicznego, zasady proporcjonalności w prawie administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów ustawy SENT przez profesjonalnego przewoźnika towarów wrażliwych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu transportu towarów wrażliwych i stosowania kar pieniężnych, co jest istotne dla branży transportowej i prawników zajmujących się tym obszarem. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i interpretację klauzul generalnych.

“Kara za brak aktualizacji danych w systemie SENT: Kiedy przedsiębiorca może liczyć na odstąpienie od sankcji?”

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst