II FSK 936/21Amortyzacja udziału nieruchomości darowizna podatek dochodowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących środków trwałych i kosztów uzyskania przychodów. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy udział w nieruchomości otrzymany w darowiźnie i wprowadzony do ewidencji środków trwałych mógł być amortyzowany. NSA, podzielając stanowisko organów podatkowych i WSA, uznał, że podatnik nie spełnił przesłanki przewidywanego okresu używania środka trwałego dłuższego niż rok. Analiza sekwencji zdarzeń, w tym szybkie zbycie nieruchomości, wskazywała na brak takiego zamiaru. Sąd podkreślił, że subiektywne przekonanie podatnika o okresie używania musi być osadzone w obiektywnie weryfikowalnych okolicznościach. NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od podatnika zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że subiektywne przekonanie podatnika o okresie używania środka trwałego musi być poparte obiektywnymi dowodami, a szybkie zbycie nieruchomości może świadczyć o braku zamiaru długoterminowego używania. Potwierdzenie, że różnica między stanem faktycznym we wniosku o interpretację a stanem faktycznym w postępowaniu podatkowym wyłącza ochronę interpretacji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z darowizną udziału w nieruchomości i jej szybkim zbyciem. Interpretacja pojęcia 'przewidywanego okresu używania' może być stosowana do innych środków trwałych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy udział w nieruchomości otrzymany w darowiźnie, wprowadzony do ewidencji środków trwałych, może być uznany za środek trwały podlegający amortyzacji w rozumieniu art. 22a ust. 1 ustawy o PIT, jeśli podatnik nie przewidywał jego używania przez okres dłuższy niż rok?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udział w nieruchomości otrzymany w darowiźnie nie może być uznany za środek trwały podlegający amortyzacji, jeśli podatnik nie przewidywał jego używania przez okres dłuższy niż rok na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Przesłanka przewidywanego okresu używania musi być osadzona w obiektywnie weryfikowalnych okolicznościach.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że subiektywne przekonanie podatnika o okresie używania środka trwałego musi być poparte obiektywnymi przesłankami. Analiza faktyczna sprawy, w tym szybkie zbycie nieruchomości, wskazywała, że podatnik nie zamierzał używać udziału w nieruchomości dłużej niż rok, co uniemożliwiało zaliczenie go do środków trwałych i amortyzację.
Czy przychody ze sprzedaży udziału w nieruchomości otrzymanego w darowiźnie, który nie został uznany za środek trwały, powinny być kwalifikowane jako przychody z działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przychody ze sprzedaży udziału w nieruchomości, który nie został uznany za środek trwały, powinny być kwalifikowane jako przychody z działalności gospodarczej, jeśli nieruchomość była wykorzystywana w tej działalności.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że nawet jeśli składnik majątku nie spełnia definicji środka trwałego, jego wykorzystanie w działalności gospodarczej (np. wynajem) powoduje, że przychody z jego zbycia lub najmu należy zaliczyć do źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Czy indywidualna interpretacja prawa podatkowego chroni podatnika, jeśli stan faktyczny ustalony w postępowaniu podatkowym różni się od stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, funkcja ochronna interpretacji indywidualnej jest wyłączona, jeśli stan faktyczny ustalony w postępowaniu podatkowym różni się od stanu faktycznego opisanego we wniosku o wydanie interpretacji.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że podatnik ponosi ryzyko przedstawienia we wniosku interpretacyjnym stanu faktycznego. Różnica między stanem faktycznym we wniosku a stanem faktycznym ustalonym w postępowaniu podatkowym powoduje utratę mocy ochronnej interpretacji.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22a § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja środka trwałego wymaga przewidywanego okresu używania dłuższego niż rok, który musi być osadzony w obiektywnie weryfikowalnych okolicznościach, a nie tylko subiektywnym przekonaniu podatnika.
u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 5a § pkt 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja działalności gospodarczej obejmuje wykorzystywanie rzeczy, w tym udziałów w nieruchomościach, na potrzeby tej działalności.
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychody z działalności gospodarczej.
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1 i 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania konstrukcyjne skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 14b § § 3
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 14c § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Treść interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 14k § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Funkcja ochronna interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada pogłębiania zaufania do organów państwa.
O.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej (obowiązek organu do wyjaśnienia stanu faktycznego).
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
O.p. art. 2a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada in dubio pro tributario.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Udział w nieruchomości otrzymany w darowiźnie nie spełniał przesłanki przewidywanego okresu używania dłuższego niż rok, co uniemożliwiało uznanie go za środek trwały. • Szybkie zbycie nieruchomości przez podatnika świadczyło o braku zamiaru jej długoterminowego wykorzystania w działalności gospodarczej. • Stan faktyczny ustalony w postępowaniu podatkowym różnił się od stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację indywidualną, co wyłączało jej funkcję ochronną.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia i zastosowanie przepisów dotyczących środków trwałych (art. 22a ust. 1 u.p.d.o.f.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 23 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. w zakresie kosztów uzyskania przychodów. • Błędna kwalifikacja przychodów ze sprzedaży nieruchomości jako niepochodzących z działalności gospodarczej. • Naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe i WSA, w tym brak należytej kontroli stanu faktycznego i prawnego. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących interpretacji indywidualnej.
Godne uwagi sformułowania
Przewidywany okres używania środka trwałego jest przede wszystkim domeną podatnika, który ma prawo zakładać w jakim horyzoncie czasowym będzie z niego korzystał. W takim znaczeniu jest to kategoria subiektywna zależna od podatnika. Nie oznacza to jednak, że przewidywanie to ma charakter woluntarny i nie jest zależne od uwarunkowań prowadzonej działalności gospodarczej. • Wykładnia językowa ma dla wykładni przepisów prawa podatkowego pierwszorzędne znaczenie. • Wpis do ewidencji środków trwałych nie ma charakteru konstytutywnego i sam w sobie nie przesądza o tym, że dana nieruchomość (udział w niej, a także grunt) stanowi środek trwały. • Sekwencja zdarzeń związana z czynnościami podejmowanymi przez wspólników spółki akcyjnej i spółek jawnych, będących rodzicami Skarżącego i innych współwłaścicieli nieruchomości, które poprzedzały darowiznę udziału, a także późniejsze działania wskazują jednoznacznie, że Skarżący nie przewidywał używania w działalności gospodarczej udziału dłużej niż rok. • W postępowaniu o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie prowadzi się postępowania dowodowego. Organ interpretacyjny nie może przyjmować własnych ustaleń faktycznych, odmiennych od okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę.
Skład orzekający
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący sprawozdawca
Jan Grzęda
sędzia
Alicja Polańska
sędzia (del.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że subiektywne przekonanie podatnika o okresie używania środka trwałego musi być poparte obiektywnymi dowodami, a szybkie zbycie nieruchomości może świadczyć o braku zamiaru długoterminowego używania. Potwierdzenie, że różnica między stanem faktycznym we wniosku o interpretację a stanem faktycznym w postępowaniu podatkowym wyłącza ochronę interpretacji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z darowizną udziału w nieruchomości i jej szybkim zbyciem. Interpretacja pojęcia 'przewidywanego okresu używania' może być stosowana do innych środków trwałych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne przedstawienie stanu faktycznego we wniosku o interpretację podatkową i jak kluczowe jest udowodnienie zamiaru długoterminowego używania środka trwałego. Pokazuje też, że nawet darowizna może być analizowana pod kątem zamiaru podatnika.
“Darowizna nieruchomości: kiedy można ją amortyzować, a kiedy fiskus zakwestionuje Twój zamiar?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.