Orzeczenie · 2025-03-19

II FSK 914/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-19
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowynadpłatazaliczenieoprocentowanieordynacja podatkowabłędy organówpostępowanie podatkoweskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił postanowienia organów podatkowych dotyczące zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. Sprawa dotyczyła skomplikowanych rozliczeń podatkowych, gdzie organy kilkakrotnie określały wysokość zobowiązania podatkowego, co ostatecznie doprowadziło do powstania nadpłaty. Skarżący zarzucił błędy w sposobie zaliczenia nadpłaty, oprocentowania i określenia jej wysokości. WSA uznał, że organy nie wyjaśniły wystarczająco, jak dokonano zaliczenia, jak wyliczono nadpłatę i od kiedy ją oprocentowano, co stanowiło naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. NSA potwierdził stanowisko WSA, podkreślając, że postanowienie o zaliczeniu nadpłaty, mimo formalnego charakteru, wymaga precyzji w skomplikowanych stanach faktycznych. Sąd wskazał, że obowiązek oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania wynika z przepisów, gdy uchylenie decyzji nastąpiło z powodu błędnej kwalifikacji przychodów przez organy podatkowe. NSA uznał, że skarga kasacyjna nie miała uzasadnionych podstaw i podlegała oddaleniu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie obowiązku oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania, gdy wynika ona z błędów organów podatkowych, oraz wymogu precyzji w postanowieniach o zaliczeniu nadpłaty.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji skomplikowanych rozliczeń podatkowych z wielokrotnymi zmianami decyzji organów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowych powinno zawierać szczegółowe informacje o datach zaliczenia, sposobie wyliczenia nadpłaty i dacie jej oprocentowania, zwłaszcza w sytuacji, gdy wysokość zobowiązania podatkowego była wielokrotnie korygowana przez organy podatkowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o zaliczeniu nadpłaty, mimo formalnego charakteru, wymaga precyzji i przejrzystości w skomplikowanych stanach faktycznych, aby umożliwić weryfikację poprawności operacji rachunkowych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w sytuacji wielokrotnych zmian decyzji podatkowych i wpłat podatnika, postanowienie o zaliczeniu nadpłaty musi być jasne i szczegółowe, aby umożliwić kontrolę jego zgodności z prawem.

Czy nadpłata podatku dochodowego od osób fizycznych, która powstała w wyniku uchylenia przez organy podatkowe kolejnych decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego, powinna być oprocentowana od dnia jej powstania, nawet jeśli organ nie wydał nowej decyzji w terminie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania wynika z przepisów Ordynacji podatkowej, gdy uchylenie decyzji nastąpiło z powodu błędnej kwalifikacji przychodów przez organy podatkowe.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe przyczyniły się do powstania przesłanki uchylenia decyzji poprzez błędną kwalifikację prawną przychodów, co uzasadnia oprocentowanie nadpłaty od dnia jej powstania, niezależnie od terminu zwrotu.

Czy organ podatkowy swoim działaniem (np. przewlekłością postępowania lub błędną kwalifikacją przychodów) przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji podatkowej w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, błędna kwalifikacja prawna przychodów skarżącego do określonego źródła przychodów przez organy podatkowe stanowi przyczynienie się organów do powstania przesłanki uchylenia decyzji.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że obiektywna wadliwość kolejnych decyzji wymiarowych, wynikająca z błędnej kwalifikacji prawnej przychodów, wskazuje na przyczynienie się organów podatkowych do powstania przesłanki uchylenia decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi.

Przepisy (13)

Główne

O.p. art. 78 § par 3 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania, gdy uchylenie decyzji wynika z błędów organów podatkowych.

O.p. art. 76 § par 1

Ordynacja podatkowa

Zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych powinny podlegać nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 78 § par 4

Ordynacja podatkowa

Przepis ten nie uchyla przepisów o oprocentowaniu nadpłat.

O.p. art. 77 § par 4

Ordynacja podatkowa

Obowiązek zwrotu nadpłaty w określonym terminie, nie uchyla obowiązku oprocentowania.

O.p. art. 73 § par 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 73 § par 2 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 76 a § par 2 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 72 § par 1

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o zaliczeniu nadpłaty powinno być precyzyjne i przejrzyste w skomplikowanych stanach faktycznych. • Nadpłata wynikająca z błędnych decyzji organów podatkowych powinna być oprocentowana od dnia jej powstania. • Organy podatkowe przyczyniły się do powstania przesłanki uchylenia decyzji poprzez błędną kwalifikację prawną przychodów.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, a czas trwania postępowania nie wpływa na obowiązek oprocentowania nadpłaty. • Postanowienie o zaliczeniu nadpłaty ma charakter formalny i nie wymaga szczegółowych wyliczeń. • Nie było podstaw do naliczenia oprocentowania od całej nadpłaty.

Godne uwagi sformułowania

postanowienie w przedmiocie zaliczenia nadpłaty jest aktem formalnym, który nie kreuje zdarzeń istotnych dla prawidłowego rozliczenia wpłat dokonanych przez podatnika, a jedynie referuje treść materialno-technicznej czynności zaliczenia nadpłaty • w takiej, skomplikowanej sytuacji faktycznej postanowienie o zaliczeniu nadpłaty pomimo tylko formalnego i materialno-technicznego charakteru wymaga daleko idącej przejrzystości i precyzji zamieszczonych w nim wyliczeń • obowiązek jej oprocentowania od dnia jej powstania wynika wprost z art. 78 § 3 pkt 1 O.p., skoro uchylenie kolejnych decyzji wynikało z nieprawidłowego zakwalifikowania przychodów skarżącego do określonego źródła przychodów przez organy podatkowe.

Skład orzekający

Artur Kot

sędzia

Jan Grzęda

przewodniczący

Tomasz Zborzyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania, gdy wynika ona z błędów organów podatkowych, oraz wymogu precyzji w postanowieniach o zaliczeniu nadpłaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skomplikowanych rozliczeń podatkowych z wielokrotnymi zmianami decyzji organów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak błędy organów podatkowych mogą prowadzić do skomplikowanych rozliczeń i sporów o oprocentowanie nadpłat, co jest istotne dla podatników i profesjonalistów.

Błędy organów podatkowych kosztują: NSA potwierdza prawo do odsetek od nadpłaty!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst