Orzeczenie · 2026-03-05

II FSK 870/24Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy od osób prawnych 3

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-05
NSAPodatkoweWysokansa
podatek dochodowy od osób prawnychceny transferowepowiązania kapitałoweoszacowanie dochoduprzedawnienieskaraga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki "C." sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił skargę spółki na decyzję Naczelnika Lubuskiego Urzędu Celno-Skarbowego dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2016. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1 p.p.s.a. (brak rozważenia z urzędu przedawnienia), art. 145 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 70 § 1 O.p. (przedawnienie), a także naruszenie przepisów dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów. Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 7 i art. 11 ust. 1 u.p.d.o.p. w zw. z przepisami rozporządzenia wykonawczego, dotyczące błędnego oszacowania dochodu z uwagi na powiązania z innymi podmiotami. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu, gdyż bieg terminu przedawnienia został zawieszony i wznowiony zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. Stwierdzono również, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 11 ust. 1 u.p.d.o.p., który ma na celu zapobieganie unikaniu opodatkowania poprzez przerzucanie dochodów między podmiotami powiązanymi. W ocenie NSA, istniały podstawy do oszacowania dochodu spółki bez uwzględniania warunków wynikających z powiązań kapitałowych, zwłaszcza że blisko 95% sprzedaży odbywało się do podmiotów powiązanych, a ceny były nierynkowe. Sąd podkreślił, że metoda zysku transakcyjnego była właściwa w tej sprawie, a zarzuty dotyczące naruszenia art. 153 p.p.s.a. (związanie oceną prawną) okazały się chybione, ponieważ spółka próbowała podważyć wcześniejsze wiążące orzeczenie NSA. Podobnie zarzuty dotyczące niepowołania biegłego i wadliwości uzasadnienia decyzji organu zostały uznane za niezasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście postępowań sądowoadministracyjnych oraz stosowania przepisów o cenach transferowych (art. 11 u.p.d.o.p.) w przypadku transakcji z podmiotami powiązanymi.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z podatkiem dochodowym od osób prawnych za rok 2016 oraz konkretnymi przepisami.

Zagadnienia prawne (4)

Czy zobowiązanie podatkowe za rok 2016 uległo przedawnieniu, biorąc pod uwagę zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu. Bieg terminu przedawnienia został zawieszony w momencie wniesienia skargi do sądu administracyjnego i wznowił bieg po otrzymaniu przez organ odpisu prawomocnego orzeczenia, a kolejne wniesienie skargi nastąpiło przed upływem terminu.

Uzasadnienie

NSA szczegółowo przeanalizował bieg terminu przedawnienia zgodnie z art. 70 § 1, § 6 pkt 2 i § 7 pkt 2 O.p., wskazując, że wniesienie skargi do WSA w dniu 8 grudnia 2023 r. nastąpiło przed upływem przedawnienia, które przypadało na 12 grudnia 2023 r.

Czy organ podatkowy miał podstawy do oszacowania dochodu spółki na podstawie art. 11 ust. 1 u.p.d.o.p. w związku z powiązaniami z innymi podmiotami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy miał podstawy do oszacowania dochodu. Warunki transakcji między spółką a podmiotami powiązanymi były nierynkowe, co uzasadniało zastosowanie przepisów o cenach transferowych w celu zapobiegania unikaniu opodatkowania.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że blisko 95% sprzedaży spółki odbywało się do podmiotów powiązanych, a ceny były niższe niż koszty produkcji, co wskazuje na nierynkowe warunki. Zastosowanie metody zysku transakcyjnego było uzasadnione.

Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu NSA w tej samej sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu NSA, zgodnie z art. 153 i art. 170 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że moc wiążąca prawomocnego wyroku oznacza, iż sąd musi przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak określono ją w poprzednim orzeczeniu, co uniemożliwia formułowanie sprzecznych ocen prawnych.

Czy organ podatkowy miał obowiązek powołania biegłego w sytuacji, gdy strona twierdziła, że nie dysponuje wystarczającymi danymi?

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie miał bezwzględnego obowiązku powołania biegłego. Przepis art. 197 § 1 O.p. daje organowi swobodę w tym zakresie, a powołanie biegłego jest zbędne, jeśli materiał dowodowy pozwala na ocenę sprawy bez jego udziału.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że spółka sama nie dysponowała danymi pozwalającymi na przyporządkowanie kosztów do poszczególnych zleceń, co czyniłoby pracę biegłego bezcelową. Brak wykazania istotnego wpływu niepowołania biegłego na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki "C." sp. z o.o.

Przepisy (15)

Główne

u.p.d.o.p. art. 11 § 1-3

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepisy regulujące opodatkowanie dochodów w przypadku powiązań między podmiotami, umożliwiające oszacowanie dochodu, gdy warunki transakcji odbiegają od rynkowych.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania.

O.p. art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego.

O.p. art. 70 § 6 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Zawieszenie biegu terminu przedawnienia w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

O.p. art. 70 § 7 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Wznowienie biegu terminu przedawnienia po otrzymaniu przez organ odpisu orzeczenia sądu administracyjnego.

Pomocnicze

Rozporządzenie MF art. 3 § 1

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych

Dotyczy sposobu określania dochodów w drodze oszacowania.

Rozporządzenie MF art. 12

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych

Dotyczy metody porównywalnej ceny niekontrolowanej.

Rozporządzenie MF art. 18 § 2 i 3

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych

Dotyczy ustalania marży transakcyjnej netto.

O.p. art. 197 § 1

Ordynacja podatkowa

Możliwość powołania biegłego przez organ podatkowy.

O.p. art. 210 § 1 pkt 6

Ordynacja podatkowa

Elementy decyzji - uzasadnienie faktyczne i prawne.

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Zasada praworządności w postępowaniu podatkowym.

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez brak rozważenia z urzędu kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 70 § 1 O.p. poprzez nieuchylenie decyzji w sytuacji przedawnienia. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami O.p. poprzez zaakceptowanie błędnych ustaleń faktycznych organów podatkowych dotyczących powiązań i zaniżenia dochodów. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami O.p. poprzez wadliwe zaakceptowanie przez Sąd pierwszej instancji oceny materiału dowodowego przez organ. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 197 § 1 O.p. poprzez wadliwe zaakceptowanie przez Sąd pierwszej instancji braku powołania biegłego. • Zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że proporcjonalne wyłączenie części kosztów sprzedaży dla podmiotów niepowiązanych stanowi zastosowanie się do wytycznych NSA. • Zarzut naruszenia art. 7 oraz art. 11 ust. 1 u.p.d.o.p. w zw. z § 3 ust. 1 Rozporządzenia MF z uwagi na błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, poprzez zaakceptowanie bezpodstawnego doszacowania dochodów. • Zarzut naruszenia art. 11 ust. 1-3 u.p.d.o.p. w zw. z § 12 Rozporządzenia MF i niezastosowanie metody porównywalnej ceny niekontrolowanej w ramach porównania wewnętrznego. • Zarzut naruszenia art. 11 ust. 1-3 u.p.d.o.p. w zw. z § 18 ust. 2 i ust. […]

Godne uwagi sformułowania

zobowiązanie podatkowe spółki nie uległo przedawnieniu • bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu w momencie wniesienia skargi do sądu administracyjnego • nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 183 § 2 p.p.s.a. • nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny • moc wiążąca prawomocnego wyroku sądu administracyjnego związana jest bowiem z tożsamością stosunku prawnego będącego przedmiotem sprawy • nie można tego czynić skutecznie również i z tego powodu, że NSA wydając prawomocne orzeczenie jest nim związany na mocy art. 170 p.p.s.a. • ratio legis regulacji z art. 11 u.p.d.o.p. miało na celu zapobieganie unikania bądź ograniczania opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej poprzez przerzucanie dochodów pomiędzy podmiotami gospodarczymi • podatnik rezygnując z określonego przysporzenia z uwagi na zawieranie transakcji z podmiotami powiązanymi, w wyniku których zostają ustalone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, musi liczyć się z koniecznością oszacowania dochodów danego roku podatkowego • blisko 95% wartości produktów wyprodukowanych przez skarżącą spółkę sprzedawana była w badanym okresie do podmiotów powiązanych • właściwą metodą określenia dochodu, wynikającą z okoliczności rozpoznawanej sprawy oraz wyroku NSA z 23 listopada 2022 r., II FSK 974/22 była metoda…

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący

Beata Cieloch

sprawozdawca

Andrzej Melezini

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście postępowań sądowoadministracyjnych oraz stosowania przepisów o cenach transferowych (art. 11 u.p.d.o.p.) w przypadku transakcji z podmiotami powiązanymi."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z podatkiem dochodowym od osób prawnych za rok 2016 oraz konkretnymi przepisami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych zagadnień podatkowych: przedawnienia i cen transferowych, które są istotne dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia, jak sąd interpretuje te przepisy w praktyce.

“Przedawnienie podatku i pułapki cen transferowych: co musisz wiedzieć, by nie stracić pieniędzy?”

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst