Orzeczenie · 2026-05-14

II FSK 38/2650 koszty uzyskania przychodów tworcy utwór prawa autorskie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-14
NSAPodatkoweWysokansa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówtwórcaprawa autorskieutwórinżynieria budowlanaNSAskarga kasacyjnaPIT

Sprawa dotyczyła prawa podatnika do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów z tytułu pracy twórczej w inżynierii budowlanej, zgodnie z art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o PIT. Skarżący argumentował, że prowadził ewidencję czasu pracy twórczej i tworzył projekty, które stanowiły utwory, a wynagrodzenie było z tym związane. Organy podatkowe oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówiły zastosowania preferencji, wskazując na brak wystarczających dowodów potwierdzających powstanie konkretnych utworów i przeniesienie praw autorskich na pracodawcę. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził, że samo wykonywanie ewidencjonowanej pracy twórczej nie jest wystarczające. Kluczowe jest udowodnienie stworzenia konkretnego utworu i rozporządzenia prawami autorskimi do niego, co wymaga przedstawienia dodatkowych dowodów, takich jak oświadczenie pracodawcy o akceptacji utworu czy ewidencja utworów. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na podatniku, a przedstawiona przez niego dokumentacja (time sheet) nie była wystarczająca do wykazania spełnienia przesłanek materialnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykazanie konieczności przedstawienia dowodów potwierdzających powstanie utworu i przeniesienie praw autorskich w celu zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów dla twórców.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pracownika tworzącego utwory w ramach stosunku pracy i może wymagać dostosowania do innych form działalności twórczej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy podatnik wykonujący pracę twórczą w ramach stosunku pracy, polegającą na tworzeniu projektów inżynierii budowlanej, może skorzystać z 50% kosztów uzyskania przychodów, jeśli czas pracy jest ewidencjonowany, ale brak jest formalnego dokumentu potwierdzającego powstanie utworu i przeniesienie praw autorskich?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnik nie może skorzystać z 50% kosztów uzyskania przychodów, jeśli nie przedstawi dowodów potwierdzających faktyczne powstanie utworu i rozporządzenie prawami autorskimi do niego, pomimo ewidencjonowania czasu pracy twórczej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że samo wykonywanie ewidencjonowanej pracy twórczej nie jest wystarczające do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów. Konieczne jest udowodnienie stworzenia konkretnego utworu i przeniesienia praw autorskich na pracodawcę, co wymaga przedstawienia dodatkowych dowodów, takich jak oświadczenie pracodawcy o akceptacji utworu lub ewidencja utworów. Ciężar dowodu spoczywa na podatniku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie.

Przepisy (13)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § 9 pkt 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis ten przewiduje 50% koszty uzyskania przychodów dla twórców z tytułu korzystania z praw autorskich lub rozporządzania nimi. Wymaga to jednak stworzenia konkretnego utworu i przeniesienia praw do niego na pracodawcę, co musi być udowodnione.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 22 § 9b pkt 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.a.p.p. art. 12 § 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Określa, że w braku odmiennych uregulowań umownych, majątkowe prawa autorskie do utworu pracowniczego przechodzą na pracodawcę z chwilą przyjęcia utworu.

u.p.a.p.p. art. 1 § 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy podstaw uchylenia zaskarżonego orzeczenia przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dz.U. 2022 poz 2647

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych

t. j. Dz.U. 2022 poz 2509

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dz. U. z 2025 r. poz. 111

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące wystarczalności ewidencji czasu pracy i projektów jako dowodu powstania utworu i przeniesienia praw autorskich. • Argumenty dotyczące automatycznego przejścia praw autorskich z mocy prawa bez konieczności formalnego przyjęcia utworu. • Argumenty dotyczące możliwości zastosowania art. 22 ust. 9 pkt 3 u.p.d.o.f. w rozliczeniu rocznym, nawet jeśli płatnik nie zastosował podwyższonych kosztów.

Godne uwagi sformułowania

nie jest wystarczające samo wykonywanie ewidencjonowanej pracy twórczej • konieczne jest udowodnienie stworzenia konkretnego utworu i rozporządzenia prawami do niego • ciężar dowodu spoczywa na podatniku

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący

Małgorzata Wolf-Kalamala

sprawozdawca

Artur Kot

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykazanie konieczności przedstawienia dowodów potwierdzających powstanie utworu i przeniesienie praw autorskich w celu zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów dla twórców."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pracownika tworzącego utwory w ramach stosunku pracy i może wymagać dostosowania do innych form działalności twórczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa do ulg podatkowych dla twórców, ale pokazuje, jak rygorystyczne są wymogi dowodowe. Jest to istotne dla wielu profesjonalistów i freelancerów.

“Twórca musi udowodnić dzieło, by dostać ulgę podatkową – NSA wyjaśnia, jakie dowody są kluczowe.”

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst