II FSK 2869/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 239b § 1 pkt 2, twierdząc, że organy podatkowe nie uprawdopodobniły w sposób wystarczający obawy niewykonania zobowiązania podatkowego. Podkreślał, że organ powinien szczegółowo zbadać jego sytuację majątkową i dochody. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek: zaistnienie jednej z okoliczności wskazanych w art. 239b § 1 O.p. oraz uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Sąd podkreślił, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, dającym jedynie wiarygodność, a nie pewność. W ocenie NSA, fakt wniesienia odwołania od decyzji podatkowej oraz brak zapłaty zobowiązania mogły być uznane za uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania. Sąd analizował sytuację majątkową skarżącego, wskazując na niską wartość posiadanych pojazdów, brak nieruchomości oraz stosunkowo niskie dochody, co w połączeniu z toczącymi się postępowaniami egzekucyjnymi, uzasadniało obawę niewykonania zobowiązania. NSA uznał, że organy zebrały wystarczające materiały dowodowe i prawidłowo oceniły zgromadzony materiał, a zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego' w kontekście nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, zwłaszcza w sytuacji niskich dochodów i braku majątku podatnika.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących rygoru natychmiastowej wykonalności. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie sytuacja majątkowa podatnika jest jednoznacznie dobra.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniesienie odwołania od decyzji podatkowej i brak zapłaty zobowiązania mogą stanowić uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania podatkowego w rozumieniu art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w okolicznościach konkretnej sprawy, fakt wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe oraz brak zapłaty zobowiązania z tej decyzji wynikającego, może być uznany za uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania, czyli spełnienie przesłanki określonej w art. 239b § 2 O.p.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, dającym jedynie wiarygodność, a nie pewność. Wniesienie odwołania i brak zapłaty mogą uzasadniać obawę niewykonania zobowiązania.
Czy organy podatkowe prawidłowo oceniły sytuację majątkową i dochody skarżącego, aby uzasadnić nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo oceniły sytuację majątkową skarżącego, wskazując na niską wartość posiadanych pojazdów, brak nieruchomości oraz stosunkowo niskie dochody, co w połączeniu z toczącymi się postępowaniami egzekucyjnymi, uzasadniało obawę niewykonania zobowiązania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy zebrały wystarczające materiały dowodowe (w tym dotyczące pojazdów, braku nieruchomości i dochodów) do uprawdopodobnienia zagrożenia niewykonania zobowiązania podatkowego, a postępowanie dowodowe nie musiało prowadzić do dokładnego udowodnienia stanu majątkowego.
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 239b § 1 pkt 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienie jednej z czterech okoliczności wskazanych w § 1 art. 239b O.p. oraz uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
O.p. art. 239b § 2
Ordynacja podatkowa
Wystarczy uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, co jest środkiem zastępczym dowodu, dającym jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) istnienia jakiegoś faktu.
Pomocnicze
O.p. art. 41 § 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy warunków ustanowienia zastawu skarbowego (wartość co najmniej 12.400 zł).
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy materialnej - organ obowiązany jest podjąć wszelkie konieczne działania niezbędne do zebrania materiału dowodowego.
O.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Organ jest obowiązany zebrać i dopuścić dowód, który może mieć istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego.
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi, jeśli zarzuty są bezzasadne.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie od strony na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie od strony na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo uprawdopodobniły obawę niewykonania zobowiązania podatkowego, biorąc pod uwagę sytuację majątkową skarżącego, jego niskie dochody oraz toczące się postępowania egzekucyjne. • Fakt wniesienia odwołania od decyzji podatkowej i brak zapłaty zobowiązania mogą stanowić uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania w rozumieniu art. 239b § 2 O.p.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy organ naruszył art. 239b § 1 pkt 2 w zw. z art. 239b § 2 w zw. z art. 216 w zw. z art. 122 O.p. poprzez uznanie, że organy podatkowe uprawdopodobniły obawę niewykonania zobowiązania podatkowego, podczas gdy nie poczyniono wystarczających ustaleń dotyczących sytuacji majątkowej skarżącego. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy organ naruszył art. 239b § 1 pkt 2 w zw. z art. 239b § 2 O.p. poprzez ich nieprawidłową interpretację, uznając, że wyłącznie postawa skarżącego i jego sytuacja ekonomiczna po wszczęciu postępowań kontrolnych powinny mieć decydujące znaczenie. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy organ naruszył art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez niepodjęcie wszystkich koniecznych działań niezbędnych do zebrania materiału dowodowego dotyczącego majątku i możliwości ekonomicznych skarżącego. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy organ naruszył art. 191 w zw. z art. 180 § 1 O.p. poprzez przekroczenie granicy swobodnej oceny materiału dowodowego przez gołosłowne wskazanie wartości poszczególnych składników majątkowych. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. […]
Godne uwagi sformułowania
uprawdopodobnienie nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) istnienia jakiegoś faktu • już sam fakt wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe oraz brak zapłaty zobowiązania z tej decyzji wynikającego, w okolicznościach konkretnej sprawy, może być uznany za uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania • dla stwierdzenia wystąpienia okoliczności, o jakiej stanowi w art. 239b § 1 pkt 2 O.p. wystarczające jest, że organ wykaże, że podatnik nie posiada takiego majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, a ponadto, że stan ten uprawdopodobnia niewykonanie zobowiązania.
Skład orzekający
Małgorzata Wolf-Kalamala
przewodniczący
Jan Grzęda
członek
Renata Kantecka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego' w kontekście nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, zwłaszcza w sytuacji niskich dochodów i braku majątku podatnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących rygoru natychmiastowej wykonalności. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie sytuacja majątkowa podatnika jest jednoznacznie dobra.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego – nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma bezpośrednie przełożenie na możliwość prowadzenia egzekucji. Interpretacja pojęcia 'uprawdopodobnienia' jest kluczowa dla zrozumienia granic działania organów podatkowych.
“Kiedy urząd skarbowy może żądać zapłaty podatku od razu? Kluczowa interpretacja NSA ws. rygoru natychmiastowej wykonalności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.