II FSK 1351/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. R. od wyroku WSA w Opolu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 165 § 4 Ordynacji podatkowej (dotyczące wszczęcia postępowania), art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej (ustalenie stanu faktycznego), a także art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. (koszty uzyskania przychodów). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, podkreślając, że jest związany granicami skargi i nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów. Sąd wskazał na istotne wady w konstrukcji skargi kasacyjnej, polegające na braku jasnego i przejrzystego przytoczenia podstaw kasacyjnych, niewystarczającym uzasadnieniu zarzutów oraz braku powiązania ich z konkretnymi przepisami prawa. Szczególnie krytycznie oceniono sposób formułowania zarzutów, który nie korespondował z uzasadnieniem i opierał się na ogólnikowych tezach. Sąd odniósł się do poszczególnych zarzutów, uznając je za bezzasadne, w tym zarzut dotyczący bezskuteczności wszczęcia postępowania podatkowego, wskazując na brak wskazania właściwych przepisów dotyczących doręczeń i pełnomocnictwa. Również zarzuty dotyczące naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. i art. 141 § 4 P.p.s.a. uznano za niezasadne, podobnie jak zarzut naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej i prawa materialnego. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWady formalne skargi kasacyjnej, wymogi dotyczące jej konstrukcji i uzasadnienia, zasady kontroli sądowej ustaleń faktycznych.
Orzeczenie koncentruje się na wadach formalnych skargi kasacyjnej, a nie na merytorycznym rozstrzygnięciu kwestii podatkowych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy wadliwe doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego pełnomocnikowi, zamiast bezpośrednio stronie, skutkuje bezskutecznością wszczęcia postępowania?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zarzuty dotyczące tej kwestii nie są prawidłowo sformułowane w skardze kasacyjnej, a w szczególności nie wskazują na naruszenie kluczowych przepisów dotyczących doręczeń i pełnomocnictwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący nie sformułował w skardze kasacyjnej adekwatnych zarzutów obejmujących wskazanie istotnych przepisów dotyczących doręczeń i pełnomocnictwa, co uniemożliwiło merytoryczną ocenę tej kwestii.
Czy sąd administracyjny narusza art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez akceptację błędnych ustaleń faktycznych organów podatkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ustalenia te zostały dokonane na podstawie dowodów znajdujących się w aktach sprawy, a sąd nie wyszedł poza materiał dowodowy.
Uzasadnienie
Przepis art. 133 § 1 P.p.s.a. nakazuje wydanie wyroku na podstawie akt sprawy, co oznacza zakaz wyjścia poza materiał dowodowy. Sąd nie narusza tego przepisu, jeśli akceptuje ustalenia organów oparte na dowodach z akt, nawet jeśli ocena tych dowodów mogłaby być błędna.
Czy uzasadnienie wyroku WSA jest wadliwe z powodu wewnętrznej sprzeczności lub braku dogłębnej analizy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli uzasadnienie pozwala na jednoznaczne ustalenie przesłanek sądu, zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne i nie jest gołosłowne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było ponadstandardowo skrupulatne, zawierało wszystkie wymagane elementy i pozwalało na kontrolę instancyjną. Zarzuty o sprzeczności i braku analizy uznano za gołosłowne.
Czy podatnik może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione na nabycie bazy klientów lub salonu wraz z jego renomą i marką?
Odpowiedź sądu
Kwestia ta nie została merytorycznie rozstrzygnięta z powodu wadliwej konstrukcji skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zarzut dotyczący naruszenia art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. nie dotyczył błędnej wykładni, lecz ustaleń faktycznych, a skarżący nie wykazał, że ponoszone wydatki były ewidentnie związane z osiąganiem przychodów.
Przepisy (17)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów.
u.p.d.o.f. art. 9 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy związku wydatków z przychodami.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji.
P.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
P.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy.
Ordynacja podatkowa art. 165 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Data wszczęcia postępowania podatkowego z urzędu.
Ordynacja podatkowa art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
Ordynacja podatkowa art. 233 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
P.u.s.a. art. 2 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
P.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądu administracyjnego.
Ordynacja podatkowa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Doręczanie pism stronie.
Ordynacja podatkowa art. 145 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Doręczanie pism pełnomocnikowi.
Ordynacja podatkowa art. 138e § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pełnomocnictwo szczególne.
Ordynacja podatkowa art. 138e § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zakres pełnomocnictwa szczególnego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 165 § 4 Ordynacji podatkowej (wszczęcie postępowania). • Naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej (ustalenie stanu faktycznego). • Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. (uzasadnienie wyroku). • Naruszenie art. 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. (zasady postępowania dowodowego i koszty uzyskania przychodów). • Naruszenie art. 22 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f. (błędna wykładnia prawa materialnego).
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny będąc związany granicami skargi kasacyjnej nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów i wychodzenia poza ramy, które zostały nakreślone w skardze kasacyjnej. • Uzasadnienie to podzielone zostało na 100 odrębnie oznaczonych jednostek redakcyjnych, pogrupowanych w kilku opatrzonych śródtytułami częściach. Podział ten dokonany został jednak według zupełnie innych kryteriów, niż mogłoby to wynikać ze sformułowanych na wstępie skargi kasacyjnej zarzutów i w żaden sposób z tymi zarzutami nie koresponduje. • Taka 'technika' prowadzenia polemiki prawnej ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji dotycząca selektywnie dobranych, wąskich fragmentów tego stanowiska, a nie jego całościowego ujęcia oraz kluczowych ustaleń i wniosków, na których stanowisko to zostało oparte, już choćby z tego powodu nie mogła okazać się skuteczna. • Najbardziej istotną wadą tego uzasadnienia jest jednak to, że nie stanowi ono rozwinięcia i wyjaśnienia sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej zarzutów, gdyż w żaden sposób z zarzutami tymi nie koresponduje, ani się do nich nie odwołuje, stanowiąc jakby zupełnie odrębną i oderwaną od tych zarzutów autonomiczną część.
Skład orzekający
Alicja Polańska
sędzia
Jerzy Płusa
sprawozdawca
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wady formalne skargi kasacyjnej, wymogi dotyczące jej konstrukcji i uzasadnienia, zasady kontroli sądowej ustaleń faktycznych."
Ograniczenia: Orzeczenie koncentruje się na wadach formalnych skargi kasacyjnej, a nie na merytorycznym rozstrzygnięciu kwestii podatkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę wad skargi kasacyjnej i wymogów formalnych. Dla szerszej publiczności może być mniej atrakcyjna.
“Wady formalne skargi kasacyjnej pogrzebały szanse podatnika na wygraną przed NSA.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.