Orzeczenie · 2019-12-18

II FSK 1013/19Podatek nieruchomości przedawnienie nadpłata wznowienie postępowania

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-12-18
NSAPodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościprzedawnienienadpłatawznowienie postępowaniawyrok Trybunału Konstytucyjnegodecyzja ostatecznaskarga kasacyjnapostępowanie podatkowe

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej E.[...] S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie. Decyzja SKO odmawiała uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2002-2005 oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty, po wznowieniu postępowania na wniosek spółki w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 r. (sygn. akt SK 48/15). Istota sporu koncentrowała się wokół interpretacji art. 240 § 1 pkt 3 lit. b oraz art. 245 § 1 pkt 3 lit. b ustawy Ordynacja podatkowa (op) w kontekście przedawnienia zobowiązań podatkowych. Spółka argumentowała, że wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony przed upływem terminu przedawnienia, a zatem nawet po jego upływie możliwe jest wydanie decyzji w tej sprawie, zwłaszcza po wyroku TK. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji i organów podatkowych. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 245 § 1 pkt 3 lit. b op, organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek wznowienia, ale wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przedawnienia (art. 70 op). Sąd uznał, że przedawnienie zobowiązań podatkowych za lata 2002-2005, które nastąpiło odpowiednio w latach 2007-2010, stanowi bezwzględną przeszkodę do uchylenia decyzji wymiarowej i wydania nowej decyzji, w tym decyzji stwierdzającej nadpłatę. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa NSA, podkreślającego gwarancyjną i stabilizacyjną funkcję przedawnienia oraz potrzebę zachowania pewności i bezpieczeństwa prawnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, wpływu przedawnienia na możliwość uchylenia decyzji ostatecznej w postępowaniu wznowionym, a także na możliwość stwierdzenia nadpłaty po upływie terminu przedawnienia zobowiązania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania po wyroku Trybunału Konstytucyjnego i przedawnienia zobowiązań podatkowych. Interpretacja art. 245 § 1 pkt 3 lit. b Ordynacji podatkowej ma kluczowe znaczenie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przedawnienie zobowiązania podatkowego stanowi przeszkodę do uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy w postępowaniu wznowionym na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w szczególności w zakresie stwierdzenia nadpłaty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przedawnienie zobowiązania podatkowego stanowi przeszkodę do uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy, zgodnie z art. 245 § 1 pkt 3 lit. b Ordynacji podatkowej, nawet jeśli postępowanie zostało wznowione na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 245 § 1 pkt 3 lit. b Ordynacji podatkowej wprost wyklucza możliwość uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej, gdy nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego, niezależnie od przyczyny wznowienia postępowania. Przedawnienie ma charakter negatywnej przesłanki, która uniemożliwia merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.

Czy wniosek o stwierdzenie nadpłaty złożony przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego może być uwzględniony po upływie tego terminu, jeśli w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja wymiarowa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja wymiarowa określająca zobowiązanie podatkowe, a zobowiązanie to uległo przedawnieniu, nie jest możliwe wydanie decyzji stwierdzającej nadpłatę, ponieważ podatek został zapłacony należnie w wysokości wynikającej z decyzji wymiarowej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty jest konsekwencją wydania decyzji wymiarowej. W sytuacji, gdy decyzja wymiarowa jest ostateczna i zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, a jednocześnie istnieją negatywne przesłanki z art. 245 § 1 pkt 3 lit. a i b Ordynacji podatkowej, nie ma możliwości wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną E.[...] S.A. od wyroku WSA w Olsztynie. Sąd uznał, że przedawnienie zobowiązań podatkowych za lata 2002-2005 stanowi przeszkodę do uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy, w tym stwierdzającej nadpłatę.

Przepisy (24)

Główne

op art. 240 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Podstawa wznowienia postępowania podatkowego.

op art. 245 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Określa przypadki, w których organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej mimo istnienia przesłanek wznowienia, w tym gdy wydanie nowej decyzji nie jest możliwe z uwagi na upływ terminów przedawnienia.

op art. 245 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

lit. b - wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przewidzianych w art. 68 lub 70.

op art. 70 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

ppsa art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

ppsa art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

op art. 21 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Podstawa wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

op art. 212

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Związanie organu decyzją.

op art. 128

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu.

op art. 210 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

pkt 6 - brak ustosunkowania się do zarzutu strony.

op art. 235

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Uzasadnienie decyzji.

op art. 243 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy skutków wznowienia postępowania.

op art. 79 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy stwierdzenia nadpłaty.

op art. 79 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy stwierdzenia nadpłaty.

op art. 207 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Rozróżnienie decyzji rozstrzygających co do istoty sprawy i kończących postępowanie.

op art. 208 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Umorzenie postępowania, w tym z powodu przedawnienia.

op art. 245 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu odmawiającego uchylenia decyzji w przypadkach z § 1 pkt 3.

op art. 68

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Terminy przedawnienia.

op art. 118

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Terminy przedawnienia.

op art. 245 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

lit. a - odmowa uchylenia decyzji, gdy w wyniku uchylenia mogłaby zostać wydana wyłącznie decyzja rozstrzygająca istotę sprawy tak jak decyzja dotychczasowa.

ppsa art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku NSA oddalającego skargę kasacyjną.

ppsa art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Elementy uzasadnienia wyroku.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 245 § 1 pkt 3 lit. b Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że przesłanka ta dotyczy również odmowy stwierdzenia nadpłaty. • Zarzut naruszenia art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zobowiązanie uległo przedawnieniu, co uniemożliwia wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia nadpłaty. • Zarzut niezastosowania art. 79 § 2 i § 3 Ordynacji podatkowej, mimo złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty przed upływem terminu przedawnienia zobowiązań.

Godne uwagi sformułowania

przedawnienie zobowiązania podatkowego stanowi bezwzględną przeszkodę do uchylenia decyzji ostatecznej i wydania nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy • gwarancyjna i stabilizacyjna funkcja przedawnienia • pewność i bezpieczeństwo prawne • nie ma przy tym znaczenia, jaka jest przyczyna wznowienia

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący

Grażyna Nasierowska

sędzia

Artur Kot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, wpływu przedawnienia na możliwość uchylenia decyzji ostatecznej w postępowaniu wznowionym, a także na możliwość stwierdzenia nadpłaty po upływie terminu przedawnienia zobowiązania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania po wyroku Trybunału Konstytucyjnego i przedawnienia zobowiązań podatkowych. Interpretacja art. 245 § 1 pkt 3 lit. b Ordynacji podatkowej ma kluczowe znaczenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia podatkowego i jego wpływu na możliwość odzyskania nadpłaty po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co jest istotne dla wielu podatników i praktyków prawa podatkowego.

“Przedawnienie podatkowe zamyka drogę do nadpłaty? NSA wyjaśnia, kiedy wyrok TK nie wystarczy.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst