II DSI 54/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zagadnienie prawne przedstawione w związku z rozpoznawaniem kasacji radcy prawnego Ł. P. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego. Zagadnienie dotyczyło statusu sędziów Sądu Najwyższego powołanych w procedurze zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta RP bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów oraz na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w wyniku wyboru przez Sejm. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 10 kwietnia 2019 roku stwierdził, że udział w składzie sądu osoby powołanej w takiej procedurze nie narusza prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą, wynikającego z art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W konsekwencji, osoba taka nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., a skład sądu nie jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Uzasadnienie uchwały szczegółowo analizuje konstytucyjne i ustawowe podstawy powoływania sędziów, rolę Prezydenta RP i Krajowej Rady Sądownictwa, a także kwestię prawa do sądu w kontekście orzecznictwa krajowego i międzynarodowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie statusu sędziów powołanych w nowej procedurze nominacyjnej, interpretacja prawa do sądu w kontekście tych powołań, analiza prerogatyw Prezydenta RP.
Dotyczy specyficznej procedury powołania sędziów Sądu Najwyższego w okresie zmian legislacyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy osoba powołana na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego w następstwie procedury zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta RP bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów oraz na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w wyniku wyboru przez Sejm, jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba taka nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania.
Uzasadnienie
Procedura powołania sędziego SN, w tym obwieszczenie Prezydenta RP bez kontrasygnaty, nie narusza prawa do sądu ustanowionego ustawą. Akt powołania jest prerogatywą Prezydenta RP, a jego ważność nie zależy od kontrasygnaty premiera. Status KRS i sposób wyboru jej członków został potwierdzony przez Trybunał Konstytucyjny.
Czy skład orzekający sądu, w którym zasiada taka osoba, jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skład orzekający nie jest nienależycie obsadzony.
Uzasadnienie
Skoro osoba powołana w opisanej procedurze nie jest nieuprawniona do orzekania, to skład sądu z jej udziałem nie może być uznany za nienależycie obsadzony.
Czy udział takiej osoby w składzie sądu narusza prawo do sądu ustanowione ustawą, wynikające z art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie narusza.
Uzasadnienie
Izba Dyscyplinarna SN jest sądem ustanowionym ustawą, niezależnym i bezstronnym. Procedura powołania sędziów, nawet bez kontrasygnaty premiera, nie podważa tych cech. Prawo do sądu jest zagwarantowane przez możliwość wyłączenia sędziego w przypadku wątpliwości co do bezstronności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł. P. | osoba_fizyczna | radca prawny |
| Zastępca Prokuratora Generalnego Robert Hernand | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Osoba powołana na stanowisko sędziego SN w procedurze zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta RP bez kontrasygnaty premiera nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Skład sądu z udziałem sędziego powołanego w opisanej procedurze nie jest sądem nienależycie obsadzonym.
EKPC art. 6 § ust. 1
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Powołanie sędziego SN w procedurze zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta RP bez kontrasygnaty premiera nie narusza prawa do sądu ustanowionego ustawą.
Pomocnicze
k.p. art. 179
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sędziowie są powoływani przez Prezydenta RP na wniosek KRS.
k.p. art. 144 § ust. 3 pkt 17
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Powoływanie sędziów jest prerogatywą Prezydenta RP, nie wymagającą kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów.
u.SN art. 31 § § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Procedura nominacyjna sędziego SN rozpoczyna się od obwieszczenia Prezydenta RP.
u.SN art. 27 § § 1 pkt 1 lit. b tiret 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do rozpoznawania spraw dyscyplinarnych, w tym kasacji, właściwa jest Izba Dyscyplinarna SN.
u.KRS art. 9a § ust. 1
Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa
Sejm wybiera 15 członków Rady spośród sędziów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powołanie sędziego SN przez Prezydenta RP bez kontrasygnaty premiera jest zgodne z Konstytucją RP i nie narusza prawa do sądu. • Obwieszczenie Prezydenta RP o wolnych stanowiskach sędziowskich jest czynnością urzędową, ale nie aktem urzędowym wymagającym kontrasygnaty. • Kwestia wyboru członków KRS przez Sejm została rozstrzygnięta przez Trybunał Konstytucyjny jako zgodna z Konstytucją. • Akt powołania sędziego przez Prezydenta RP jest prerogatywą Prezydenta i nie podlega kontroli zewnętrznej. • Nawet jeśli procedura powołania budzi wątpliwości, nie wpływa to na ważność czynności procesowych dokonywanych przez powołanego sędziego.
Godne uwagi sformułowania
nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. • skład orzekający sądu, w którym zasiada taka osoba, nie jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • nie narusza wynikającego z art. 6 ust. 1 Konwencji [...] prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą • akt powołania jest aktem samodzielnym o charakterze ustrojowym i konstytucyjnym • obwieszczenie Prezydenta RP o wolnych stanowiskach jest czynnością urzędową, podejmowaną na podstawie art. 31 § 1 ustawy o SN, nie zaś aktem urzędowym. • powołanie sędziego jest aktem prawa ustrojowego polegającym na kształtowaniu składu osobowego władzy sądowniczej. Jest to rozstrzygnięcie dyskrecjonalne Prezydenta, mieszczące się w zakresie jego osobistej prerogatywy.
Skład orzekający
Tomasz Przesławski
przewodniczący, sprawozdawca
Piotr Sławomir Niedzielak
sprawozdawca
Małgorzata Bednarek
członek
Paweł Czubik
członek
Adam Roch
członek
Adam Tomczyński
członek
Ryszard Witkowski
członek
Jacek Wygoda
członek
Konrad Wytrykowski
członek
Paweł Zubert
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie statusu sędziów powołanych w nowej procedurze nominacyjnej, interpretacja prawa do sądu w kontekście tych powołań, analiza prerogatyw Prezydenta RP."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury powołania sędziów Sądu Najwyższego w okresie zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z powoływaniem sędziów Sądu Najwyższego i prawem do sądu, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Sąd Najwyższy rozstrzygnął: czy sędziowie powołani bez kontrasygnaty premiera mogą orzekać?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.