II CO 54/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy rozpoznał skargę dłużniczki C. S. na postanowienie referendarza sądowego o nadaniu klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu. Referendarz nadał klauzulę wykonalności w części dotyczącej obowiązku zapłaty kwoty 69 252,05 zł, oddalając wniosek w pozostałym zakresie i zasądzając koszty. Dłużniczka zarzuciła naruszenie art. 118 k.c. poprzez uznanie, że roszczenie nie uległo przedawnieniu, mimo spłaty kapitału w 2013 r., oraz naruszenie art. 777 § 1 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 782¹ § 1 i 2 k.p.c. z powodu błędnego oznaczenia obowiązku w zawyżonej wysokości. Sąd uznał skargę za niezasadną. Podkreślono, że postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres kognicji, skupiając się na kwestiach proceduralnych i formalnych wymogach tytułu egzekucyjnego. Sąd (ani referendarz) nie jest uprawniony do badania dowodów spłaty zobowiązania czy przedawnienia, co może być przedmiotem postępowania o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Sąd wskazał, że przedawnienie wierzytelności nastąpiłoby dopiero w 2024 r., a wniosek złożono przed tym terminem. Referendarz prawidłowo oddalił wniosek w części dotyczącej nadmiernych odsetek, zgodnie z przepisami o odsetkach maksymalnych i zasadami współżycia społecznego. Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOgraniczenia kognicji sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności, możliwość badania wniosku pod kątem sprzeczności z prawem lub zasadami współżycia społecznego (art. 782¹ k.p.c.) oraz odsetek maksymalnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu i zarzutów dłużnika. Interpretacja art. 782¹ k.p.c. może być rozwijana w kolejnych orzeczeniach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd (referendarz) w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności może badać materialnoprawne zarzuty dłużnika dotyczące przedawnienia roszczenia lub spłaty zobowiązania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres kognicji i skupia się na kwestiach formalnych. Zarzuty materialnoprawne, takie jak przedawnienie czy spłata, mogą być dochodzone w osobnym postępowaniu o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie klauzulowe nie pozwala na przeprowadzanie postępowania dowodowego w celu badania kwestii materialnoprawnych. Badanie zarzutów przedawnienia czy spłaty jest możliwe jedynie w postępowaniu o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności.
Czy sąd (referendarz) może odmówić nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, jeśli wniosek zmierza do obejścia prawa lub jest sprzeczny z prawem lub zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd (referendarz) może odmówić nadania klauzuli wykonalności w przypadkach określonych w art. 782¹ k.p.c., jednak ocena ta musi być dokonana prima facie, na podstawie treści zobowiązania, bez przeprowadzania postępowania dowodowego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że nowelizacja k.p.c. rozszerzyła zakres rozpoznania sądu w postępowaniu klauzulowym o kwestie materialnoprawne, o ile są one niezbędne do ustalenia okoliczności zmierzających do obejścia prawa. Ocena ta musi być jednak ograniczona do analizy treści aktu notarialnego.
Czy wniosek o nadanie klauzuli wykonalności może obejmować odsetki umowne przekraczające odsetki maksymalne lub naliczone za okres wykraczający poza wskazany w umowie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, referendarz sądowy prawidłowo oddalił wniosek w tej części, ograniczając go zgodnie z aktualnymi regulacjami dotyczącymi odsetek maksymalnych oraz zasadami współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Referendarz sądowy ocenił, że wniosek w części dotyczącej nadmiernych odsetek był niezgodny z zasadami współżycia społecznego i przepisami o odsetkach maksymalnych, co uzasadniało jego częściowe oddalenie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| R. S. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| C. S. | osoba_fizyczna | dłużniczka |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 777 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Akt notarialny jest tytułem egzekucyjnym, jeżeli dłużnik poddał się w nim egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej lub wydania rzeczy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 782¹ § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd odmawia nadania klauzuli wykonalności, jeżeli wniosek o jej nadanie jest sprzeczny z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Dotyczy przedawnienia roszczeń.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.
k.c. art. 125
Kodeks cywilny
Określa termin przedawnienia roszczeń.
k.p.c. art. 840 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do wytoczenia powództwa przeciwegzekucyjnego.
k.p.c. art. 767 § 3a
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres kognicji i nie pozwala na badanie kwestii materialnoprawnych, takich jak przedawnienie czy spłata. • Referendarz prawidłowo ocenił wniosek pod kątem odsetek maksymalnych i zasad współżycia społecznego. • Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności został złożony przed upływem terminu przedawnienia.
Odrzucone argumenty
Roszczenie wierzycieli uległo przedawnieniu, ponieważ dłużniczka spłaciła całość kapitału pożyczki w 2013 r. • Obowiązek zapłaty w akcie notarialnym został błędnie oznaczony w zawyżonej wysokości. • Wniosek wierzycieli jest sprzeczny z zasadami współżycia społecznego i dobrymi obyczajami.
Godne uwagi sformułowania
Zakres kognicji sądu w tym postępowaniu jest co do zasady ograniczony do zagadnień proceduralnych • na tym etapie postępowania sąd nie jest uprawniony do badania prawdziwości wskazanych w oświadczeniu twierdzeń • Do stwierdzenia okoliczności wynikających z art. 782(1) § 1 pkt 1 kpc musi dojść prima facie • nie może poddawać ocenie kwestii ewentualnej wcześniejszej spłaty zobowiązania przez dłużniczkę • Badanie kwestii przedawnienia w postępowaniu klauzulowym ograniczone jest wyłącznie do okoliczności wynikających prima facie z samego przedłożonego aktu notarialnego.
Skład orzekający
Izabela Śwital
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia kognicji sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności, możliwość badania wniosku pod kątem sprzeczności z prawem lub zasadami współżycia społecznego (art. 782¹ k.p.c.) oraz odsetek maksymalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu i zarzutów dłużnika. Interpretacja art. 782¹ k.p.c. może być rozwijana w kolejnych orzeczeniach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważne ograniczenia postępowania klauzulowego i pokazuje, jak sąd interpretuje nowe przepisy dotyczące oceny wniosków o nadanie klauzuli wykonalności, co jest istotne dla praktyków.
“Czy sąd sprawdzi, czy spłaciłeś dług przed nadaniem klauzuli wykonalności? Wyjaśniamy ograniczenia postępowania klauzulowego.”
Dane finansowe
WPS: 69 252,05 PLN
kwota główna: 69 252,05 PLN
zwrot kosztów postępowania: 93,5 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.