I USKP 56/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który częściowo uwzględnił odwołanie K.D. od decyzji ZUS dotyczącej zadłużenia z tytułu składek. Sąd Apelacyjny ustalił, że zadłużenie nie obejmuje składek za okres od lipca 2012 r. do lutego 2014 r., opierając się na przepisach o zawieszeniu biegu przedawnienia. Organ rentowy zarzucił naruszenie przepisów dotyczących momentu wszczęcia postępowania administracyjnego i jego wpływu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając wyrok Sądu Apelacyjnego za prawidłowy, mimo odmiennej interpretacji art. 24 ust. 5f ustawy systemowej. Sąd Najwyższy podkreślił, że bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania, co zgodnie z orzecznictwem i doktryną następuje wcześniej niż wydanie decyzji, a w przypadku postępowania z urzędu należy odwołać się do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu Najwyższego, należności składkowe za okres do lutego 2014 r. uległy przedawnieniu, co czyni wyrok Sądu Apelacyjnego prawidłowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne, w szczególności momentu wszczęcia postępowania administracyjnego i skutków zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i ich interpretacji w kontekście Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zagadnienia prawne (2)
Od kiedy należy liczyć bieg terminu przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne w przypadku wszczęcia postępowania z urzędu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w sprawie wydania decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania, co zgodnie z orzecznictwem i doktryną następuje wcześniej niż wydanie decyzji, a w przypadku postępowania z urzędu należy odwołać się do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na utrwalonym orzecznictwie, które interpretuje art. 24 ust. 5f ustawy systemowej jako zawieszający bieg terminu przedawnienia od momentu wszczęcia postępowania, a nie od daty wydania decyzji. W przypadku postępowania z urzędu, datę wszczęcia określa się na podstawie przepisów K.p.a., co zazwyczaj wiąże się z pierwszą czynnością organu, o której powiadomiono strony.
Jakie są skutki zawieszenia biegu terminu przedawnienia na okres dłuższy niż 2 lata, gdy postępowanie organu rentowego zostało zawieszone w celu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zawieszenie biegu przedawnienia w takiej sytuacji trwa maksymalnie 2 lata, zgodnie z art. 24 ust. 5e ustawy systemowej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził stanowisko Sądu Apelacyjnego, że zawieszenie biegu przedawnienia na podstawie art. 24 ust. 5e ustawy systemowej, gdy wydanie decyzji zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jest ograniczone do 2 lat. Po tym okresie bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się na nowo.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.D. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Tomaszowie Mazowieckim | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
u.s.u.s. art. 24 § ust. 4, 5e, 5f
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Art. 24 ust. 5f: Bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia przez Zakład postępowania w sprawie wydania decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. Wszczęcie postępowania następuje zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a., a w przypadku postępowania z urzędu odwołuje się do dorobku orzecznictwa i doktryny. Art. 24 ust. 5e: Bieg terminu przedawnienia zawiesza się, jeżeli wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwa do dnia, w którym decyzja innego organu stała się ostateczna lub orzeczenie sądu uprawomocniło się, nie dłużej jednak niż przez 2 lata.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie administracyjne jest wszczynane na wniosek lub z urzędu. W przypadku postępowania z urzędu, datę wszczęcia określa się na podstawie dorobku orzecznictwa i doktryny.
k.p.c. art. 98 § par. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.
u.s.u.s. art. 123
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Ord.pr. art. 59 § § 1 pkt 9
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Należności składkowe za okres od lipca 2012 r. do lutego 2014 r. uległy przedawnieniu, ponieważ bieg terminu przedawnienia został zawieszony na maksymalnie 2 lata (art. 24 ust. 5e u.s.u.s.) i nie rozpoczął się ponownie w sposób umożliwiający dochodzenie tych należności.
Odrzucone argumenty
Organ rentowy argumentował, że bieg terminu przedawnienia powinien być zawieszony od dnia doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania (8 czerwca 2017 r.), a nie od daty wydania decyzji, co skutkowałoby brakiem przedawnienia składek za okres od lipca 2012 r. do lutego 2014 r.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy w pełni podziela stanowisko Sądu Apelacyjnego w Łodzi co do wynikających z art. 24 ust. 5e ustawy systemowej skutków ustalenia, że postępowanie organu rentowego w przedmiocie podlegania odwołującego się ubezpieczeniom społecznym zostało zawieszone z przyczyny dotyczącej potrzeby rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ. • Bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu „od dnia wszczęcia postępowania”, co niewątpliwie następuje wcześniej niż wydanie decyzji. • ustawa systemowa nie określa samodzielnie (autonomicznie) daty wszczęcia postępowania i należy odwołać się do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Dawid Miąsik
przewodniczący-sprawozdawca
Bohdan Bieniek
członek
Piotr Prusinowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne, w szczególności momentu wszczęcia postępowania administracyjnego i skutków zawieszenia biegu terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i ich interpretacji w kontekście Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia składek ZUS, które ma bezpośrednie przełożenie na finanse zarówno przedsiębiorców, jak i samego Zakładu. Interpretacja SN w kwestii momentu wszczęcia postępowania jest kluczowa dla praktyki.
“ZUS przegrywa w Sądzie Najwyższym: Kluczowa interpretacja przepisów o przedawnieniu składek!”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.