Orzeczenie · 2011-09-28

I SA/Wa 815/11Zawieszenie postępowania uznanie zagranicznego dokumentu spadkowego

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2011-09-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie administracyjnezawieszenie postępowaniakwestia prejudycjalnauznanie orzeczenia zagranicznegoprawo spadkowenieruchomościKpaKpcapostilleKonwencja Haska

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. K. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2011 r., utrzymujące w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydenta W. z dnia [...] maja 1950 r. Postępowanie zostało zawieszone, ponieważ ustalenie następców prawnych J. W., spadkobiercy byłego właściciela nieruchomości, stanowiło kwestię prejudycjalną. Minister Infrastruktury uznał, że dołączony do akt sprawy dokument z Sądu Najwyższego [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., potwierdzający ważność testamentu J. W., nie wywołuje skutków prawnych w Polsce bez wcześniejszego uznania przez polski sąd powszechny, zgodnie z art. 1145 Kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją. Skarżący zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, argumentując, że dokument z apostille jest wystarczający i że sąd powszechny odmówił mu wszczęcia postępowania z powodu braku interesu prawnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Stwierdził, że sprawa spadkowa po J. W. nie należy do wyłącznej jurysdykcji krajowej, a zagraniczny dokument potwierdzający nabycie spadku wymaga uznania przez polski sąd, nawet jeśli posiada apostille, gdyż Konwencja Haskiej dotyczy legalizacji, a nie uznania orzeczeń. Sąd podkreślił, że rozstrzygnięcie kwestii uznania dokumentu spadkowego jest niezbędne do ustalenia kręgu osób uprawnionych do udziału w postępowaniu o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 1950 r. Sąd zauważył drobną nieścisłość w oznaczeniu terminu do wystąpienia do sądu powszechnego, jednak uznał ją za niemającą wpływu na prawidłowość postanowienia o zawieszeniu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie konieczności uzyskania przez polski sąd postanowienia o uznaniu zagranicznego dokumentu spadkowego jako przesłanki do prowadzenia postępowania administracyjnego, nawet w przypadku posiadania apostille.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ustalenie spadkobierców jest kluczowe dla postępowania administracyjnego i wymaga uznania zagranicznego dokumentu spadkowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia jest zasadne, gdy ustalenie kręgu spadkobierców wymaga uznania zagranicznego dokumentu spadkowego przez polski sąd?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o zawieszeniu postępowania jest zasadne, ponieważ ustalenie następców prawnych stanowi kwestię prejudycjalną, od której zależy rozstrzygnięcie sprawy, a skuteczność zagranicznego dokumentu spadkowego na terenie Polski wymaga jego uznania przez polski sąd.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalenie kręgu spadkobierców po J. W. jest niezbędne do dalszego prowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 1950 r. Skoro dołączony dokument spadkowy został wydany za granicą, jego skuteczność w Polsce zależy od uznania przez polski sąd powszechny, zgodnie z art. 1145 Kpc. Fakt posiadania apostille nie zwalnia z tego obowiązku.

Czy dokument urzędowy potwierdzający nabycie spadku, opatrzony klauzulą apostille, jest wystarczający do stwierdzenia następstwa prawnego w polskim postępowaniu administracyjnym bez konieczności jego uznania przez polski sąd?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, posiadanie apostille nie zwalnia z obowiązku uzyskania przez polski sąd powszechny postanowienia o uznaniu zagranicznego dokumentu stwierdzającego nabycie praw do spadku, jeśli jego skuteczność jest niezbędna do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej.

Uzasadnienie

Konwencja Haskiej dotycząca apostille dotyczy legalizacji dokumentów urzędowych, a nie uznania orzeczeń sądowych czy dokumentów wywołujących skutki prawne w polskim porządku prawnym. Skuteczność zagranicznego dokumentu spadkowego w Polsce, w kontekście art. 1145 Kpc, wymaga odrębnego postępowania o jego uznanie.

Czy sprawa dotycząca stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego z 1950 r. w przedmiocie prawa własności czasowej do gruntu położonego w Polsce, w kontekście ustalania spadkobierców zagranicznego właściciela, należy do wyłącznej jurysdykcji krajowej?

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa spadkowa po J. W. nie należy do wyłącznej jurysdykcji krajowej, ponieważ zmarły nie miał obywatelstwa polskiego, a skład spadku nie obejmuje nieruchomości położonych w Polsce ani praw rzeczowych na takich nieruchomościach.

Uzasadnienie

Analiza art. 1108 Kpc wykazała, że wyłączna jurysdykcja krajowa w sprawach spadkowych dotyczy sytuacji, gdy spadkodawca miał obywatelstwo polskie lub zamieszkiwał w Polsce, albo gdy śmierć obywatela polskiego nastąpiła w Polsce. W niniejszej sprawie te przesłanki nie zostały spełnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Ministra Infrastruktury o zawieszeniu postępowania.

Przepisy (7)

Główne

Kpc art. 1145

Kodeks postępowania cywilnego

Skuteczność na obszarze Polski orzeczeń sądów zagranicznych w sprawach cywilnych, które należą w Polsce do drogi sądowej, zależy od ich uznania przez sąd polski. Dotyczy to również dokumentów wywołujących skutki prawne porównywalne do orzeczeń sądowych, nawet jeśli mają inną formę lub pochodzą z innego systemu prawnego.

Kpa art. 97 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji może zawiesić postępowanie, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od stanu prawnego lub stosunku prawnego, którego ustalenie następuje w drodze postępowania przed sądem lub innym organem.

Pomocnicze

Kpc art. 1138

Kodeks postępowania cywilnego

Konwencja Haska art. 1

Konwencja znosząca wymóg legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych

Konwencja ma zastosowanie do dokumentów urzędowych sporządzonych na terytorium jednego państwa-strony i mających być przedłożonych na terytorium innego państwa-strony, w tym dokumentów pochodzących od organów sądowych.

Ppsa art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Ppsa art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa.

Kpc art. 1108

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przypadki, w których do jurysdykcji krajowej należą sprawy spadkowe oraz sprawy o prawa rzeczowe i posiadanie nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenie następców prawnych J. W. stanowi kwestię prejudycjalną, od której zależy rozstrzygnięcie sprawy o stwierdzenie nieważności orzeczenia. • Skuteczność zagranicznego dokumentu spadkowego na terenie Polski wymaga jego uznania przez polski sąd powszechny, zgodnie z art. 1145 Kpc. • Posiadanie apostille przez dokument nie zwalnia z obowiązku jego uznania przez polski sąd.

Odrzucone argumenty

Organ naruszył art. 97 § 1 pkt 4 Kpa poprzez przyjęcie, że dalsze prowadzenie postępowania wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd. • Dokument stwierdzający nabycie spadku, opatrzony apostille, jest wystarczający do stwierdzenia następstwa prawnego. • Sąd Okręgowy w W. zwrócił wniosek o uznanie zagranicznego dokumentu z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

ustalenie następców prawnych J. W. stanowi kwestię prejudycjalną • skuteczność na obszarze Polski orzeczeń sądów zagranicznych [...] zależy od uznania ich przez sąd polski • przez pojęcie "orzeczenie" [...] należy rozumieć nie tylko rozstrzygnięcie sądu obcego, które co do swej formy odpowiada pojęciu orzeczeń przewidzianych w prawie polskim, lecz wszelkiego rodzaju rozstrzygnięcia, które według prawa państwa, w którym zostały wydane, wywołują pozaprocesowe skutki prawne • Konwencja Haska dotyczy więc innych kwestii niż uznanie orzeczenia sądu zagranicznego i sam fakt zaopatrzenia dokumentu [...] w apostille nie znosi wymogu jego uznania

Skład orzekający

Agnieszka Miernik

przewodniczący

Joanna Skiba

sprawozdawca

Emilia Lewandowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności uzyskania przez polski sąd postanowienia o uznaniu zagranicznego dokumentu spadkowego jako przesłanki do prowadzenia postępowania administracyjnego, nawet w przypadku posiadania apostille."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ustalenie spadkobierców jest kluczowe dla postępowania administracyjnego i wymaga uznania zagranicznego dokumentu spadkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii uznawania zagranicznych dokumentów spadkowych w polskim postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem międzynarodowym prywatnym i spadkowym.

“Czy apostille wystarczy? Sąd wyjaśnia, kiedy polski sąd musi uznać zagraniczny dokument spadkowy.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst