Orzeczenie

I SA/Sz 975/12Wadliwą księga szacowanie podatku dochodowego

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
NSAPodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyPITszkoła jazdyszacowanie podatkuwadliwość ksiągOrdynacja podatkowapostępowanie podatkowekontrola podatkowaprzychodykoszty uzyskania przychodów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał sprawę ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. Organy podatkowe ustaliły, że podatnik prowadzący szkołę nauki jazdy nieprawidłowo ewidencjonował przychody w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, co skutkowało uznaniem księgi za istotnie wadliwą. W związku z tym, organy dokonały szacowania przychodów, stosując metodę inną niż wskazana w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej, opartą na średnich cenach usług i danych z zeznań kursantów oraz dokumentów bankowych. Skarżący zarzucał naruszenie szeregu przepisów Ordynacji podatkowej, w tym dotyczące prowadzenia postępowania w sposób niebudzący zaufania, nieprzeprowadzenia niezbędnych dowodów, przewlekłości postępowania, dopuszczenia dowodów bez tłumaczenia, a także nieuzasadnionego zastosowania szacowania i przyjęcia niespójnej metody. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 165 § 4 w zw. z art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej dotyczący wadliwego wszczęcia postępowania poprzez doręczenie postanowienia o wszczęciu nie stronie, lecz pełnomocnikowi bez złożenia stosownego pełnomocnictwa do akt postępowania podatkowego. Sąd, analizując sprawę, uznał skargę za niezasadną. W pierwszej kolejności odniósł się do zarzutu wadliwego wszczęcia postępowania, stwierdzając, że choć pełnomocnictwo nie zostało złożone do akt postępowania podatkowego, to jednak pełnomocnik aktywnie uczestniczył w całym postępowaniu, a strona miała świadomość toczącego się postępowania. W związku z tym, brak doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania pełnomocnikowi nie miał wpływu na wynik sprawy. Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych co do istotnej wadliwości księgi przychodów i rozchodów, wskazując na nieprawidłowe ewidencjonowanie przychodów, brak umów pisemnych, niepełną ewidencję sprzedaży, brak dowodów KP, a także nieprawidłowe ujmowanie przychodów z kursów rozpoczętych w poprzednich latach. W konsekwencji, uznano, że szacowanie przychodów było konieczne i zostało przeprowadzone prawidłowo, z uzasadnieniem wyboru metody szacowania. Sąd oddalił pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, uznając, że organy zebrały i oceniły materiał dowodowy w sposób zgodny z prawem, a postępowanie nie było prowadzone w sposób naruszający zaufanie do organów. Rozstrzygnięcie o kosztach uzyskania przychodów oraz zaliczenie do przychodu sprzedaży motocykla i samochodu również nie budziło wątpliwości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących daty powstania przychodu w usługach szkoleniowych, zasad szacowania dochodów w przypadku wadliwej księgowości oraz kwestii proceduralnych związanych z pełnomocnictwem w postępowaniu podatkowym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyfiki działalności szkoły jazdy i może wymagać adaptacji do innych branż. Kwestie proceduralne związane z pełnomocnictwem są rozstrzygane w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego pełnomocnikowi, który złożył pełnomocnictwo jedynie w toku kontroli podatkowej, a nie w postępowaniu podatkowym, stanowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i skutkuje wadliwością postępowania?

Odpowiedź sądu

Nie, doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania ustanowionemu wcześniej pełnomocnikowi, po złożeniu przez niego pełnomocnictwa, nie może być równoznaczne z pominięciem strony, a tym samym z brakiem skutku doręczenia postanowienia o wszczęciu, jeśli pełnomocnik aktywnie uczestniczył w postępowaniu i strona miała świadomość jego toku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo braku złożenia pełnomocnictwa do akt postępowania podatkowego, aktywny udział pełnomocnika w postępowaniu i świadomość strony co do jego toku sprawiają, że zarzut wadliwego wszczęcia postępowania nie miał wpływu na wynik sprawy.

Czy organ podatkowy może dokonać szacowania przychodów, jeśli podatkowa księga przychodów i rozchodów jest istotnie wadliwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli podatkowa księga przychodów i rozchodów jest istotnie wadliwa i nie pozwala na ustalenie prawidłowej podstawy opodatkowania, organ podatkowy jest zobowiązany do dokonania szacowania przychodów.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że istotna wadliwość księgi, wynikająca z nieprawidłowego ewidencjonowania przychodów i braku możliwości ustalenia podstawy opodatkowania na podstawie dokumentacji, uzasadnia zastosowanie szacowania.

Czy organ podatkowy prawidłowo zastosował metodę szacowania przychodów, gdy nie było możliwości zastosowania metod wskazanych w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli organ uzasadni wybór innej metody szacowania niż wskazane w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym i logicznej argumentacji, jest to zgodne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ podatkowy wykazał celowość przyjęcia własnej metody szacowania, która była oparta na analizie danych z zeznań kursantów, dowodów wpłat, wyciągów bankowych i innych dokumentów, co było zgodne z art. 23 § 4 Ordynacji podatkowej.

Czy przychody z usług szkolenia kandydatów na kierowców, które rozpoczęły się w latach poprzedzających a zakończyły w 2005 r., stanowią przychody roku 2005?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przychody z tytułu szkolenia kandydatów na kierowców, które rozpoczęły się w latach poprzedzających a zakończyły się w 2005 r., stanowią przychody roku 2005, zgodnie z przepisami art. 14 ust. 1 i 1c u.p.d.o.f.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że datą powstania przychodu jest dzień wykonania usługi, a nie dzień wystawienia rachunku czy otrzymania zapłaty, jeśli nastąpiło to przed wykonaniem usługi. W przypadku kursów zakończonych w 2005 r., przychody te należą do tego roku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Przepisy (19)

Główne

O.p. art. 23 § § 1 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Podstawa do szacowania przychodów w przypadku istotnej wadliwości księgi.

u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definicja przychodu z działalności gospodarczej.

u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 1c

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Data powstania przychodu.

Pomocnicze

O.p. art. 23 § § 3

Ordynacja podatkowa

Metody szacowania przychodów.

O.p. art. 23 § § 4

Ordynacja podatkowa

Możliwość zastosowania innego sposobu oszacowania podstawy opodatkowania.

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

O.p. art. 125 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada szybkości postępowania.

O.p. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

Dopuszczalność dowodów.

O.p. art. 165 § § 4

Ordynacja podatkowa

Wszczęcie postępowania.

O.p. art. 137 § § 3

Ordynacja podatkowa

Obowiązek złożenia pełnomocnictwa.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. z 2003 nr 152 poz. 1475 ze zm. art. 11 § ust. 1, 2 i 3

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów rozchodów

Obowiązek prowadzenia księgi rzetelnie i w sposób niewadliwy.

u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 3 pkt 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wyłączenie z przychodów pobranych wpłat na poczet przyszłych usług.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

O.p. art. 140

Ordynacja podatkowa

Zawiadomienie strony o terminie załatwienia sprawy.

O.p. art. 141

Ordynacja podatkowa

Instytucja ponaglenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe prawidłowo uznały podatkową księgę przychodów i rozchodów za istotnie wadliwą. • Szacowanie przychodów przez organ podatkowy było zasadne i przeprowadzone prawidłowo. • Zarzuty procesowe dotyczące wadliwego wszczęcia postępowania nie miały wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących prowadzenia postępowania, dowodów, szacowania. • Wadliwe wszczęcie postępowania podatkowego z powodu doręczenia postanowienia o wszczęciu pełnomocnikowi bez złożenia pełnomocnictwa do akt.

Godne uwagi sformułowania

istotnie wadliwa podatkowa księga przychodów i rozchodów • nieprawidłowo określano i ewidencjonowano moment powstania przychodu • dokonał szacowania przychodów • nie miało to wpływu na jej wynik • nie budzi wątpliwości, że skarżący prowadził działalność gospodarczą • za datę powstania przychodu uważa się dzień wystawienia faktury (rachunku), nie później jednak niż ostatni dzień miesiąca w którym: wydano rzecz, zbyto prawo majątkowe, lub wykonano usługę • dzień wykonania usługi a nie dzień wystawienia rachunku albo uregulowania należności na poczet wykonania usługi określa datę powstania przychodu • organ zasadnie uznał, że przychody z tytułu szkolenia kandydatów na kierowców, które rozpoczęły się w latach poprzedzających a zakończyły się w 2005 r. , stanowią przychody 2005 r. • organ podatkowy zobowiązany był do dokonania oszacowania postawy opodatkowania • organ wyjaśnił przyjętą metodę szacowania • nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej

Skład orzekający

Kazimierz Maczewski

przewodniczący

Anna Sokołowska

sędzia

Ewa Wojtysiak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących daty powstania przychodu w usługach szkoleniowych, zasad szacowania dochodów w przypadku wadliwej księgowości oraz kwestii proceduralnych związanych z pełnomocnictwem w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki działalności szkoły jazdy i może wymagać adaptacji do innych branż. Kwestie proceduralne związane z pełnomocnictwem są rozstrzygane w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu wadliwej księgowości i szacowania podatków, a także ważnych kwestii proceduralnych związanych z pełnomocnictwem. Zawiera szczegółowe omówienie przepisów dotyczących daty powstania przychodu.

“Wadliwa księga przychodów i rozchodów – jak organy podatkowe szacują dochody i jakie pułapki czyhają na podatników?”

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst