I SA/Po 340/26Uchylenie postanowien podatkowych zaliczanie wpłat odsetki 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę ze skargi M. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczące sposobu zaliczenia wpłat skarżącego na poczet zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług oraz naliczonych odsetek. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy odsetki od zaległości podatkowych powinny być naliczane za okres trwania kontroli celno-skarbowej i postępowania podatkowego, które przekroczyły ustawowe terminy. Skarżący argumentował, że zgodnie z art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej (O.p.), odsetek nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy. Organy podatkowe twierdziły, że przepis ten nie ma zastosowania do kontroli celno-skarbowej, a opóźnienia w postępowaniu wynikały z przyczyn niezależnych od organu. Sąd administracyjny nie zgodził się z tą interpretacją. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego (SK 2/10) oraz orzecznictwo NSA, Sąd uznał, że art. 54 § 1 pkt 7 O.p. powinien być stosowany również do kontroli celno-skarbowej, aby uniknąć naruszenia konstytucyjnych zasad równości i proporcjonalności. Sąd stwierdził również, że opóźnienia w postępowaniu podatkowym wynikały z przyczyn leżących po stronie organu, a nie z przyczyn niezależnych, co czyniło naliczenie odsetek za cały okres nieuzasadnionym. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia przepisów dotyczących naliczania odsetek za zwłokę w kontekście kontroli celno-skarbowej i postępowań podatkowych, szczególnie w przypadkach przedłużania się tych postępowań z przyczyn leżących po stronie organów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawą o Krajowej Administracji Skarbowej w brzmieniu obowiązującym w danym okresie. Interpretacja może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepis art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, wyłączający naliczanie odsetek za zwłokę za okres przekroczenia ustawowego terminu na wydanie decyzji w postępowaniu podatkowym, ma zastosowanie do kontroli celno-skarbowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie również do kontroli celno-skarbowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że stosowanie art. 54 § 1 pkt 7 O.p. do kontroli celno-skarbowej jest zgodne z Konstytucją RP i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także sprzyja realizacji zasady szybkości postępowania. Literalna wykładnia przepisu prowadziłaby do naruszenia zasad konstytucyjnych i zjawiska 'wtórnej niekonstytucyjności'.
Czy opóźnienie w zakończeniu postępowania podatkowego wynikało z przyczyn niezależnych od organu podatkowego, co uzasadniałoby naliczanie odsetek za zwłokę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opóźnienie w zakończeniu postępowania podatkowego wynikało z przyczyn leżących po stronie organu podatkowego, a nie z przyczyn od niego niezależnych.
Uzasadnienie
Sąd analizując chronologię czynności organu I instancji, stwierdził, że przedłużanie postępowania podatkowego było spowodowane analizą materiału dowodowego, pozyskiwaniem informacji z baz danych i akt innych postępowań, co nie stanowiło przyczyn niezależnych od organu. Konieczność zachowania zasad postępowania i opracowania rozstrzygnięcia nie usprawiedliwiała braku zakończenia sprawy w terminie.
Czy sposób zaliczenia wpłat skarżącego na poczet zaległości podatkowych i odsetek był prawidłowy, uwzględniając kwestię naliczania odsetek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sposób zaliczenia wpłat był nieprawidłowy z uwagi na wadliwe naliczenie odsetek za zwłokę.
Uzasadnienie
Ponieważ Sąd uznał, że odsetki zostały naliczone wadliwie (za okresy, w których nie powinny być naliczane), sposób zaliczenia wpłat na poczet tych odsetek również był nieprawidłowy.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
O.p. art. 51 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 53 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 54 § 1
Ordynacja podatkowa
pkt 7
O.p. art. 54 § 2
Ordynacja podatkowa
u.k.a.s. art. 94 § 1
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
pkt 2
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 1 lit. a) i c)
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 52 § 1
Ordynacja podatkowa
pkt 2
O.p. art. 125 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 140 § 1
Ordynacja podatkowa
u.k.s. art. 31 § 1
Ustawa o kontroli skarbowej
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw art. 31 § 1
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
ust. 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naliczanie odsetek za zwłokę za okres trwania kontroli celno-skarbowej i postępowania podatkowego przekraczających ustawowe terminy jest niezgodne z prawem. • Przepis art. 54 § 1 pkt 7 O.p. ma zastosowanie do kontroli celno-skarbowej. • Opóźnienie w zakończeniu postępowania podatkowego wynikało z przyczyn leżących po stronie organu podatkowego.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 145 § 2 O.p. w zw. z art. 138c § 1 O.p. poprzez wadliwe doręczenie postanowienia bezpośrednio stronie, pomimo ustanowienia w sprawie pełnomocnika (niezasadny z uwagi na wcześniejsze wypowiedzenie pełnomocnictwa).
Godne uwagi sformułowania
"...przepis art. 54 § 1 pkt 7 O.p. odnosi się wyłącznie do postępowania podatkowego i nie obejmuje swym zakresem ani kontroli podatkowej, ani kontroli celno-skarbowej." • "...różnicowanie, w kwestionowanym przepisie, sytuacji prawnej podatników w zależności od tego, jaki organ ich kontroluje, jest nieuzasadnione i musi być uznane za arbitralny wybór ustawodawcy." • "...brak naliczania odsetek za zwłokę po upływie 3 miesięcy od zainicjowania kontroli celno-skarbowej stanowi w istocie dodatkowy czynnik motywujący organ administracji publicznej do sprawnego i szybkiego załatwienia sprawy podatkowej." • "...konieczność zachowania w prowadzonym postępowaniu podatkowym zasad postępowania wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej oraz opracowanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie nie mogą stanowić okoliczności uzasadniających brak zakończenia postępowania podatkowego w terminie." • "...nieuprawnione jest wyprowadzanie wniosku, że pod pojęciem 'przyczyn niezależnych od organu' ustawodawca rozumiał prowadzenie postępowania w sprawie złożonej i wymagającej przeprowadzenia dużej ilości dowodów, pod warunkiem jedynie, że postępowanie jest prowadzone zgodnie z przepisami i w sposób prawidłowo zorganizowany."
Skład orzekający
Małgorzata Bejgerowska
przewodniczący
Waldemar Inerowicz
członek
Zbigniew Kruszewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących naliczania odsetek za zwłokę w kontekście kontroli celno-skarbowej i postępowań podatkowych, szczególnie w przypadkach przedłużania się tych postępowań z przyczyn leżących po stronie organów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawą o Krajowej Administracji Skarbowej w brzmieniu obowiązującym w danym okresie. Interpretacja może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników – naliczania odsetek za zwłokę w sytuacji, gdy postępowanie podatkowe lub kontrola celno-skarbowa trwa nadmiernie długo z winy organu. Wyrok ten stanowi istotny precedens w interpretacji przepisów.
“Czy odsetki od zaległości podatkowych mogą rosnąć w nieskończoność przez opieszałość urzędników? Sąd administracyjny odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 228 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.