Orzeczenie · 2016-02-26

I SA/Lu 877/15Uchylenie decyzji o zabezpieczeniu VAT bez analizy winy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2016-02-26
NSAPodatkoweWysokawsa
VATzabezpieczeniezaległości podatkowepostępowanie egzekucyjnezwrot podatkuwina podatnikaOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę podatnika Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymywała w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r. oraz zabezpieczającą to zobowiązanie na majątku podatnika. Organ argumentował, że podatnik zaniżył podatek VAT należny, nieprawidłowo skorzystał z ulgi na złe długi i zaniżył wartość remanentu, a także posiadał znaczące zaległości podatkowe i liczne postępowania egzekucyjne, co uzasadniało obawę niewykonania przyszłego zobowiązania. Podatnik zarzucił organowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez dowolne ustalenia i brak podstaw do zabezpieczenia. Sąd, choć zgodził się z organem co do istnienia przesłanek do zabezpieczenia zobowiązania podatkowego (zaległości, postępowania egzekucyjne), uchylił zaskarżoną decyzję. Powodem uchylenia było objęcie zabezpieczeniem również kwoty zwrotu podatku VAT zadeklarowanej przez podatnika, bez należytej analizy prawnej i faktycznej kwestii winy podatnika w otrzymaniu tego zwrotu, co jest wymogiem wynikającym z art. 52 § 1 pkt 2 w zw. z art. 33c § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że organ nie wykazał związku przyczynowo-skutkowego między zaliczeniem zwrotu podatku a działaniami podatnika, co uniemożliwia przypisanie mu winy i objęcie zwrotu zabezpieczeniem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia zobowiązań podatkowych, w szczególności w kontekście zwrotu VAT i obowiązku analizy winy podatnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ zabezpiecza zwrot podatku VAT zaliczony na poczet zaległości, bez należytej analizy winy podatnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ podatkowy może objąć zabezpieczeniem zwrot podatku VAT, który został zaliczony na poczet wcześniejszych zaległości podatkowych, bez analizy winy podatnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie może objąć zabezpieczeniem zwrotu podatku VAT zaliczonego na poczet zaległości podatkowych bez analizy winy podatnika, zgodnie z art. 52 § 1 pkt 2 w zw. z art. 33c § 2 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla prawidłowego zastosowania przepisów dotyczących zabezpieczenia zwrotu podatku VAT zaliczonego na poczet zaległości, organ musi zbadać, czy podatnik ponosi winę za taki stan rzeczy. Samo zaliczenie zwrotu na poczet zaległości nie jest wystarczające, jeśli nie towarzyszy mu analiza winy podatnika, co jest wymogiem prawnym.

Czy istnieją uzasadnione podstawy do zabezpieczenia zobowiązania podatkowego w VAT, gdy podatnik posiada zaległości i toczą się postępowania egzekucyjne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją uzasadnione podstawy do zabezpieczenia zobowiązania podatkowego, gdy podatnik posiada zaległości podatkowe i toczą się liczne postępowania egzekucyjne, co uzasadnia obawę niewykonania przyszłego zobowiązania.

Uzasadnienie

Sąd zgodził się z organem, że sytuacja majątkowa podatnika, jego trwałe niewywiązywanie się z obowiązków publicznoprawnych oraz liczne postępowania egzekucyjne wskazują na uzasadnioną obawę niewykonania przyszłego zobowiązania podatkowego, co pozwala na jego zabezpieczenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej została uchylona z powodu nieprawidłowego objęcia zabezpieczeniem zwrotu podatku VAT bez analizy winy podatnika.

Przepisy (17)

Główne

o.p. art. 33 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Przesłanka uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego, w tym w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności mogących utrudnić egzekucję.

o.p. art. 33 § § 2 pkt 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Możliwość zabezpieczenia zobowiązania podatkowego przed wydaniem decyzji określającej jego wysokość.

o.p. art. 33c § § 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Odpowiednie stosowanie przepisów o zabezpieczeniu do zaległości podatkowych, o których mowa w art. 52 § 1 o.p.

o.p. art. 52 § § 1 pkt 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Traktowanie na równi z zaległością podatkową zwrotu podatku, jeżeli podatnik otrzymał go nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej lub został on zaliczony na poczet zaległości podatkowych, chyba że podatnik wykaże, że nie nastąpiło to z jego winy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

o.p. art. 187 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

o.p. art. 210 § § 4

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Obowiązek właściwego uzasadnienia decyzji.

o.p. art. 124

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasada przekonywania stron.

o.p. art. 87 § ust. 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Instytucja przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT na czas trwania procedur weryfikacyjnych.

o.p. art. 272 § pkt 3

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Cel czynności sprawdzających, w tym ustalenie stanu faktycznego w zakresie zgodności z dokumentami.

o.p. art. 281 § § 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Cel kontroli podatkowej.

o.p. art. 191

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

o.p. art. 62 § § 1, § 3

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zaliczenie wpłaty.

o.p. art. 76b § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zaliczenie wpłaty.

o.p. art. 76a § § 1, § 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zaliczenie wpłaty.

u.p.t.u. art. 29 § ust. 10

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis dotyczący rozliczeń w VAT (w brzmieniu obowiązującym do końca 2013 r.).

u.p.t.u. art. 89a § ust. 2 pkt 3 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis dotyczący ulgi na złe długi (w brzmieniu obowiązującym do końca 2013 r.).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nieprawidłowo objął zabezpieczeniem zwrot podatku VAT bez analizy winy podatnika, co jest wymogiem prawnym. • Organ nie wykazał związku przyczynowo-skutkowego między zaliczeniem zwrotu podatku a działaniami podatnika, co uniemożliwia przypisanie mu winy.

Odrzucone argumenty

Organ prawidłowo ustalił istnienie uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego przez podatnika. • Podatnik nie wykazał, że organ pominął istotne dowody lub dokonał dowolnych ustaleń dotyczących jego sytuacji majątkowej.

Godne uwagi sformułowania

sytuacja majątkowa podatnika, jego postępowanie, polegające na trwałym niewywiązywaniu się z zapłaty wymagalnych należności, w tym o charakterze publicznoprawnym oraz toczące się postępowania egzekucyjne w powiązaniu z przybliżoną kwotą zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami od niej oznaczają w całokształcie zaistnienie uzasadnionej obawy, że omawiane zobowiązanie z tytułu podatku VAT nie zostanie wykonane • nie może budzić uzasadnionych wątpliwości, że organ miał na uwadze art. 33c § 2 w zw. z art. 52 § 1 pkt 2 o.p. i w kontekście tych regulacji prawnych zaznaczał, że zadeklarowany zwrot podatku VAT został zarachowany na poczet wcześniejszych zaległości podatkowych podatnika. • dla prawidłowego stosowania art. 52 § 1 pkt 2 w zw. z art. 33c § 2 o.p. nie wystarczy wyłącznie stwierdzenie organu, że zwrot podatku VAT, wynikający z deklaracji podatnika, został zarachowany na poczet innych zaległości podatkowych tegoż podatnika. • nie zawsze nieprawidłowe wykazanie w deklaracji zwrotu podatku jest zawinione przez podatnika, zwłaszcza kiedy mamy do czynienia z trudnościami interpretacyjnymi przepisów prawa czy zawiłym stanem faktycznym.

Skład orzekający

Grzegorz Wałejko

przewodniczący

Wiesława Achrymowicz

sprawozdawca

Małgorzata Fita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia zobowiązań podatkowych, w szczególności w kontekście zwrotu VAT i obowiązku analizy winy podatnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ zabezpiecza zwrot podatku VAT zaliczony na poczet zaległości, bez należytej analizy winy podatnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne stosowanie przepisów proceduralnych przez organy podatkowe, nawet w kontekście zabezpieczenia należności. Pokazuje, że błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, mimo istnienia merytorycznych podstaw.

“Błąd formalny organu podatkowego uchyla decyzję o zabezpieczeniu VAT mimo zaległości podatnika.”

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst