I SA/Lu 504/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał sprawę ze skargi E. i A. małż. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. Nadpłata miała wynikać z opodatkowania odszkodowania uzyskanego z Programu Dobrowolnych Odejść (PDO). Organ odwoławczy, powołując się na art. 127 Ordynacji podatkowej oraz art. 9 ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, stwierdził, że kluczowe jest ustalenie charakteru świadczenia. Uznał, że odszkodowanie wypłacone w ramach PDO, będące wynikiem porozumienia stron, nie jest zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, ponieważ brak jest bezprawności działania, a świadczenie miało charakter motywacyjny. Ponadto, organ odwoławczy odrzucił argumentację skarżących opartą na art. 26a § 1 Ordynacji podatkowej. Stwierdził, że płatnik (pracodawca) nie miał obowiązku poboru zaliczki na podatek, ponieważ dysponował interpretacją indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej, która kwalifikowała świadczenie jako zwolnione z opodatkowania. Zastosowanie się do tej interpretacji objęło płatnika ochroną wynikającą z art. 14k, 14m w zw. z art. 14p Ordynacji podatkowej, co spowodowało wygaśnięcie jego zobowiązania. W związku z tym, nie została wypełniona hipoteza normy prawnej z art. 26a O.p., a podatnicy ponoszą odpowiedzialność za podatek. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu. Podkreślił, że indywidualne interpretacje prawa podatkowego wydane dla płatnika nie mają mocy wiążącej dla podatnika, który nie jest ich adresatem. Sąd zinterpretował art. 26a § 1 O.p. w ten sposób, że ograniczenie odpowiedzialności podatnika ma miejsce tylko wtedy, gdy płatnik był zobowiązany do poboru zaliczki, a tego nie uczynił na skutek nieusprawiedliwionego zaniechania. W sytuacji, gdy płatnik działał w zaufaniu do interpretacji indywidualnej i jego zobowiązanie wygasło, podatnik ponosi odpowiedzialność za podatek. Sąd odwołał się do zasady powszechności opodatkowania (art. 84 Konstytucji) i uznał, że podatnik jest zobowiązany do wykazania wszystkich dochodów i zapłaty należnego podatku, niezależnie od działań płatnika. Skarga została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatnika i płatnika w przypadku świadczeń z Programu Dobrowolnych Odejść, zwłaszcza w kontekście ochrony wynikającej z interpretacji indywidualnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której płatnik działał w oparciu o interpretację indywidualną, która następnie została zmieniona lub wygasła.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odszkodowanie wypłacone pracownikowi w ramach Programu Dobrowolnych Odejść podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odszkodowanie to stanowi przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu, gdyż jego podstawą był stosunek pracy, a nie czyn niedozwolony.
Uzasadnienie
Świadczenie wypłacone w ramach PDO, będące wynikiem porozumienia stron, nie spełnia przesłanek zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, gdyż brak jest elementu bezprawności. Świadczenie miało charakter motywacyjny.
Czy podatnik ponosi odpowiedzialność za podatek od odszkodowania z PDO, jeśli płatnik (pracodawca) nie pobrał zaliczki na podatek z uwagi na posiadanie interpretacji indywidualnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnik ponosi odpowiedzialność, ponieważ płatnik nie miał obowiązku poboru zaliczki w związku z ochroną wynikającą z interpretacji indywidualnej, a art. 26a Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania w tej sytuacji.
Uzasadnienie
Indywidualne interpretacje wydane dla płatnika nie chronią podatnika. Art. 26a O.p. ogranicza odpowiedzialność podatnika tylko wtedy, gdy płatnik był zobowiązany do poboru zaliczki, a tego nie uczynił na skutek nieusprawiedliwionego zaniechania. W tej sprawie płatnik działał w zaufaniu do interpretacji, a jego zobowiązanie wygasło.
Czy naruszenie art. 32 Konstytucji RP następuje poprzez nierówne traktowanie podatników, których pracodawcy posiadali lub nie posiadali interpretacji indywidualnej w zakresie opodatkowania świadczeń z PDO?
Odpowiedź sądu
Nie, nie następuje naruszenie art. 32 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Zasada równego traktowania musi być rozpatrywana z uwzględnieniem zasady powszechności opodatkowania. Podatnik, który otrzymał świadczenie niepomniejszone o podatek i sam nie wystąpił o interpretację, nie może oczekiwać ochrony wynikającej z interpretacji wydanej dla płatnika.
Przepisy (21)
Główne
u.p.d.o.f. art. 12 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 26a § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 26
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 26a § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 30 § § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 59 § § 2 pkt 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14k
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14m
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14p
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 8
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 81b § § 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 3b
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 4 pkt 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników art. 8 § ust. 1
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Konstytucja art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odszkodowanie z PDO nie jest zwolnione z opodatkowania. • Płatnik nie miał obowiązku poboru zaliczki na podatek z uwagi na interpretację indywidualną. • Podatnik ponosi odpowiedzialność za podatek, ponieważ art. 26a O.p. nie ma zastosowania, gdy płatnik nie miał obowiązku poboru zaliczki.
Odrzucone argumenty
Odszkodowanie z PDO powinno być zwolnione z opodatkowania. • Podatnik powinien być zwolniony z odpowiedzialności na podstawie art. 26a O.p. • Naruszenie art. 32 Konstytucji poprzez nierówne traktowanie podatników. • Naruszenie art. 121 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania.
Godne uwagi sformułowania
nie w nazwie tkwi istota danego świadczenia, ale należy zbadać, oprócz jego podstawy prawnej, także charakter i funkcje świadczenia • chcącemu nie dzieje się krzywda • nie można płatnikowi postawić zarzutu, iż 'nie wykonał obowiązków, określonych w art. 8', a to wobec faktu podlegania przez niego ochronie przewidzianej m.in. w art. 14m Ordynacji podatkowej • nie budzi przecież wątpliwości, że nie można płatnikowi postawić zarzutu, iż 'nie wykonał obowiązków, określonych w art. 8', a to wobec faktu podlegania przez niego ochronie przewidzianej m.in. w art. 14m Ordynacji podatkowej
Skład orzekający
Andrzej Niezgoda
sprawozdawca
Danuta Małysz
przewodniczący
Wiesława Achrymowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatnika i płatnika w przypadku świadczeń z Programu Dobrowolnych Odejść, zwłaszcza w kontekście ochrony wynikającej z interpretacji indywidualnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której płatnik działał w oparciu o interpretację indywidualną, która następnie została zmieniona lub wygasła.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zjawiska Programu Dobrowolnych Odejść i jego konsekwencji podatkowych, a także ważnej kwestii ochrony podatników i płatników w kontekście interpretacji indywidualnych.
“Czy odszkodowanie z PDO jest wolne od podatku? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady odpowiedzialności podatnika i płatnika.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.