I SA/Gl 342/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę Prezydenta Miasta K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o określeniu opłaty komorniczej. Opłata ta została pobrana w związku z postępowaniem egzekucyjnym dotyczącym zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2003 r., które zostało zakończone wyegzekwowaniem należności w całości. Skarżący, Prezydent Miasta K. (wierzyciel), zarzucił naruszenie zasady demokratycznego państwa prawa i zasady zakazu nadmiernej ingerencji poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), skutkujące potrąceniem opłaty komorniczej z należności przysługującej skarżącemu. Argumentował, że koszty i opłaty związane z przymusowym ściągnięciem należności powinny obciążać zobowiązanego, a nie wierzyciela, zwłaszcza gdy egzekucja była skuteczna. Podniósł również, że opłata komornicza jest rażąco wygórowana i ma charakter podatkowy. Organ nadzoru oraz Sąd uznali jednak, że zgodnie z art. 66 § 3 u.p.e.a., to wierzyciel ponosi odpowiedzialność za uiszczenie opłaty komorniczej, która stanowi wynagrodzenie dla organu egzekucyjnego za skuteczne ściągnięcie należności. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące opłaty komorniczej nie były przedmiotem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 31/14, a sądy administracyjne nie mogą kwestionować konstytucyjności przepisów ustawowych, jeśli nie orzekł o tym TK. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie obowiązku wierzyciela do ponoszenia opłaty komorniczej w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym oraz wskazanie na ograniczone możliwości sądu administracyjnego w kwestionowaniu konstytucyjności przepisów ustawowych.
Sprawa dotyczy specyficznego przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie stanowi przełomu interpretacyjnego w szerszym zakresie.
Zagadnienia prawne (3)
Kto ponosi odpowiedzialność za opłatę komorniczą w postępowaniu egzekucyjnym w administracji – wierzyciel czy zobowiązany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność za opłatę komorniczą ponosi wierzyciel, zgodnie z art. 66 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Uzasadnienie
Przepis art. 66 § 3 u.p.e.a. jednoznacznie stanowi, że do uiszczenia opłaty komorniczej zobowiązany jest wierzyciel. Opłata ta stanowi wynagrodzenie dla organu egzekucyjnego za skuteczne ściągnięcie należności.
Czy przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczące opłaty komorniczej obciążającej wierzyciela są zgodne z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd administracyjny nie jest właściwy do badania konstytucyjności przepisów ustawowych, jeśli nie orzekł o tym Trybunał Konstytucyjny. Orzeczenie TK w sprawie SK 31/14 nie dotyczyło opłaty komorniczej obciążającej wierzyciela.
Uzasadnienie
Sądy administracyjne mogą badać konstytucyjność przepisów jedynie na użytek rozpoznawanej sprawy i nie mogą odmówić zastosowania przepisu ustawowego, jeśli nie został on uznany za niekonstytucyjny przez TK. Orzeczenie TK w sprawie SK 31/14 dotyczyło innych przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych.
Czy opłata komornicza w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym powinna być ograniczona kwotowo lub uzależniona od rzeczywistych kosztów organu egzekucyjnego?
Odpowiedź sądu
Sąd nie wypowiedział się bezpośrednio w tej kwestii, wskazując na brak orzeczenia TK i właściwość TK do badania konstytucyjności przepisów.
Uzasadnienie
Argumentacja skarżącego dotycząca nieograniczonej wysokości opłaty komorniczej i jej porównanie do przepisów dotyczących komorników sądowych oraz wyroku TK SK 31/14 została odniesiona przez sąd do braku właściwości sądu administracyjnego do kwestionowania konstytucyjności przepisów ustawowych.
Przepisy (18)
Główne
u.p.e.a. art. 66 § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stanowi, że wierzyciel, na rzecz którego organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnych, jest obowiązany do uiszczenia opłaty komorniczej (z zastrzeżeniem § 4).
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 66 § § 3
Podstawa do obciążenia wierzyciela opłatą komorniczą.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 1a § pkt 6
Definicja opłaty komorniczej.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definiuje opłatę komorniczą jako 5% kwot przekazanych wierzycielowi przez organ egzekucyjny lub zobowiązanego w wyniku zastosowania środków egzekucyjnych.
u.p.e.a. art. 66 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stanowi, że wierzyciel ponosi wydatki związane z przekazaniem mu egzekwowanej należności lub przedmiotu.
u.p.e.a. art. 66 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa, że wydatki, o których mowa w § 1, organ egzekucyjny pokrywa z wyegzekwowanych kwot.
u.p.e.a. art. 66 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymienia przypadki, w których nie pobiera się opłaty komorniczej (np. kwoty wpłacone po żądaniu zawieszenia/umorzenia, należności ściągnięte przez organ będący jednocześnie wierzycielem, należności dochodzone na podstawie tytułu wystawionego przez organ podatkowy).
u.p.e.a. art. 64c § § 7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis stosowany odpowiednio do opłaty komorniczej, choć opłata ta ma specyficzny charakter i nie jest tożsama z kosztami egzekucyjnymi.
u.p.e.a. art. 64c § § 12
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis stosowany odpowiednio do opłaty komorniczej.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 17 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 23 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 23 § § 4 pkt 1
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek wierzyciela do uiszczenia opłaty komorniczej wynika z art. 66 § 3 u.p.e.a. • Opłata komornicza stanowi wynagrodzenie organu egzekucyjnego za skuteczne ściągnięcie należności. • Sąd administracyjny nie jest właściwy do badania konstytucyjności przepisów ustawowych, jeśli nie orzekł o tym Trybunał Konstytucyjny.
Odrzucone argumenty
Opłata komornicza powinna obciążać zobowiązanego, a nie wierzyciela, zwłaszcza przy skutecznej egzekucji. • Opłata komornicza jest rażąco wygórowana i ma charakter podatkowy. • Przepisy dotyczące opłaty komorniczej są niezgodne z Konstytucją RP (zasada demokratycznego państwa prawa, zakaz nadmiernej ingerencji, zasada równości, sprawiedliwość społeczna).
Godne uwagi sformułowania
wierzyciel ponosi wydatki związane z przekazaniem mu egzekwowanej należności • wierzyciel, na rzecz którego organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnych, jest obowiązany do uiszczenia opłaty komorniczej • opłata komornicza stanowi rodzaj wynagrodzenia dla organu egzekucyjnego, należnego z tytułu dokonania skutecznego ściągnięcia dochodzonej należności pieniężnej • sądy nie mogą wkraczać w kwestie zastrzeżone do właściwości Trybunału Konstytucyjnego
Skład orzekający
Agata Ćwik-Bury
przewodniczący
Anna Tyszkiewicz-Ziętek
sprawozdawca
Krzysztof Kandut
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku wierzyciela do ponoszenia opłaty komorniczej w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym oraz wskazanie na ograniczone możliwości sądu administracyjnego w kwestionowaniu konstytucyjności przepisów ustawowych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie stanowi przełomu interpretacyjnego w szerszym zakresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kosztów egzekucyjnych w administracji, które ma znaczenie praktyczne dla organów i podmiotów objętych egzekucją, choć argumentacja prawna jest dość techniczna.
“Kto płaci za skuteczną egzekucję administracyjną? Sąd rozstrzyga spór o opłatę komorniczą.”
Sektor
publiczny
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.