Orzeczenie · 2025-03-06

I SA/Gl 1162/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-03-06
NSApodatkoweWysokawsa
wynagrodzenie pełnomocnikapomoc prawna z urzędukoszty postępowaniaOrdynacja podatkowadoradca podatkowysądy administracyjneVAT

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę P.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie o przyznaniu skarżącemu, jako tymczasowemu pełnomocnikowi szczególnemu spółki T sp. z o.o., wynagrodzenia w kwocie 295,20 zł. Spółka była reprezentowana przez pełnomocnika w postępowaniu podatkowym dotyczącym podatku od towarów i usług za wrzesień 2016 r. Po uchyleniu przez Dyrektora decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, wyznaczono skarżącego tymczasowym pełnomocnikiem. Po wydaniu przez organ pierwszej instancji nowej decyzji, skarżący wniósł odwołanie. Następnie, po ustanowieniu kuratora dla spółki, umocowanie skarżącego wygasło. Skarżący wystąpił o przyznanie wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną, domagając się stawek wyborowych, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej obniżył jednak przyznane wynagrodzenie, uznając, że przepisy Ordynacji podatkowej i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości pozwalają na "miarkowanie w dół" należności, biorąc pod uwagę faktyczny nakład pracy pełnomocnika. WSA w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 16 sierpnia 2018 r., nie ma podstaw do obniżenia wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego. Sąd podkreślił, że przepisy te przewidują jedynie możliwość jego podwyższenia, a odesłanie w Ordynacji podatkowej dotyczy wyłącznie przepisów wydanych na podstawie konkretnej delegacji ustawowej, wykluczając stosowanie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie miarkowania wynagrodzenia. Sąd stwierdził naruszenie przepisów rozporządzenia i art. 250 § 2 p.p.s.a. przez organ odwoławczy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym, interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dotyczących pomocy prawnej z urzędu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego pełnomocnika szczególnego ustanowionego na podstawie Ordynacji podatkowej. Interpretacja przepisów może być odmienna w przypadku innych rodzajów pomocy prawnej lub postępowań.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy Ordynacji podatkowej i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2018 r. pozwalają na obniżenie wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego ustanowionego z urzędu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 16 sierpnia 2018 r. nie przewidują możliwości obniżenia wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego, a jedynie jego podwyższenia w określonych przypadkach. Odesłanie w Ordynacji podatkowej dotyczy wyłącznie przepisów wydanych na podstawie konkretnej delegacji ustawowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wykładnia językowa § 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2018 r. nie przewiduje możliwości miarkowania (obniżenia) wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego. Przepisy te, w przeciwieństwie do poprzednich regulacji, nie zawierają podstawy do obniżenia należności, a jedynie do jej podwyższenia. Odesłanie w art. 138n § 3 Ordynacji podatkowej jest ścisłe i dotyczy wyłącznie przepisów wydanych na podstawie art. 41b ust. 2 ustawy o doradztwie podatkowym, wykluczając stosowanie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie miarkowania wynagrodzenia.

Czy wynagrodzenie tymczasowego pełnomocnika szczególnego powinno być ustalane według stawek wyborowych, czy urzędowych, w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego?

Odpowiedź sądu

Kwestia stawek wyborowych nie została rozstrzygnięta w tym orzeczeniu, gdyż głównym przedmiotem sporu była możliwość miarkowania wynagrodzenia. Sąd skupił się na interpretacji przepisów rozporządzenia i Ordynacji podatkowej dotyczących ustalania wynagrodzenia.

Uzasadnienie

Argumentacja skarżącego dotycząca niezgodności stawek urzędowych z Konstytucją i powoływanie się na orzeczenia TK w sprawie stawek wyborowych została przedstawiona, jednak Sąd w swoim uzasadnieniu skupił się na braku podstaw do miarkowania wynagrodzenia w dół na gruncie obowiązujących przepisów, a nie na kwestii wyboru między stawkami urzędowymi a wyborowymi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach.

Przepisy (10)

Główne

O.p. art. 138n § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

rozporządzenie § § 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu

rozporządzenie § § 6 ust. 1 pkt 1 lit. i

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu

rozporządzenie § § 6 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu

Pomocnicze

O.p. art. 265 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 267 § § 1a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.d.p. art. 41b § ust. 2

Ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2018 r. nie przewidują możliwości obniżenia wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego. • Odesłanie w art. 138n § 3 Ordynacji podatkowej jest ścisłe i dotyczy wyłącznie przepisów wydanych na podstawie art. 41b ust. 2 ustawy o doradztwie podatkowym, wykluczając stosowanie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie miarkowania wynagrodzenia.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu odwoławczego o możliwości "miarkowania w dół" wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego. • Stosowanie przez organ odwoławczy art. 250 § 2 p.p.s.a. w drodze analogii do ustalenia wynagrodzenia.

Godne uwagi sformułowania

przepisy rozporządzenia przewidują bowiem jedynie możliwość jego podwyższenia • nie można zgodzić się ze stanowiskiem Dyrektora, jakoby w sprawach postępowań podatkowych (w rozumieniu działu IV o.p.) stan prawny był tożsamy ze stanem w sprawach sądowoadministracyjnych. • brak jest podstaw do domniemywania takiej intencji i realizowania jej przez dopowiadanie norm prawnych.

Skład orzekający

Paweł Kornacki

przewodniczący

Mikołaj Darmosz

członek

Monika Krywow

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia tymczasowego pełnomocnika szczególnego w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym, interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dotyczących pomocy prawnej z urzędu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego pełnomocnika szczególnego ustanowionego na podstawie Ordynacji podatkowej. Interpretacja przepisów może być odmienna w przypadku innych rodzajów pomocy prawnej lub postępowań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii wynagrodzenia pełnomocników ustanowionych z urzędu, co ma znaczenie praktyczne dla prawników i może być interesujące dla szerszego grona odbiorców ze względu na aspekt sprawiedliwości i dostępności pomocy prawnej.

Czy pełnomocnik z urzędu może liczyć na pełne wynagrodzenie? WSA rozstrzyga spór o stawki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst