Orzeczenie · 2026-06-23

I SA/Gd 321/26Podatek dochodowy koszty uzyskania przychodów limit płatności gotówkowych

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-06-23
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówpłatności gotówkowelimit płatnościumowa ramowapowiązane spółkifakturykontrola podatkowaPIT

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę B. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego. Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. Organ pierwszej instancji określił zobowiązanie podatkowe w wysokości 104.524,00 zł, kwestionując koszty uzyskania przychodów wykazane przez skarżącą na podstawie faktur wystawionych przez powiązaną spółkę K. Sp. z o.o. Organ I instancji uznał, że faktury te nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji gospodarczych, a celem było uzyskanie nieuprawnionych korzyści podatkowych poprzez zawyżanie kosztów. Dyrektor IAS, utrzymując decyzję w mocy, wskazał na naruszenie art. 22p ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o PIT w związku z art. 19 Prawa przedsiębiorców, dotyczące limitu płatności gotówkowych. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Kluczową kwestią było ustalenie, że współpraca skarżącej z K. Sp. z o.o. opierała się na ustnej umowie ramowej, a suma płatności przekroczyła limit 15 000 zł, co skutkowało obowiązkiem dokonywania płatności za pośrednictwem rachunku bankowego. Niewywiązanie się z tego obowiązku uniemożliwiło zaliczenie wydatków do kosztów uzyskania przychodów. Sąd uznał, że odrębne zlecenia usług szycia stanowiły jedynie skonkretyzowane zamówienia w ramach tej umowy ramowej, a nie odrębne transakcje. W związku z tym, płatności gotówkowe dokonane wbrew przepisom nie mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'jednorazowa wartość transakcji' w kontekście umów ramowych i limitu płatności gotówkowych, a także zasady dwuinstancyjności postępowania odwoławczego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym występowały powiązania między stronami transakcji i płatności gotówkowe.

Zagadnienia prawne (2)

Czy płatności gotówkowe dokonywane w ramach ustnej umowy ramowej, gdzie suma płatności przekracza 15 000 zł, a poszczególne zlecenia są poniżej tego progu, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, płatności gotówkowe dokonywane w ramach ustnej umowy ramowej, gdzie suma płatności przekracza 15 000 zł, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ naruszają art. 22p ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o PIT w związku z art. 19 Prawa przedsiębiorców.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że współpraca skarżącej z powiązaną spółką K. opierała się na ustnej umowie ramowej, a poszczególne zlecenia były jedynie skonkretyzowanymi zamówieniami w ramach tej umowy. Ponieważ suma płatności przekroczyła limit 15 000 zł, płatności gotówkowe były niezgodne z prawem i nie mogły stanowić kosztów uzyskania przychodów.

Czy organ odwoławczy może zmienić podstawę prawną rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, jeśli stan faktyczny jest prawidłowo ustalony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy może dokonać odmiennej kwalifikacji prawnej ustalonego stanu faktycznego, pod warunkiem że nie narusza to przepisów postępowania i nie wpływa istotnie na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zasada dwuinstancyjności postępowania pozwala organowi odwoławczemu na ponowne rozpatrzenie sprawy i dokonanie własnej oceny prawnej, nawet jeśli różni się ona od oceny organu pierwszej instancji, o ile opiera się na zebranym materiale dowodowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając ją za zgodną z prawem.

Przepisy (13)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22p § ust. 1 pkt 1, ust. 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Prawo przedsiębiorców art. 19

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Wymóg dokonywania płatności za pośrednictwem rachunku bankowego przy transakcjach między przedsiębiorcami powyżej 15 000 zł.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy kosztów uzyskania przychodów.

u.p.d.o.f. art. 23

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 220 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

O.p. art. 2a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (in dubio pro tributario).

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a, b i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Współpraca skarżącej z K. Sp. z o.o. opierała się na ustnej umowie ramowej, a suma płatności przekroczyła limit 15 000 zł, co skutkowało naruszeniem art. 22p ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.p.d.o.f. w zw. z art. 19 Prawa przedsiębiorców. • Płatności gotówkowe dokonywane w ramach umowy ramowej, przekraczające limit, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. • Organ odwoławczy prawidłowo dokonał odmiennej kwalifikacji prawnej ustalonego stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 22p ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię pojęcia 'jednorazowa wartość transakcji' i przyjęcie, że odrębne zlecenia usług szycia stanowią jedną transakcję w ramach 'umowy ramowej'. • Zarzut naruszenia art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. poprzez nieuzasadnione wyłączenie z kosztów uzyskania przychodów wydatków faktycznie poniesionych i udokumentowanych fakturami. • Zarzut naruszenia art. 191 O.p. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego i arbitralne przyjęcie istnienia 'ustnej umowy ramowej'. • Zarzut naruszenia art. 121 § 1 O.p. poprzez zmianę podstawy prawnej rozstrzygnięcia na etapie odwoławczym. • Zarzut naruszenia art. 2a O.p. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść podatnika.

Godne uwagi sformułowania

jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza równowartość 15.000 zł • każda, jak to określa Strona i przedstawiciel K., ustna umowa transakcyjna stanowi w istocie skonkretyzowane zamówienie składane w ramach łączącej strony ustnej umowy ramowej o współpracy • jednorazową transakcją jest umowa o współpracy (umowa ramowa), która łączy strony, a nie jednorazowe oświadczenie (zamówienie) złożone przez kontrahenta podwykonawcy i realizowane w ramach łączącej strony umowy.

Skład orzekający

Zbigniew Romała

przewodniczący

Marek Kraus

sprawozdawca

Małgorzata Gorzeń

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'jednorazowa wartość transakcji' w kontekście umów ramowych i limitu płatności gotówkowych, a także zasady dwuinstancyjności postępowania odwoławczego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym występowały powiązania między stronami transakcji i płatności gotówkowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów dotyczących limitów płatności gotówkowych i umów ramowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje również, jak sądy podchodzą do oceny relacji między powiązanymi podmiotami.

“Gotówka powyżej 15 tys. zł? Uważaj na umowę ramową, bo stracisz prawo do kosztów!”

Dane finansowe

WPS: 104 524 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst