I SA/Gd 297/26Uchylenie decyzji VAT naruszenie zasady związania wyrokiem
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT za wrzesień 2019 r. Sprawa miała długą historię procesową, w tym wcześniejszy wyrok WSA z 2022 r., który uchylił poprzednią decyzję organu odwoławczego w części dotyczącej sankcji. Dyrektor IAS, po zmianie przepisów dotyczących sankcji VAT, wydał nową decyzję, stosując znowelizowane przepisy. Sąd uznał jednak, że organ naruszył art. 153 p.p.s.a. (zasada związania oceną prawną sądu), nie uwzględniając w pełni ustaleń i oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku z 2022 r. Sąd podkreślił, że organ był związany wcześniejszą oceną, iż transakcje miały charakter biznesowy, a ujęcie faktury wynikało z błędnej oceny prawnopodatkowej, a nie z chęci uzyskania korzyści podatkowych. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażne orzeczenie dotyczące zasady związania oceną prawną sądu administracyjnego (art. 153 p.p.s.a.) w kontekście zmian przepisów prawa materialnego i ponownego rozpoznawania sprawy przez organ odwoławczy.
Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego rozpoznania sprawy po uchyleniu decyzji przez sąd, w kontekście zmian przepisów dotyczących sankcji VAT.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy, wydając decyzję po zmianie przepisów, jest związany oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego dotyczącą charakteru transakcji i świadomości podatnika, mimo że nowe przepisy dotyczą sposobu miarkowania sankcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy jest związany oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego, chyba że przepisy prawa uległy zmianie w sposób istotny dla tej oceny. W tym przypadku, mimo zmiany przepisów dotyczących miarkowania sankcji, organ naruszył art. 153 p.p.s.a., nie uwzględniając w pełni wcześniejszej oceny sądu co do charakteru transakcji i braku zamiaru uzyskania korzyści podatkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Dyrektor IAS naruszył art. 153 p.p.s.a., ponieważ w ponownym postępowaniu odwoławczym nie uwzględnił w pełni oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku WSA z 2022 r. dotyczącej charakteru transakcji i braku nadużycia prawa. Organ błędnie podtrzymał swoje przekonanie o świadomości strony co do nieprawidłowości, co przeczyło wcześniejszej ocenie sądu.
Czy zastosowanie przepisów o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym w VAT w brzmieniu obowiązującym od 2023 r. do zdarzenia z 2019 r. jest zgodne z zasadą niedziałania prawa wstecz?
Odpowiedź sądu
Tak, zastosowanie znowelizowanych przepisów jest zgodne z prawem, ponieważ przepis przejściowy (art. 25 ustawy zmieniającej) stanowi, że do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji stosuje się nowe brzmienie przepisów.
Uzasadnienie
Sąd uznał zarzut naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz za bezzasadny, wskazując na przepis przejściowy, który nakazuje stosowanie znowelizowanych przepisów do postępowań niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji.
Czy decyzja organu odwoławczego ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe w kwocie niższej niż decyzja organu pierwszej instancji, wydana po uchyleniu przez sąd decyzji organu pierwszej instancji, narusza zakaz reformationis in peius?
Odpowiedź sądu
Nie, wydanie decyzji reformatoryjnej przez organ odwoławczy, która obniża kwotę zobowiązania ustalonego przez organ pierwszej instancji, nie narusza zakazu reformationis in peius.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zakaz reformationis in peius dotyczy sytuacji, gdy organ odwoławczy pogarsza sytuację strony odwołującej się. W tym przypadku decyzja Dyrektora IAS ustaliła niższe zobowiązanie niż decyzja organu pierwszej instancji, co nie stanowi pogorszenia sytuacji strony.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (5)
Główne
u.p.t.u. art. 112b § ust. 1 lit. b, ust. 2 pkt 1, ust. 2b
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepis regulujący dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT, którego brzmienie zostało zmienione w 2023 r. i które było przedmiotem sporu.
O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a
Ordynacja podatkowa
Przepis określający sposób rozpatrzenia odwołania przez organ odwoławczy, w tym możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenia co do meritum.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający zasadę związania oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw art. 25
Przepis przejściowy, który nakazuje stosowanie znowelizowanych przepisów art. 112b i 112c ustawy o VAT do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji.
O.p. art. 68 § § 3
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący przedawnienia dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ naruszył zasadę związania oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku WSA z 2022 r., nie uwzględniając w pełni ustaleń dotyczących charakteru transakcji i braku zamiaru uzyskania korzyści podatkowych.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie przepisów o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym w VAT w brzmieniu obowiązującym od 2023 r. do zdarzenia z 2019 r. narusza zasadę niedziałania prawa wstecz. • Decyzja organu odwoławczego narusza zakaz reformationis in peius. • Wydanie decyzji ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe po upływie terminu przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
organ był związany oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku • nie uwzględnił w przedstawionym zakresie, oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku • nie sposób przyjąć, że faktura wystawiona przez spółkę S. została ujęta w pierwotnie złożonej deklaracji VAT-7 w celu uzyskania korzyści podatkowej, a raczej w wyniku błędnej oceny prawnopodatkowej zaistniałych zdarzeń
Skład orzekający
Sławomir Kozik
przewodniczący
Marek Kraus
sprawozdawca
Małgorzata Gorzeń
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważne orzeczenie dotyczące zasady związania oceną prawną sądu administracyjnego (art. 153 p.p.s.a.) w kontekście zmian przepisów prawa materialnego i ponownego rozpoznawania sprawy przez organ odwoławczy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego rozpoznania sprawy po uchyleniu decyzji przez sąd, w kontekście zmian przepisów dotyczących sankcji VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę procesową prawa administracyjnego – związanie sądu i organów oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie tej zasady, nawet w obliczu zmian legislacyjnych.
“Sąd administracyjny uchyla decyzję organu: czy zmiana prawa zwalnia z obowiązku przestrzegania wyroku sądu?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.