I SA/Bk 60/26Odmowa wszczęcia postępowania zwrot należności
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające wszczęcia postępowania podatkowego z wniosku o zwrot wyegzekwowanej należności głównej. Naczelnik pierwotnie określił zobowiązania podatkowe w VAT i podatku dochodowym od osób fizycznych, a na poczet tych zobowiązań wyegzekwowano 10.292,18 zł należności głównej i 1.833,83 zł odsetek. Po wznowieniu postępowań podatkowych, Naczelnik zawiesił je do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżący wniósł o zwrot wyegzekwowanych środków, argumentując utratę wykonalności decyzji. Naczelnik odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu, powołując się na art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej i brak nadpłaty. Po uchyleniu tej decyzji przez Dyrektora i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, Naczelnik ponownie odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że poprzedni wniosek nie został jeszcze ostatecznie rozstrzygnięty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, uznając, że ponowne złożenie wniosku o zwrot było przedwczesne, ponieważ postępowanie w sprawie zwrotu nie zostało jeszcze zakończone, a organ odwoławczy nakazał merytoryczną ocenę zasadności żądanego zwrotu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście przedwczesnego składania wniosków o zwrot środków w toku toczącego się postępowania odwoławczego.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu wyegzekwowanych środków, jeśli poprzednie postępowanie w tym zakresie zostało uchylone i przekazane do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu, jeśli poprzednie postępowanie w tym zakresie nie zostało jeszcze ostatecznie rozstrzygnięte, a organ odwoławczy nakazał merytoryczną ocenę zasadności żądania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ponowne złożenie wniosku o zwrot było przedwczesne, ponieważ postępowanie w sprawie zwrotu nie zostało jeszcze zakończone, a organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność merytorycznej oceny zasadności żądanego zwrotu. Zastosowanie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej w tej sytuacji było niezasadne.
Czy złożenie ponownego wniosku o zwrot wyegzekwowanych środków jest dopuszczalne, gdy poprzedni wniosek nie został jeszcze merytorycznie rozstrzygnięty przez organ pierwszej instancji, a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, złożenie ponownego wniosku jest przedwczesne w sytuacji, gdy poprzednie postępowanie w sprawie zwrotu nie zostało jeszcze zakończone.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że Naczelnik zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu, ponieważ na dzień wydania postanowienia żądanie skarżącego zawarte we wniosku z 11 października 2025 r. nie zostało jeszcze ostatecznie rozstrzygnięte, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
o.p. art. 165a § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis ten zawiera dwie autonomiczne przesłanki odmowy wszczęcia postępowania: gdy żądanie wniesione zostało przez osobę niebędącą stroną, lub jeżeli z 'jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte'.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
o.p. art. 165 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe wszczyna się m. in. na żądanie strony, a datą wszczęcia tego postępowania jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu.
o.p. art. 165 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe wszczyna się m. in. na żądanie strony, a datą wszczęcia tego postępowania jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu.
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ponowne złożenie wniosku o zwrot wyegzekwowanych środków było przedwczesne, gdyż postępowanie w sprawie zwrotu nie zostało jeszcze zakończone, a organ odwoławczy nakazał merytoryczną ocenę zasadności żądania.
Odrzucone argumenty
Art. 165a § 1 o.p. został bezzasadnie rozszerzająco zastosowany. • Zaniechano ustalenia stanu faktycznego i niewyjaśnienia, czy pobrane środki stanowią świadczenie nienależne. • Postępowanie prowadzone było w sposób sprzeczny z zasadą legalizmu i zaufania do organów podatkowych. • Sporządzono pozorne uzasadnienie, które nie pozwala na skuteczną kontrolę sądową. • Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania poprzez pozorne sprawowanie kontroli instancyjnej.
Godne uwagi sformułowania
gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte • nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie taka przesłanka zachodzi • pierwotne postępowanie w sprawie zwrotu należności się jeszcze nie zakończyło • składanie przez skarżącego ponownego wniosku (ponowienie go) jest dalece przedwczesne
Skład orzekający
Justyna Siemieniako
przewodniczący
Marcin Kojło
członek
Paweł Janusz Lewkowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście przedwczesnego składania wniosków o zwrot środków w toku toczącego się postępowania odwoławczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu podatkowym, dotyczące prawidłowego stosowania przepisów o odmowie wszczęcia postępowania i przedwczesności wniosków. Jest to ciekawe dla prawników procesowych i doradców podatkowych.
“Czy można złożyć nowy wniosek o zwrot pieniędzy, gdy poprzedni jest w toku? WSA wyjaśnia.”
Sektor
podatki
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.