I SA/Bd 865/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi spółki R. [...] Sp. z o. o. Sp. k. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą prawa do 100% odliczenia podatku naliczonego VAT z tytułu nabycia samochodu osobowego marki "Mercedes-Benz". Spółka nabyła samochód za ponad 447 tys. zł netto i odliczyła 100% VAT, tłumacząc to jego wynajęciem S. Z., prowadzącej działalność gospodarczą "E. M.'s C.", na podstawie umowy najmu. Organy podatkowe uznały, że rzeczywistym celem spółki było uzyskanie korzyści podatkowej poprzez sztuczne stworzenie warunków do pełnego odliczenia VAT, a sama spółka nie prowadziła profesjonalnej działalności w zakresie wynajmu pojazdów. Sąd administracyjny, analizując przepisy dotyczące odliczania VAT od wydatków związanych z pojazdami samochodowymi oraz koncepcję nadużycia prawa wypracowaną w orzecznictwie ETS, podzielił stanowisko organów. Stwierdził, że całokształt zebranych dowodów, w tym powiązania osobowe i kapitałowe między stronami transakcji, ograniczony zakres działalności spółki w zakresie wynajmu pojazdów oraz sposób użytkowania samochodu, wskazują na nadużycie prawa podatkowego. W konsekwencji, sąd uznał, że spółce przysługuje jedynie 50% odliczenie VAT, a skarga została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie stosowania klauzuli nadużycia prawa w VAT, zwłaszcza w kontekście transakcji z podmiotami powiązanymi i wykorzystania pojazdów samochodowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście nadużycia prawa, co wymaga indywidualnej oceny w każdej sprawie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółce przysługuje prawo do odliczenia 100% podatku naliczonego VAT z tytułu nabycia samochodu osobowego, który został następnie wynajęty osobie powiązanej kapitałowo i osobowo, wykorzystującej go do swojej działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spółce przysługuje jedynie 50% odliczenie podatku naliczonego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pomimo formalnego spełnienia warunków wynajmu pojazdu, całokształt okoliczności sprawy wskazuje na nadużycie prawa podatkowego. Celem spółki było sztuczne stworzenie sytuacji umożliwiającej pełne odliczenie VAT, a nie prowadzenie profesjonalnej działalności w zakresie wynajmu pojazdów.
Czy transakcja nabycia i wynajmu samochodu osobowego przez spółkę, przy istniejących powiązaniach osobowych i kapitałowych między stronami, stanowi nadużycie prawa podatkowego w rozumieniu orzecznictwa ETS i prawa krajowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, transakcja ta nosi znamiona nadużycia prawa.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo ETS (sprawy Emsland-Stärke, Halifax Bank) oraz polskie przepisy (art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. c) u.p.t.u. w zw. z art. 58 k.c.), wskazując, że dla stwierdzenia nadużycia prawa konieczne jest istnienie elementu obiektywnego (sztuczne stworzenie warunków) i subiektywnego (cel uzyskania korzyści podatkowej). W analizowanej sprawie oba te elementy zostały spełnione.
Przepisy (15)
Główne
u.p.t.u. art. 86a § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
W przypadku wydatków związanych z pojazdami samochodowymi kwotę podatku naliczonego stanowi 50% kwoty podatku wynikającej z faktury.
u.p.t.u. art. 86a § ust. 3 pkt 1 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepis ust. 1 nie ma zastosowania, gdy pojazdy samochodowe są wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika.
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Tekst jednolity
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86a § ust. 4 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej, jeżeli sposób ich wykorzystania wyklucza użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub konstrukcja pojazdu to wyklucza.
u.p.t.u. art. 86a § ust. 5 pkt 1 lit. c
Ustawa o podatku od towarów i usług
Warunku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu nie stosuje się w przypadku pojazdów przeznaczonych wyłącznie do oddania w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu, jeżeli oddanie w odpłatne używanie stanowi przedmiot działalności podatnika.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. c
Ustawa o podatku od towarów i usług
Faktury potwierdzające czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i 83 Kodeksu cywilnego, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.
k.c. art. 58 § § 1 i § 2
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zaskarżona decyzja ulega uchyleniu w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją w całości.
O.p. art. 120
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
O.p. art. 122
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe obowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe są obowiązane zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
O.p. art. 191
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe dokonują oceny dowodów według własnego przekonania.
Dz.U. 2017 poz 1221
Argumenty
Skuteczne argumenty
Transakcja nabycia i wynajmu samochodu przez spółkę, przy istniejących powiązaniach osobowych i kapitałowych, nosi znamiona nadużycia prawa podatkowego. • Celem spółki było sztuczne stworzenie warunków do uzyskania korzyści podatkowej w postaci pełnego odliczenia VAT. • Spółka nie prowadziła profesjonalnej działalności w zakresie wynajmu pojazdów, a zakupiony samochód został wynajęty osobie powiązanej, która wykorzystywała go głównie do celów prywatnych lub działalności niezwiązanej bezpośrednio z wynajmem pojazdów.
Odrzucone argumenty
Spółka rozszerzyła przedmiot działalności o wynajem pojazdów przed zakupem samochodu. • Umowa najmu wykluczała wykorzystanie pojazdu do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą najemcy. • Organ podatkowy naruszył zasady postępowania podatkowego, dowolnie oceniając materiał dowodowy.
Godne uwagi sformułowania
całokształt zebranych dowodów w ich wzajemnym powiązaniu uprawnia do wniosku, że w celu osiągnięcia nienależnej korzyści podatkowej podmioty powiązane stworzyły zorganizowany łańcuch następujących po sobie zdarzeń gospodarczych • podjęte przez spółkę czynności noszą znamiona nadużycia prawa • próba utożsamienia warunku wykluczającego pełne prawo do odliczenia, jakim jest użycie pojazdu do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą, z warunkiem jego uzyskania, czyli wykorzystywaniem pojazdu wyłącznie do działalności gospodarczej
Skład orzekający
Halina Adamczewska-Wasilewicz
sędzia
Leszek Kleczkowski
przewodniczący sprawozdawca
Mirella Łent
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania klauzuli nadużycia prawa w VAT, zwłaszcza w kontekście transakcji z podmiotami powiązanymi i wykorzystania pojazdów samochodowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście nadużycia prawa, co wymaga indywidualnej oceny w każdej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe i sądy interpretują pojęcie nadużycia prawa w kontekście VAT i transakcji z podmiotami powiązanymi, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców.
“Luksusowy Mercedes i 100% odliczenia VAT? Sąd: to nadużycie prawa!”
Dane finansowe
WPS: 102 845,53 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.