Orzeczenie · 2018-01-16

I SA/Bd 599/17Odmowa umorzenia zaległości podatkowej VAT 9

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2018-01-16
NSAPodatkoweŚredniawsa
podatek VATzaległość podatkowaumorzenieulgauznanie administracyjneinteres podatnikainteres publicznyryzyko gospodarczeOrdynacja podatkowasąd administracyjny

Spółka "M." F. Sp. z o.o. zwróciła się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z wnioskiem o umorzenie zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za I kwartał 2016 r. w kwocie 107.703 zł oraz odsetek za zwłokę. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia. Po złożeniu odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził niedopuszczalność odwołania z powodu nieprawidłowego doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. Po ponownym doręczeniu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] marca 2017 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ uznał, że materialnoprawną podstawę stanowi art. 67b § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, a umorzenie zaległości może nastąpić w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym (art. 67a § 1 pkt 3 O.p.). Organy dostrzegły trudną kondycję finansową spółki oraz fakt zatrudniania 142 pracowników, co przemawiało za istnieniem przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego. Jednakże, analizując przyczyny powstania zaległości, organ wskazał na wieloletnie problemy z płynnością finansową i nieregulowanie zobowiązań podatkowych od 2010 r., co doprowadziło do powstania znaczących zaległości w VAT i podatku dochodowym. Organ podkreślił, że problemy te wynikają z ryzyka gospodarczego, za które odpowiedzialność ponosi przedsiębiorca, a podatek VAT nie może stanowić kredytowania działalności. Ponadto, umorzenie postępowania egzekucyjnego nie uzasadnia automatycznego umorzenia zobowiązań podatkowych. Wobec powyższego, organ, korzystając z uznania administracyjnego, odmówił umorzenia zaległości, uznając, że udzielenie ulgi godziłoby w zasadę sprawiedliwości społecznej i równego traktowania podatników. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Konstytucji. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, rozważyły wszystkie okoliczności i nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił wyjątkowy charakter umorzenia należności podatkowych, uznaniowy charakter decyzji organów oraz fakt, że podatek VAT nie może być traktowany jako forma dofinansowania działalności gospodarczej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych w ramach uznania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście podatku VAT i ryzyka gospodarczego przedsiębiorcy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki i jej problemów finansowych, a także uznaniowego charakteru decyzji organów podatkowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy, mimo stwierdzenia istnienia przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego, może odmówić umorzenia zaległości podatkowej w podatku VAT, korzystając z instytucji uznania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy, nawet przy zaistnieniu przesłanek z art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, może odmówić umorzenia zaległości podatkowej, korzystając z uznania administracyjnego, o ile prawidłowo przeprowadzi postępowanie.

Uzasadnienie

Instytucja umorzenia zaległości podatkowych ma charakter wyjątkowy. Decyzje w tym zakresie zapadają w trybie uznania administracyjnego, co oznacza, że organ ma swobodę w przyznaniu lub odmowie ulgi. Sądowa kontrola ogranicza się do badania prawidłowości postępowania, a nie do nakazania konkretnego rozstrzygnięcia w ramach uznania.

Czy problemy finansowe przedsiębiorcy, wynikające z ryzyka gospodarczego i błędów w prowadzeniu księgowości, mogą stanowić podstawę do umorzenia zaległości podatkowej w podatku VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, problemy finansowe wynikające z ryzyka gospodarczego, za które odpowiedzialność ponosi przedsiębiorca, oraz błędy w prowadzeniu księgowości, nie stanowią uzasadnienia dla umorzenia zaległości podatkowej, zwłaszcza w podatku VAT, który nie może być traktowany jako forma dofinansowania działalności.

Uzasadnienie

Przedsiębiorca jest profesjonalnym podmiotem obrotu gospodarczego i ponosi odpowiedzialność za podejmowane decyzje oraz minimalizowanie ryzyka. Podatek VAT stanowi środki należne budżetowi, a jego nieuregulowanie oznacza kredytowanie działalności ze środków państwowych. Odpowiedzialność za błędy księgowe obciąża podatnika.

Czy umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec strony może stanowić podstawę do umorzenia zaległości podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu braku majątku nie uzasadnia automatycznego umorzenia zobowiązań podatkowych, zwłaszcza gdy podatnik nadal prowadzi działalność gospodarczą i osiąga przychody.

Uzasadnienie

Przyczyny umorzenia postępowania egzekucyjnego (np. brak majątku) nie są tożsame z przesłankami umorzenia zaległości podatkowej. Działalność gospodarcza i osiąganie przychodów świadczą o możliwości regulowania zobowiązań.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług.

Przepisy (8)

Główne

O.p. art. 67a § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis przewiduje możliwość umorzenia zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Decyzje wydawane w tym trybie mają charakter uznaniowy.

O.p. art. 67b § § 1

Ordynacja podatkowa

Określa warunki udzielania ulg stanowiących pomoc publiczną, nie stanowiących tej pomocy oraz będących pomocą de minimis, stosowanych do przedsiębiorców.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 2

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 32 § ust. 1

Zasada równości wobec prawa.

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne nad działalnością administracji publicznej.

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Podstawa prawna oddalenia skargi.

k.c. art. 551

Kodeks cywilny

Dotyczy przejścia praw i obowiązków przy przekształceniu przedsiębiorstwa państwowego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b O.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przesłanek umorzenia. • Zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. • Zarzut naruszenia art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez zasłanianie się uznaniem administracyjnym i naruszenie zasad równego traktowania. • Zarzut przekroczenia granic uznania administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Indywidualne decyzje wydawane w trybie art 67a § 1 Ordynacji podatkowej mają charakter uznaniowy. • Umorzenie należności podatkowych jest ulgą o charakterze wyjątkowym. • Podatek VAT nie jest zależny od wyników prowadzonej działalności, płacony jest przez nabywcę towaru (usługi), a podatnik (sprzedawca towaru lub usługi) ma jedynie obowiązek odprowadzić go do budżetu Państwa. • Niewykonanie tego obowiązku oznaczało więc zatrzymanie pieniędzy należnych budżetowi i kredytowanie prowadzonej działalności ze środków państwowych. • Problemy związane z działalnością gospodarczą, w tym również gromadzenie i gospodarowanie środkami finansowymi, na które Spółka w rozpatrywanej sprawie miała bezpośredni wpływ, należą do kategorii ryzyka gospodarczego i nie mogą skutkować udzieleniem ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. • Przyjęcie innego rozwiązania oznaczałoby przeniesienie odpowiedzialności za decyzje podmiotu gospodarczego na Skarb Państwa. • Sąd nie jest trzecią instancją i nie może nakazać organowi wydanie określonego rozstrzygnięcia, w sytuacji takiej jak ta, gdy mamy do czynienia z uznaniem administracyjnym.

Skład orzekający

Halina Adamczewska-Wasilewicz

przewodniczący

Ewa Kruppik-Świetlicka

sprawozdawca

Urszula Wiśniewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych w ramach uznania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście podatku VAT i ryzyka gospodarczego przedsiębiorcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki i jej problemów finansowych, a także uznaniowego charakteru decyzji organów podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują uznanie administracyjne w kontekście trudnej sytuacji finansowej przedsiębiorcy i jak ważne jest ryzyko gospodarcze w decyzjach podatkowych. Jest to interesujące dla prawników i przedsiębiorców.

“Czy problemy finansowe firmy zwalniają z płacenia podatków? Sąd wyjaśnia granice uznania administracyjnego.”

Dane finansowe

WPS: 107 703 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst