Orzeczenie · 2026-01-08

I SA/Bd 509/25Oddalenie skargi podatek dochodowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2026-01-08
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówamortyzacjadarowiznawzór przemysłowyunikanie opodatkowaniaochrona interesów w tokupostępowanie podatkowedecyzja kasacyjna

Sprawa dotyczyła prawa podatnika, J. K., do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wspólnotowego wzoru przemysłowego, który nabył w drodze darowizny od swojego syna w 2016 roku. Organ celno-skarbowy zakwestionował możliwość zaliczenia tych odpisów do kosztów uzyskania przychodów za 2019 rok, powołując się na przepisy ustawy o PIT obowiązujące od 1 stycznia 2018 r., które wykluczały takie odpisy od składników majątku nabytych nieodpłatnie. Po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyroku WSA i decyzji organu, który uznał przepis za niezgodny z zasadą ochrony interesów w toku, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania. WSA w Bydgoszczy, rozpoznając skargę na decyzję organu odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznał, że organ odwoławczy postąpił prawidłowo. Sąd podkreślił, że NSA nie wykluczył całkowicie dalszego prowadzenia postępowania, wskazując na możliwość zastosowania przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania (Dział IIIA Ordynacji podatkowej). W związku z tym, organ pierwszej instancji powinien zbadać, czy istnieją podstawy do wystąpienia z wnioskiem do Szefa KAS o przejęcie postępowania w celu zastosowania art. 119a O.p. WSA uznał, że takie działania organu odwoławczego nie naruszają zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego i że umorzenie postępowania byłoby przedwczesne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących amortyzacji składników majątku nabytych nieodpłatnie, zasada ochrony interesów w toku w kontekście zmian przepisów podatkowych, oraz stosowanie przepisów o unikaniu opodatkowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia wzoru przemysłowego w drodze darowizny i rozpoczęcia amortyzacji przed zmianą przepisów. Konieczność indywidualnej oceny okoliczności faktycznych w sprawach dotyczących unikania opodatkowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odpisy amortyzacyjne od wartości niematerialnej i prawnej (wspólnotowego wzoru przemysłowego) nabytej w drodze darowizny, która korzystała ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli amortyzacja została rozpoczęta przed 1 stycznia 2018 r., a przepis (art. 23 ust. 1 pkt 45a lit. a u.p.d.o.f.) obowiązujący od tej daty wyklucza takie odpisy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przepis ten, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2018 r., jest niezgodny z zasadą ochrony interesów w toku, jeśli pozbawia możliwości zaliczenia do kosztów odpisów amortyzacyjnych od składników majątku nabytych nieodpłatnie (w drodze darowizny zwolnionej z podatku), których amortyzację rozpoczęto przed 1 stycznia 2018 r. WSA w Bydgoszczy oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia w celu zbadania możliwości zastosowania przepisów o unikaniu opodatkowania.

Uzasadnienie

NSA stwierdził naruszenie zasady ochrony interesów w toku, gdyż podatnik rozpoczął amortyzację przed zmianą przepisów, a brak przepisów intertemporalnych pozbawiał go możliwości zaliczenia kosztów. WSA uznał, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, aby zbadać, czy nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisów o unikaniu opodatkowania, co jest zgodne z wytycznymi NSA i zasadą dwuinstancyjności.

Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, może wskazać na konieczność zbadania możliwości zastosowania przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania (Dział IIIA Ordynacji podatkowej), nawet jeśli te przepisy nie były wcześniej rozważane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy może uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli rozstrzygnięcie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, w tym zbadania nowych okoliczności prawnych, takich jak potencjalne unikanie opodatkowania.

Uzasadnienie

WSA uznał, że wskazanie przez organ odwoławczy na konieczność zbadania przepisów o unikaniu opodatkowania jest uzasadnione, ponieważ NSA nie wykluczył dalszego postępowania, a analiza tych przepisów stanowi nowe zagadnienie prawne wymagające ustaleń faktycznych. Jest to zgodne z zasadą dwuinstancyjności i nie narusza art. 233 § 2 O.p.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę podatnika na decyzję Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Toruniu, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji w celu zbadania możliwości zastosowania przepisów o unikaniu opodatkowania.

Przepisy (10)

Główne

O.p. art. 233 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę, organ odwoławczy wskazuje okoliczności faktyczne, które należy zbadać.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Za koszty uzyskania przychodów nie uważa się odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie, z wyjątkiem nabytych w drodze spadku, jeżeli...

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego.

O.p. art. 119a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Definicja unikania opodatkowania i skutki podatkowe czynności.

O.p. art. 119g § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Szef KAS może przejąć do dalszego prowadzenia postępowanie podatkowe, jeżeli może być wydana decyzja z zastosowaniem art. 119a.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 23 § 9

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepisu ust. 1 pkt 45a lit. a nie stosuje się do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nabytych w drodze darowizny, jeżeli darczyńca dokonywał odpisów amortyzacyjnych od tych składników.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada ochrony interesów w toku.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia.

O.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 233 § 2 O.p., przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji w celu zbadania możliwości zastosowania przepisów o unikaniu opodatkowania, co jest zgodne z wytycznymi NSA i zasadą dwuinstancyjności.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 233 § 2 O.p. w związku z innymi przepisami Ordynacji podatkowej, uznające, że organ odwoławczy wykroczył poza swoje uprawnienia, nie zostały uwzględnione.

Godne uwagi sformułowania

narusza zasadę ochrony interesów w toku wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP poprzez brak wprowadzenia przepisów intertemporalnych chroniących tych podatników, którzy rozpoczynając amortyzację działali w dobrej wierze. • organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. • organ pierwszej instancji powinien podjąć czynności zmierzające do ustalenia okoliczności towarzyszących przeniesieniu prawa do korzystania ze wspólnotowego wzoru przemysłowego od dnia jego rejestracji i dokonać potrzebnych ustaleń faktycznych.

Skład orzekający

Halina Adamczewska-Wasilewicz

sprawozdawca

Joanna Ziołek

asesor

Mirella Łent

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących amortyzacji składników majątku nabytych nieodpłatnie, zasada ochrony interesów w toku w kontekście zmian przepisów podatkowych, oraz stosowanie przepisów o unikaniu opodatkowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia wzoru przemysłowego w drodze darowizny i rozpoczęcia amortyzacji przed zmianą przepisów. Konieczność indywidualnej oceny okoliczności faktycznych w sprawach dotyczących unikania opodatkowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z interpretacją przepisów po zmianach, ochroną interesów podatników oraz potencjalnym unikaniem opodatkowania, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców.

“Amortyzacja darowizny: czy można zaliczyć do kosztów, gdy przepisy się zmieniły?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst