I SA/Bd 334/11Uchylenie decyzji VAT naruszenie prawa unijnego 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi B. M. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B., która odmówiła stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług. Podatnik argumentował, że decyzja ostateczna została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ uzależniała prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od faktu rejestracji jako czynny podatnik VAT. Zdaniem skarżącego, takie stanowisko jest sprzeczne z art. 17 Szóstej Dyrektywy Rady, który nie przewiduje takiego uzależnienia, a dla skorzystania z prawa do odliczenia wystarczy działanie w charakterze podatnika. Dyrektor UKS odmówił stwierdzenia nieważności, twierdząc, że organ działał zgodnie z obowiązującym prawem krajowym, w tym art. 88 ust. 4 ustawy o VAT, i że wątpliwości co do zgodności z prawem unijnym nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ naruszył przepisy procedury, w szczególności art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 191 Op. Sąd wskazał, że organ nie ustosunkował się w uzasadnieniu do zarzutu strony dotyczącego sprzeczności art. 88 ust. 4 ustawy o VAT z prawem wspólnotowym, powołując się na tezę NSA z wyroku I FSK 449/09. Brak takiego ustosunkowania uniemożliwił sądowi ocenę legalności decyzji i uczynił ją nieczytelną dla podatnika. Sąd podkreślił, że nie jest jego rolą poszukiwanie uzasadnienia dla stanowiska organu, które nie zostało przedstawione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie decyzji administracyjnych musi zawierać ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów strony, w tym dotyczących sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym. Brak takiego ustosunkowania stanowi naruszenie procedury i może prowadzić do uchylenia decyzji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa procesowego przez organ, a nie merytorycznej oceny zgodności przepisu krajowego z prawem unijnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uzależnienie prawa do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług od faktu rejestracji jako czynny podatnik VAT stanowi rażące naruszenie prawa, w szczególności w kontekście prawa unijnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli prawo krajowe jest w oczywistej sprzeczności z prawem wspólnotowym, a organ nie ustosunkuje się do tego zarzutu w uzasadnieniu decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ naruszył procedurę, nie ustosunkowując się w uzasadnieniu do zarzutu strony dotyczącego sprzeczności art. 88 ust. 4 ustawy o VAT z prawem unijnym. Brak takiego ustosunkowania uniemożliwił kontrolę legalności decyzji.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo uzasadnił swoją decyzję, odnosząc się do wszystkich zarzutów strony, w tym dotyczących sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 191 Op., nie ustosunkowując się w uzasadnieniu do zarzutu strony dotyczącego sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że brak ustosunkowania się do zarzutu strony czyni decyzję nieczytelną dla podatnika i sądu, a rolą sądu nie jest poszukiwanie uzasadnienia dla stanowiska organu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
Op. art. 247 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Rażące naruszenie prawa może zachodzić, gdy decyzja ostateczna została wydana w oparciu o przepis prawa krajowego, który pozostaje w oczywistej sprzeczności z prawem wspólnotowym.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 4
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis ten stanowił podstawę odmowy prawa do odliczenia VAT naliczonego dla podatników niezarejestrowanych jako czynni podatnicy VAT.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do określenia, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Op. art. 210 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Decyzja musi zawierać ustosunkowanie się do zarzutów strony.
Op. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ocena dowodów.
Pomocnicze
Szósta Dyrektywa Rady art. 17
Szósta Dyrektywa Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych dotyczących podatków obrotowych
Skarżący powoływał się na ten przepis jako podstawę sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym, wskazując, że dyrektywa nie uzależnia prawa do odliczenia od rejestracji.
Konstytucja RP art. 91
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa do stosowania prawa UE w przypadku sprzeczności z prawem krajowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ naruszył procedurę, nie ustosunkowując się w uzasadnieniu do zarzutu strony dotyczącego sprzeczności art. 88 ust. 4 ustawy o VAT z prawem unijnym. • Brak ustosunkowania się do zarzutu strony czyni decyzję nieczytelną dla podatnika i sądu.
Godne uwagi sformułowania
"W stanie prawnym i faktycznym istniejącym po 1 maja 2004 r. ,, " rażące naruszenie prawa " w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ) zachodzi nie tylko wtedy, gdy istnieje oczywisty dysonans pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją, ale także wówczas, gdy organ podatkowy wydał decyzję ostateczną w oparciu o przepis prawa krajowego, która to norma prawna, poprzez proste zestawienie pozostaje w oczywistej sprzeczności z prawem wspólnotowym." • "nie jest rzeczą Sądu poszukiwanie uzasadnienia dla stanowiska organu, skoro tenże uzasadnienia takiego nie przedstawił." • "nie jest dopuszczalna sytuacja, w świetle postanowień art. 210 § 1 pkt 4 i § 4 O.p., aby w motywach decyzji poszukiwać lub też dopatrywać się sensu rozstrzygnięcia, albowiem czyni to taką decyzję nieczytelną dla podatnika."
Skład orzekający
Dariusz Dudra
przewodniczący
Leszek Kleczkowski
sędzia
Ewa Kruppik – Świetlicka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji administracyjnych musi zawierać ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów strony, w tym dotyczących sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym. Brak takiego ustosunkowania stanowi naruszenie procedury i może prowadzić do uchylenia decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa procesowego przez organ, a nie merytorycznej oceny zgodności przepisu krajowego z prawem unijnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia nawet merytorycznie uzasadnionych decyzji. Podkreśla też znaczenie prawa unijnego w polskim porządku prawnym.
“Błąd w uzasadnieniu decyzji VAT kosztował organ uchyleniem orzeczenia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.