Orzeczenie · 2025-06-17

I PSKP 15/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-17
SNPracyindywidualne prawo pracyWysokanajwyższy
zwolnienie dyscyplinarneprawo jazdyutrata uprawnieńkodeks pracySąd Najwyższyobowiązki pracowniczesamochód służbowy

Powód M.D. domagał się przywrócenia do pracy na stanowisku dyrektora sprzedaży oraz zasądzenia wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy lub odszkodowania. Zwolniono go dyscyplinarnie z powodu utraty prawa jazdy, spowodowania kolizji służbowym samochodem i zatajenia tych faktów. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy utrzymał to rozstrzygnięcie, uznając utratę prawa jazdy za zawinioną utratę uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na stanowisku dyrektora sprzedaży (art. 52 § 1 pkt 3 k.p.). Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, uchylił wyrok Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis art. 52 § 1 pkt 3 k.p. dotyczy utraty uprawnień wymaganych przepisami prawa do wykonywania danego zawodu, a nie tych, które są niezbędne jedynie z punktu widzenia interesów pracodawcy. Posiadanie prawa jazdy przez dyrektora sprzedaży, choć istotne dla wykonywania jego obowiązków, nie jest prawnym wymogiem do zajmowania tego stanowiska. Sąd Najwyższy zaznaczył również, że inne zarzucane powodowi czyny (prowadzenie pojazdu bez uprawnień, kolizja, zatajenie) mogłyby być podstawą zwolnienia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych), ale nie art. 52 § 1 pkt 3 k.p. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez Sąd Okręgowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja art. 52 § 1 pkt 3 k.p. w kontekście utraty uprawnień niewymaganych przepisami prawa, a jedynie wewnętrznymi regulacjami pracodawcy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie spraw o przywrócenie do pracy i zwolnienia dyscyplinarne, gdzie kluczowe jest rozróżnienie między wymogami prawnymi a wymogami pracodawcy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy utrata prawa jazdy przez pracownika, który nie jest kierowcą zawodowym, stanowi zawinioną utratę uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 3 k.p.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, utrata prawa jazdy przez pracownika, który nie jest kierowcą zawodowym, nie stanowi zawinionej utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 3 k.p., jeśli prawo jazdy nie jest wymagane przepisami prawa do wykonywania danego zawodu, a jedynie z punktu widzenia interesów pracodawcy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 52 § 1 pkt 3 k.p. dotyczy utraty uprawnień wymaganych przepisami prawa do wykonywania zawodu, a nie tych, które są niezbędne jedynie z perspektywy pracodawcy. Posiadanie prawa jazdy przez dyrektora sprzedaży nie jest prawnym wymogiem do wykonywania tego zawodu.

Czy inne okoliczności, takie jak spowodowanie kolizji służbowym samochodem i zatajenie tego faktu, mogą stanowić podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na innej podstawie prawnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, inne okoliczności, takie jak ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. spowodowanie kolizji i zatajenie jej), mogą stanowić odrębną podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że utrata uprawnień (art. 52 § 1 pkt 3 k.p.) i ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.) są dwoma niezależnymi przyczynami uzasadniającymi zwolnienie dyscyplinarne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód (w zakresie uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
M.D.osoba_fizycznapowód
Z. Spółka Akcyjna z siedzibą w W.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p. art. 52 § § 1 pkt 3

Kodeks pracy

Utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku, które muszą wynikać z przepisów prawa warunkujących dopuszczenie do wykonywania pracy na określonym stanowisku, a nie tylko z interesów pracodawcy.

Pomocnicze

k.p. art. 52 § § 1 pkt 1

Kodeks pracy

Ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych jako odrębna podstawa rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

k.p. art. 80 § in fine

Kodeks pracy

Możliwość niepłacenia wynagrodzenia za okres wypowiedzenia w przypadku utraty uprawnień skutkującej niewykonywaniem pracy.

k.p.c. art. 398 § 15 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 108 § § 2 w związku z art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrata prawa jazdy przez dyrektora sprzedaży nie jest prawnie wymaganym uprawnieniem do wykonywania tego zawodu, a jedynie wymogiem pracodawcy. • Art. 52 § 1 pkt 3 k.p. dotyczy utraty uprawnień wymaganych przepisami prawa, a nie tych wynikających z wewnętrznych regulacji pracodawcy.

Odrzucone argumenty

Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował pojęcie 'konieczny' w art. 52 § 1 pkt 3 k.p., uznając prawo jazdy za takie uprawnienie dla dyrektora sprzedaży. • Utrata prawa jazdy, spowodowanie kolizji i zatajenie tych faktów stanowiły uzasadnioną podstawę do zwolnienia dyscyplinarnego na podstawie art. 52 § 1 pkt 3 k.p.

Godne uwagi sformułowania

przez uprawnienia wymagane do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku należy rozumieć wszystkie sformalizowane (potwierdzone dokumentami) wymagania kwalifikacyjne, bez których wykonywanie pracy na danym stanowisku jest niedopuszczalne • Powyższe wymagania kwalifikacyjne muszą wynikać z przepisów prawa warunkujących dopuszczenie do wykonywania pracy na określonym stanowisku. • nie mieści się utrata uprawnień, które są niezbędne na danym stanowisku pracy jedynie z punktu widzenia interesów pracodawcy, a nie są jednocześnie wymaganiem prawnym do wykonywania zawodu. • Nie jest nią z pewnością praca przedstawiciela handlowego na stanowisku dyrektora, na którym posiadanie prawa jazdy jest wymagane z uwagi na określony przez pracodawcę zakres obowiązków i sposób ich wykonywania. • prowadzenie przez powoda samochodu bez prawa jazdy, spowodowanie kolizji oraz zatajenie tego przed pracodawcą (...) nie mieszczą się w hipotezie art. 52 § 1 pkt 3 k.p.

Skład orzekający

Jolanta Frańczak

przewodniczący

Piotr Prusinowski

członek

Romualda Spyt

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja art. 52 § 1 pkt 3 k.p. w kontekście utraty uprawnień niewymaganych przepisami prawa, a jedynie wewnętrznymi regulacjami pracodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw o przywrócenie do pracy i zwolnienia dyscyplinarne, gdzie kluczowe jest rozróżnienie między wymogami prawnymi a wymogami pracodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, że nawet poważne przewinienia pracownika (utrata prawa jazdy, kolizja, zatajenie) nie zawsze uzasadniają zwolnienie dyscyplinarne, jeśli nie naruszają przepisów prawa dotyczących wykonywania zawodu.

Czy utrata prawa jazdy to powód do zwolnienia dyscyplinarnego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst