Orzeczenie · 2014-01-21

I PK 160/13Spory o pomoc finansową funkcjonariuszy służby więziennej

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2014-01-21
SNPrawo pracystosunki służboweWysokanajwyższy
służba więziennapomoc mieszkaniowawłaściwość sąduprawo pracyustawa o służbie więziennejskarga kasacyjnasąd najwyższy

Sprawa dotyczyła powództwa P. B., funkcjonariusza służby więziennej, przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu w P. o zapłatę 49.900 zł tytułem pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy w J. zasądził żądaną kwotę, jednak Sąd Okręgowy w K. uchylił ten wyrok i odrzucił pozew, uznając, że sprawa nie należy do właściwości sądów powszechnych, a powinna być rozpatrzona przez sądy administracyjne, ponieważ odmowa przyznania pomocy finansowej nastąpiła w formie decyzji administracyjnej. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, uznał ją za zasadną. Kluczowe znaczenie miało ustalenie przepisów mających zastosowanie w sprawie. Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z art. 268 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, postępowania dotyczące pomocy finansowej na lokal, wszczęte na podstawie poprzedniej ustawy, a niezakończone decyzją ostateczną przed wejściem w życie nowej ustawy (z 9 kwietnia 2010 r.), są prowadzone na podstawie przepisów nowej ustawy. W tej sprawie decyzja odmowna została wydana po wejściu w życie nowej ustawy, co oznacza, że powinny mieć zastosowanie jej przepisy. Sąd Najwyższy podkreślił, że spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy, które nie są wymienione w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Więziennej, rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy (art. 220 ustawy). Sprawy dotyczące pomocy finansowej na lokal nie należą do tych wyjątków. Sąd Najwyższy powołał się na jednolite orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 5/13), które potwierdzają właściwość sądów powszechnych w tego typu sprawach. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń ze stosunku służbowego funkcjonariuszy służby więziennej oraz kwestie intertemporalne związane ze zmianą przepisów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy służby więziennej i ich prawa do pomocy mieszkaniowej.

Zagadnienia prawne (2)

Do jakiego sądu należy rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Służby Więziennej dotyczące pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, w sytuacji gdy odmowa przyznania pomocy nastąpiła w formie pisma dyrektora zakładu karnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Służby Więziennej dotyczące pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, które nie są wymienione w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Więziennej, rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy.

Uzasadnienie

Ustawa o Służbie Więziennej (art. 220) jednoznacznie określa właściwość sądów powszechnych w sprawach spornych ze stosunku służbowego, które nie są objęte przepisami o decyzjach administracyjnych lub rozkazach personalnych. Sprawy o pomoc finansową na lokal nie należą do tych wyjątków, co potwierdza orzecznictwo NSA i SN.

Które przepisy ustawy o Służbie Więziennej mają zastosowanie do spraw wszczętych na podstawie poprzedniej ustawy, ale zakończonych po wejściu w życie nowej ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Postępowania dotyczące decyzji w sprawach lokalu mieszkalnego, przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, przyznania równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania albo równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wydanych na podstawie dotychczasowej ustawy o Służbie Więziennej z 1996 r., wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. są prowadzone na podstawie przepisów nowej ustawy.

Uzasadnienie

Art. 268 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej stanowi normę intertemporalną, która nakazuje stosowanie przepisów nowej ustawy do postępowań wszczętych na podstawie starej ustawy, jeśli nie zostały zakończone decyzją ostateczną przed wejściem w życie nowej ustawy. W tej sprawie odmowa przyznania pomocy nastąpiła po wejściu w życie nowej ustawy, co uzasadnia jej zastosowanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
P. B.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Zakład Karny w P.instytucjapozwany

Przepisy (13)

Główne

u.s.w. art. 90 § ust. 1

Ustawa o Służbie Więziennej

Przepis ten nie zawiera ograniczenia czasowego do złożenia wniosku o pomoc finansową. Decydujące znaczenie ma sytuacja mieszkaniowa funkcjonariusza w dacie zgłoszenia roszczenia.

u.s.w. art. 220

Ustawa o Służbie Więziennej

Spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy.

u.s.w. art. 268 § ust. 2

Ustawa o Służbie Więziennej

Postępowania dotyczące decyzji w sprawach lokalu mieszkalnego, przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, przyznania równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania albo równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wydanych na podstawie dotychczasowej ustawy o Służbie Więziennej z 1996 r., wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy są prowadzone na podstawie jej przepisów.

Pomocnicze

u.s.w. art. 217 § ust. 1

Ustawa o Służbie Więziennej

Ogólna zasada, że sprawy ze stosunku służbowego rozstrzyga przełożony w formie pisemnej.

u.s.w. art. 217 § ust. 2

Ustawa o Służbie Więziennej

Wymienia sprawy ze stosunku służbowego, w tym sprawy o przyznawanie świadczeń pieniężnych.

u.s.w. art. 218 § ust. 1

Ustawa o Służbie Więziennej

Wymienia sprawy, w których organ obowiązany jest wydać decyzję administracyjną.

u.s.w. art. 219 § ust. 1 i 2

Ustawa o Służbie Więziennej

Enumeratywnie wskazuje sprawy, w których wydawany jest rozkaz personalny.

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.a. art. 104 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.w. art. 91 § ust. 1

Ustawa o Służbie Więziennej

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszom Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego § § 3

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór o pomoc finansową na lokal dla funkcjonariusza służby więziennej należy do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych. • Zastosowanie powinny mieć przepisy nowej ustawy o Służbie Więziennej, ponieważ decyzja odmowna została wydana po jej wejściu w życie.

Odrzucone argumenty

Odmowa przyznania pomocy finansowej ma charakter decyzji administracyjnej, co uzasadnia właściwość sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy • nie ulega żadnej wątpliwości, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy ustawy nowej

Skład orzekający

Bogusław Cudowski

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Gudowska

członek

Zbigniew Myszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń ze stosunku służbowego funkcjonariuszy służby więziennej oraz kwestie intertemporalne związane ze zmianą przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy służby więziennej i ich prawa do pomocy mieszkaniowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej – właściwości sądu, która często stanowi przeszkodę w dochodzeniu praw przez funkcjonariuszy. Wyjaśnia, kiedy spory pracownicze trafiają do sądów powszechnych, a kiedy do administracyjnych.

“Kiedy funkcjonariusz służby więziennej walczy o pomoc mieszkaniową: Sąd Najwyższy rozstrzyga o właściwości sądu.”

Dane finansowe

WPS: 49 900 PLN

pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego: 49 900 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1800 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst