I PK 142/11Przekazanie sprawy sąd najwyższy droga sądową
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód M. M. pozwał Izbę Celną w O., domagając się zmiany aktu mianowania i nadania mu stopnia komisarza celnego, a także zasądzenia kwoty 200,50 zł tytułem braku dodatku do uposażenia. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo w części dotyczącej mianowania. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanej, uchylił wyrok sądu rejonowego i przekazał sprawę do rozpoznania Dyrektorowi Izby Celnej, powołując się na niedopuszczalność drogi sądowej w sprawach o mianowanie funkcjonariusza celnego. Sąd Okręgowy oparł się na uchwale Sądu Najwyższego II PZP 5/10, ale jednocześnie wskazał na art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c., które nakładają na sąd obowiązek przekazania sprawy, gdy organ lub sąd właściwy uznały się za niewłaściwe. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, uznał ją za uzasadnioną. Podkreślił, że przepisy art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. mają na celu zapobieganie negatywnym sporom kompetencyjnym i zapewnienie ochrony prawnej, gdy inne organy odmawiają jej udzielenia. W sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę powoda z powodu braku właściwości, a sprawa dotyczyła mianowania na stopień służbowy, sąd powszechny nie mógł odmówić rozpoznania sprawy, odrzucając pozew. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących niedopuszczalności drogi sądowej i sporów kompetencyjnych, zwłaszcza w kontekście zapewnienia ochrony prawnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd powszechny może odrzucić pozew z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, jeśli organ administracji publicznej lub sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd powszechny nie może odrzucić pozwu z tego powodu, jeśli inne organy uznały się za niewłaściwe, a celem przepisów jest zapobieganie sporom kompetencyjnym i zapewnienie ochrony prawnej.
Uzasadnienie
Przepisy art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. stanowią 'klapę bezpieczeństwa', zapobiegającą patom kompetencyjnym i zapewniającą ochronę prawną, gdy inne organy odmawiają jej udzielenia. W takiej sytuacji sąd powszechny ma obowiązek rozpoznać sprawę.
Czy sąd okręgowy prawidłowo przekazał sprawę o nadanie stopnia służbowego Dyrektorowi Izby Celnej, mimo że organ ten i sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd okręgowy naruszył art. 464 § 1 zdanie czwarte k.p.c. przez niezastosowanie i przekazanie sprawy organowi administracji, który wcześniej uznał się za niewłaściwy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy organ administracji i sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe, sąd powszechny nie może odmówić rozpoznania sprawy, a przekazanie jej organowi, który wcześniej uznał się za niewłaściwy, jest niedopuszczalne.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | powód |
| Izba Celna w O. | instytucja | pozwana |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 199 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd nie może odrzucić pozwu z powodu niewłaściwości organu administracji lub sądu administracyjnego, jeżeli te organy uznały się za niewłaściwe.
k.p.c. art. 464 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Odrzucenie pozwu nie może nastąpić z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, gdy do rozpoznania sprawy właściwy jest inny organ. Zakaz przekazywania sprawy organowi, który uprzednio uznał się za niewłaściwy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 199 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 200
Kodeks postępowania cywilnego
u.s.c. art. 223 § ust. 3 pkt 2
Ustawa o Służbie Celnej
u.s.c. art. 189
Ustawa o Służbie Celnej
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 464 § 1 k.p.c. przez jego niezastosowanie i przekazanie sprawy organowi administracji, który uprzednio uznał się za niewłaściwy. • Przepisy art. 1991 k.p.c. i art. 464 § 1 k.p.c. mają na celu zapobieganie sporom kompetencyjnym i zapewnienie ochrony prawnej. • Sąd powszechny nie może odmówić rozpoznania sprawy, gdy inne organy uznały się za niewłaściwe.
Godne uwagi sformułowania
sens przepisu art. 1991 k.p.c. [...] należy rozumieć jako zwrócenie sądowi powszechnemu uwagi, że nie wolno odmówić udzielenia ochrony prawnej [...] w takich przypadkach, gdy [...] nastąpiła (w sposób ostateczny) odmowa rozpoznania sprawy, czy to przez organ administracji publicznej, czy też przez sąd administracyjny. • Przepis art. 1991 k.p.c. jest więc swego rodzaju 'klapą bezpieczeństwa' • nie wolno odmówić udzielenia ochrony prawnej • zapobieganie sytuacjom patowym, tzn. występowaniu negatywnych sporów kompetencyjnych • nie istnieją żadne podstawy do uznania, że i sąd powszechny może uchylić się od rozpoznania tej sprawy, odrzucając w istocie pozew
Skład orzekający
Romualda Spyt
przewodniczący
Zbigniew Hajn
członek
Jolanta Strusińska-Żukowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niedopuszczalności drogi sądowej i sporów kompetencyjnych, zwłaszcza w kontekście zapewnienia ochrony prawnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny uznały się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – jak zapewnić ochronę prawną, gdy różne organy uznają się za niewłaściwe. Pokazuje to mechanizmy obronne systemu prawnego przed 'lukami' kompetencyjnymi.
“Gdy nikt nie chce rozpoznać sprawy: Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak uniknąć paraliżu prawnego.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.