I OW 22/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-03-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćorgan samorządu terytorialnegosąd administracyjnyKodeks postępowania administracyjnegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwłaściwość sądusamorządowe kolegium odwoławczezasiłek okresowypomoc społeczna

Podsumowanie

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między organami samorządowymi, wskazując na właściwość Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Burmistrz Miasta i Gminy S. złożył do NSA wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy B. w sprawie przyznania zasiłku okresowego. Sąd uznał, że zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego, spory między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzyga organ wyższego stopnia, którym w tym przypadku jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Ponieważ NSA nie jest właściwy do rozstrzygnięcia tego sporu, wniosek został odrzucony.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Burmistrza Miasta i Gminy S. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy B. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego. Sąd, powołując się na art. 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 22 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, stwierdził, że sądy administracyjne są właściwe do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego tylko wtedy, gdy nie ma ustalonego organu wyższego stopnia właściwego do ich rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa, organem wyższego stopnia są samorządowe kolegia odwoławcze. W analizowanej sprawie, oba organy pozostające w sporze mają siedzibę na obszarze właściwości Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które jest zatem wspólnym organem wyższego stopnia. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny nie był właściwy do rozstrzygnięcia sporu, a złożony wniosek podlegał odrzuceniu. Sąd orzekł o odrzuceniu wniosku i zwrocie uiszczonego wpisu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, jeśli istnieje wspólny organ wyższego stopnia właściwy do jego rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego tylko wtedy, gdy nie ma ustalonego organu wyższego stopnia właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu. W sytuacji, gdy oba organy pozostające w sporze podlegają pod to samo samorządowe kolegium odwoławcze, to kolegium jest właściwe do rozstrzygnięcia sporu, a nie sąd administracyjny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

ppsa art. 58 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

kpa art. 22 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

kpa art. 17 § pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych art. § 1 pkt 6 lit. b

ppsa art. 232 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego tylko wtedy, gdy nie ma ustalonego organu wyższego stopnia właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 kpa organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach sporów o właściwość między organami samorządu terytorialnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy istnieje wspólny organ wyższego stopnia (np. SKO).

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie przedstawia nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji dla szerszej publiczności.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I OW 22/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Stojanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 par. 1 w zw. z art. 15 par. 2 w zw. z art. 64 par. 3 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta i Gminy S. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta i Gminy S. a Wójtem Gminy B. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku W. S. w sprawie przyznania pomocy w formie zasiłku okresowego postanawia: 1. odrzucić wniosek; 2. zwrócić Burmistrzowi Miasta i Gminy S. ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od wniosku.
Uzasadnienie
Pismem z 2 lutego 2026 r. Burmistrz Miasta i Gminy S. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy B. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku W.S. w sprawie przyznania pomocy w formie zasiłku okresowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. dalej: "ppsa"), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Stosownie do art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "kpa") spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia – z zastrzeżeniem pkt 2-4 – a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. W świetle powyższego przepisu niewątpliwym jest, że sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 kpa organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.
Zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego, są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Jak wynika z § 1 pkt 6 lit. b rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r., nr 198, poz. 1925), organy pozostające w sporze mają siedzibę na obszarze właściwości Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Obszar właściwości powyższego kolegium obejmuje powiat k. – na obszarze którego siedzibę ma Burmistrz Gminy S. oraz powiat w. – na obszarze którego siedzibę ma Wójt Gminy B. W sprawie brak jest przepisów szczególnych w zakresie właściwości organów, co oznacza że wspólnym dla organów pozostających w sporze organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., przez co zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 w zw. z art. 17 pkt 1 kpa to ten organ jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu. Z tego względu, w świetle przytoczonych wyżej przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia niniejszego sporu a złożony wniosek podlegał odrzuceniu, jako złożony w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 ppsa orzeczono jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu w pkt 2 postanowienia orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę