I OW 171/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-10
NSAAdministracyjneNiskansa
spór o właściwośćpowiatpiecza zastępczakoszty utrzymaniasamorząd terytorialnySKONSAKPAPPSa

Podsumowanie

NSA odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między powiatami, wskazując na właściwość Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Powiat złożył do NSA wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z innym powiatem w kwestii ponoszenia wydatków na utrzymanie dziecka w rodzinie zastępczej. Sąd uznał, że zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego, spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzyga wspólny organ wyższego stopnia, którym w tym przypadku jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W związku z tym NSA nie był właściwy do rozpoznania wniosku i postanowił go odrzucić.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek powiatu g. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z powiatem w. w sprawie ponoszenia wydatków na utrzymanie małoletniego S.D. w rodzinie zastępczej. Sąd przypomniał, że zgodnie z art. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy te rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej. Jednakże, zgodnie z art. 191 ust. 16 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w sprawach sporów o właściwość powiatów stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Artykuł 22 § 1 pkt 1 Kpa stanowi, że spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzyga wspólny organ wyższego stopnia, a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami Kpa i rozporządzeniem w sprawie obszarów właściwości SKO, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. jest wspólnym organem wyższego stopnia dla sporujących powiatów. Ponieważ istnieje właściwy organ administracji do rozstrzygnięcia sporu, Naczelny Sąd Administracyjny nie był właściwy do jego rozpoznania. W konsekwencji, wniosek został odrzucony na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 ppsa.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, NSA nie jest właściwy, ponieważ spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzyga wspólny organ wyższego stopnia, którym w tym przypadku jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy Kpa (art. 22 § 1 pkt 1) oraz ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, które wskazują, że spory o właściwość między powiatami rozstrzyga organ wyższego stopnia, a dopiero w braku takiego organu właściwy jest sąd administracyjny. Ustalono, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest właściwym organem wyższego stopnia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

ppsa art. 58 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 15 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 64 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 22 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

ppsa art. 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.w.s.r.i.s.p.z. art. 191 § 16

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

k.p.a. art. 17 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

NSA nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość, gdy istnieje wspólny organ wyższego stopnia (SKO).

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 kpa organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości NSA w sprawach sporów o właściwość między jednostkami samorządu terytorialnego, gdy istnieje organ wyższego stopnia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sporów o właściwość między organami JST, gdy właściwy jest organ administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej związanej z właściwością sądu w sporach między samorządami, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mało interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

administracyjne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I OW 171/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Stojanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 1 w zw. z art. 15 par. 2 w zw. z art. 64 par. 3 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 10 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku powiatu g. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy powiatem g. a powiatem w. w przedmiocie wskazania powiatu właściwego w sprawie ponoszenia wydatków na utrzymanie małoletniego S.D. w rodzinie zastępczej postanawia: odrzucić wniosek.
Uzasadnienie
Pismem z 26 sierpnia 2025 r. Starosta G. – działający w imieniu powiatu g. – złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z powiatem w. w przedmiocie wskazania powiatu właściwego w sprawie ponoszenia wydatków na utrzymanie małoletniego S. D. w rodzinie zastępczej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: "ppsa"), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Stosownie do art. 191 ust. 16 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 49, dalej: "upz"), w sprawach rozstrzygania sporów o właściwość powiatów oraz gmin obowiązanych do ponoszenia wydatków, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy kpa. Powyższe oznacza, że sprawa w której wystąpił spór o właściwość jest sprawą administracyjną, a przepisy kpa dotyczące organów administracji publicznej należy odpowiednio zastosować do pozostających w sporze powiatów.
Stosownie do art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "kpa") spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia – z zastrzeżeniem pkt 2-4 – a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. W świetle powyższego przepisu niewątpliwym jest, że sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 kpa organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.
Zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego, są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Jak wynika z § 1 pkt 15 lit. c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r., nr 198, poz. 1925), organy pozostające w sporze mają siedzibę na obszarze właściwości Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Obszar właściwości powyższego kolegium obejmuje zarówno powiat g. jak i powiat w. W sprawie brak jest przepisów szczególnych w zakresie właściwości organów, co oznacza że wspólnym dla organów pozostających w sporze organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., przez co zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 w zw. z art. 17 pkt 1 kpa to ten organ jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu. Z tego względu, w świetle przytoczonych wyżej przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia niniejszego sporu a złożony wniosek podlegał odrzuceniu, jako złożony w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 ppsa orzeczono jak w postanowieniu.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę