I OW 102/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy powiatem o., miastem O. i miastem S. w kwestii ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie małoletniej N. B. umieszczonej w rodzinnej pieczy zastępczej. Wniosek o rozstrzygnięcie sporu złożył starosta powiatu o., wskazując na niemożność ustalenia właściwego organu. Okoliczności sprawy wskazywały, że matka dziecka była osobą bezdomną, korzystającą z różnych placówek pomocowych, a dziecko przebywało z nią. Nie było możliwe ustalenie miejsca zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go w pieczy zastępczej, zgodnie z art. 191 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Również ustalenie miejsca ostatniego zameldowania dziecka na pobyt stały było niemożliwe, a meldunek matki wygasł wiele lat przed urodzeniem dziecka. Wobec braku możliwości zastosowania ust. 1 i 2 art. 191 ustawy, NSA zastosował ust. 3, wskazując jako właściwy powiat miejsca siedziby sądu, który orzekł o umieszczeniu dziecka w pieczy zastępczej. Tym sądem był Sąd Rejonowy w O., dlatego NSA postanowił wskazać miasto O. jako właściwe do ponoszenia wydatków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie właściwości organu w sprawach pieczy zastępczej, gdy występują trudności z określeniem miejsca zamieszkania lub zameldowania dziecka i jego opiekunów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości ustalenia miejsca zamieszkania/zameldowania, co jest kluczowe dla zastosowania art. 191 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Zagadnienia prawne (2)
Jak ustalić właściwy organ do ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dziecka umieszczonego w rodzinnej pieczy zastępczej, gdy nie można ustalić miejsca zamieszkania dziecka ani jego ostatniego miejsca zameldowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku braku możliwości ustalenia miejsca zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go w pieczy zastępczej oraz braku miejsca ostatniego zameldowania na pobyt stały, właściwość organu ustala się na podstawie miejsca siedziby sądu, który orzekł o umieszczeniu dziecka w pieczy zastępczej.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (art. 191) tworzą zamknięty katalog kryteriów ustalania właściwości. W pierwszej kolejności bierze się pod uwagę miejsce zamieszkania dziecka, następnie miejsce ostatniego zameldowania, a w ostateczności miejsce siedziby sądu orzekającego. W sytuacji, gdy poprzednie kryteria nie mogą być zastosowane z powodu braku możliwości ustalenia miejsca zamieszkania lub zameldowania, stosuje się ostatnie kryterium.
Czy w sprawach dotyczących ustalenia właściwości organu do ponoszenia wydatków na pieczę zastępczą można stosować przepisy ustawy o pomocy społecznej w drodze analogii?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w sprawach dotyczących ustalenia właściwości organu do ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, przepisy ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej stanowią całościową regulację i brak jest podstaw do stosowania przepisów ustawy o pomocy społecznej, ani wprost, ani w drodze analogii.
Uzasadnienie
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej zawiera wyczerpujące kryteria ustalania właściwości organów w zakresie ponoszenia wydatków na pieczę zastępczą. Te szczególne przepisy wyłączają możliwość stosowania ogólnych przepisów ustawy o pomocy społecznej w tym zakresie.
Przepisy (9)
Główne
u.w.s.p. art. 191 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go po raz pierwszy w pieczy zastępczej ponosi wydatki.
u.w.s.p. art. 191 § ust. 2
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Jeżeli nie można ustalić powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, właściwy jest powiat miejsca jego ostatniego zameldowania na pobyt stały.
u.w.s.p. art. 191 § ust. 3
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Jeżeli nie można ustalić miejsca ostatniego zameldowania dziecka na pobyt stały, właściwy jest powiat miejsca siedziby sądu, który orzekł o umieszczeniu dziecka w pieczy zastępczej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji NSA w zakresie sporów o właściwość.
p.p.s.a. art. 15 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozstrzyga spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego a organami administracji rządowej.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Definicja miejsca zamieszkania osoby fizycznej.
k.c. art. 26 § § 1
Kodeks cywilny
Miejsce zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską.
k.c. art. 26 § § 2
Kodeks cywilny
Określenie miejsca zamieszkania dziecka przez sąd opiekuńczy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściwość organu należy ustalać zgodnie z hierarchią kryteriów określonych w art. 191 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, a w przypadku niemożności zastosowania pierwszych dwóch kryteriów (miejsce zamieszkania, ostatnie zameldowanie), decydujące jest miejsce siedziby sądu orzekającego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja miasta S. opierająca się na braku zameldowania dziecka w S. i próba analogii do przepisów o pomocy społecznej. • Argumentacja powiatu o. próbująca stosować analogię do przepisów o pomocy społecznej w celu ustalenia właściwości na podstawie ostatniego miejsca zameldowania matki.
Godne uwagi sformułowania
"miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go po raz pierwszy w pieczy zastępczej" • "miejsce jego ostatniego zameldowania na pobyt stały" • "powiat miejsca siedziby sądu, który orzekł o umieszczeniu dziecka w pieczy zastępczej" • "brak jest podstaw do stosowania przepisów ustawy o pomocy społecznej regulujących właściwość organów zarówno wprost, jak i w drodze analogii"
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Marek Stojanowski
członek
Marian Wolanin
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organu w sprawach pieczy zastępczej, gdy występują trudności z określeniem miejsca zamieszkania lub zameldowania dziecka i jego opiekunów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości ustalenia miejsca zamieszkania/zameldowania, co jest kluczowe dla zastosowania art. 191 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście pieczy zastępczej, które może być interesujące dla prawników zajmujących się prawem rodzinnym i administracyjnym.
“Kto zapłaci za opiekę nad dzieckiem w pieczy? NSA rozstrzyga spór o właściwość.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.