I OSK 702/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rzecznika Praw Dziecka od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą prawo do świadczenia wychowawczego. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, argumentując, że odmowa przyznania świadczenia dziecku polskiego obywatelstwa z powodu statusu pobytowego matki narusza przepisy konstytucyjne (zasada państwa prawa, równość, ochrona rodziny) oraz przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Rzecznik podkreślał, że celem świadczenia jest dobro dziecka. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że zgodnie z ustawą, prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje cudzoziemcom, jeśli spełniają określone warunki, w tym posiadanie zezwolenia na pobyt. W analizowanej sprawie matka dziecka, A.B., posiadała zezwolenie na pobyt czasowy do 14 stycznia 2019 r. i złożyła wniosek o jego przedłużenie. Zgodnie z art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, pobyt cudzoziemca uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku do dnia ostateczności decyzji w sprawie zezwolenia. Jednakże, Wojewoda dwukrotnie odmówił wydania zezwolenia, a kolejne zezwolenie zostało uzyskane dopiero 19 lipca 2021 r. Oznacza to, że w okresie od 15 stycznia 2019 r. do 18 lipca 2021 r. matka nie posiadała legalnego pobytu, a tym samym nie spełniła przesłanki z art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d) ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W konsekwencji, istniały podstawy do uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących legalności pobytu cudzoziemców w kontekście prawa do świadczeń rodzinnych oraz stosowania art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku legalnego pobytu matki, która ubiegała się o świadczenie na dziecko polskiego obywatela. Kluczowe jest ustalenie faktycznego statusu pobytowego w okresie wnioskowania o świadczenie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odmowa przyznania świadczenia wychowawczego dziecku obywatela polskiego z powodu braku legalnego pobytu jego matki-cudzoziemki narusza przepisy konstytucyjne i prawa materialnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa przyznania świadczenia wychowawczego dziecku obywatela polskiego z powodu braku legalnego pobytu jego matki-cudzoziemki nie narusza przepisów konstytucyjnych i prawa materialnego, jeśli matka nie spełnia warunków określonych w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w tym wymogu posiadania zezwolenia na pobyt.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że prawo do świadczenia wychowawczego dla cudzoziemców jest uzależnione od spełnienia określonych warunków, w tym posiadania zezwolenia na pobyt. W analizowanej sprawie matka dziecka nie posiadała legalnego pobytu w kluczowym okresie, co uniemożliwiło przyznanie świadczenia, mimo że dziecko było obywatelem polskim.
Jak należy interpretować art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach w kontekście prawa do świadczeń rodzinnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, który przewiduje, że pobyt cudzoziemca jest legalny od dnia złożenia wniosku o zezwolenie na pobyt do dnia ostateczności decyzji, ma zastosowanie warunkowo. Pozytywna decyzja wojewody jest warunkiem koniecznym do utrzymania legalności pobytu i spełnienia przesłanek do świadczeń. Negatywna decyzja oznacza, że pobyt był nielegalny od chwili upływu terminu ważności poprzedniego zezwolenia.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach reguluje sytuację wyjątkową. Negatywna decyzja wojewody o odmowie zezwolenia na pobyt czasowy powoduje, że cudzoziemiec traci status legalnego pobytu od momentu wygaśnięcia poprzedniego zezwolenia, co wpływa na jego prawo do świadczeń.
Przepisy (20)
Główne
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 2 pkt 2
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Ustawa o cudzoziemcach art. 108 § ust. 1 pkt 2
P.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
u.p.p.w.d. art. 4 § ust. 1
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
u.p.p.w.d. art. 4 § ust. 2
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
P.p.s.a. art. 141 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193 § zdanie pierwsze
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 18
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 72 § ust. 1 zdanie pierwsze
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konwencja o prawach dziecka art. 2 § ust. 2
Konwencja o prawach dziecka
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 4 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w związku z art. 4 ust. 1 i art. 1 ust. 2 pkt 1 tej ustawy. • Naruszenie przepisów konstytucyjnych (art. 2, 32, 18, 72 ust. 1 Konstytucji RP) poprzez odmowę przyznania świadczenia wychowawczego dziecku polskiego obywatelstwa z powodu statusu pobytowego matki. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a.) poprzez błędne ustalenie braku naruszenia prawa przez SKO i WSA.
Godne uwagi sformułowania
Złożenie przez cudzoziemca wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy przed upływem terminu ważności poprzedniego zezwolenia powoduję, że dalszy pobyt tego cudzoziemca na terytorium RP uważany jest za legalny ale warunkowo. • Wydanie decyzji odmownej oznacza, że cudzoziemiec nie posiada zezwolenia na pobyt czasowy i jest on nielegalny od chwili upływu terminu ważności poprzedniego zezwolenia.
Skład orzekający
Krzysztof Sobieralski
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Kremer
sędzia
Maria Grzymisławska-Cybulska
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legalności pobytu cudzoziemców w kontekście prawa do świadczeń rodzinnych oraz stosowania art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku legalnego pobytu matki, która ubiegała się o świadczenie na dziecko polskiego obywatela. Kluczowe jest ustalenie faktycznego statusu pobytowego w okresie wnioskowania o świadczenie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego świadczenia rodzinnego i jego dostępności dla cudzoziemców, co jest istotne dla wielu rodzin. Wyjaśnia skomplikowane kwestie legalności pobytu i ich wpływ na prawa socjalne.
“Czy brak legalnego pobytu matki pozbawia dziecko świadczenia wychowawczego, nawet jeśli jest obywatelem Polski?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.