I OSK 306/25Odszkodowanie za wywłaszczenie kpc nie w postępowaniu administracyjnym
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D. P. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego o umorzeniu postępowania o przyznanie odszkodowania za działki wywłaszczone pod drogi publiczne. Skarżąca kasacyjnie, będąca wierzycielką pierwotnego właściciela (M. K.), dochodziła odszkodowania w jego imieniu, powołując się na zajęcie komornicze i przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 902 w zw. z art. 887 § 1 KPC), które pozwalają wierzycielowi na wykonywanie praw dłużnika. Sąd administracyjny uznał te argumenty za niezasadne. Stwierdził, że przepisy KPC dotyczące podstawienia procesowego mają zastosowanie wyłącznie w procedurze cywilnej i nie mogą być podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, prawo do żądania odszkodowania w przypadku braku uzgodnienia z organem przysługuje właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu. Sąd podkreślił autonomiczny charakter postępowań cywilnego i administracyjnego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie autonomii postępowań cywilnego i administracyjnego oraz brak możliwości stosowania przepisów proceduralnych KPC w postępowaniu administracyjnym w celu uzyskania legitymacji procesowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji dochodzenia odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości na podstawie art. 98 ust. 3 u.g.n. przez podmiot inny niż właściciel/użytkownik wieczysty, powołujący się na zajęcie komornicze.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wierzyciel, który uzyskał zajęcie komornicze wierzytelności przysługującej dłużnikowi z tytułu odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, może dochodzić tego odszkodowania w postępowaniu administracyjnym, powołując się na przepisy KPC o podstawieniu procesowym (art. 902 w zw. z art. 887 § 1 KPC)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące podstawienia procesowego nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym, ponieważ obie procedury mają autonomiczny charakter.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny podkreślił, że przepisy KPC regulują procedurę cywilną i nie stanowią źródła legitymacji do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. W postępowaniu o odszkodowanie za wywłaszczone nieruchomości na podstawie art. 98 ust. 3 u.g.n., legitymację czynną posiada właściciel lub użytkownik wieczysty.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (7)
Główne
u.g.n. art. 98 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa, że za działki wydzielone pod drogi publiczne, których własność przeszła na gminę, przysługuje odszkodowanie, które ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości, jeżeli nie dojdzie do uzgodnienia.
Pomocnicze
KPC art. 887 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje podstawienie procesowe, zgodnie z którym z mocy samego zajęcia wierzyciel może wykonywać wszelkie prawa i roszczenia dłużnika.
KPC art. 902
Kodeks postępowania cywilnego
Stosuje odpowiednio przepisy dotyczące skutków zajęcia, w tym art. 887 KPC.
u.g.n. art. 131
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Stosuje się odpowiednio w kwestii ustalania odszkodowania.
u.g.n. art. 98 § ust.3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Wskazuje na sposób uzyskania odszkodowania.
u.g.n. art. 902
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Wskazuje na sposób uzyskania odszkodowania.
u.g.n. art. 887 § § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Wskazuje na sposób uzyskania odszkodowania.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej kasacyjnie oparta na przepisach KPC (art. 902 w zw. z art. 887 § 1 KPC) dotyczących podstawienia procesowego, jako podstawa do dochodzenia odszkodowania w postępowaniu administracyjnym. • Twierdzenie, że przepisy KPC mają zastosowanie do praw i roszczeń powstałych na gruncie prawa administracyjnego. • Argument, że art. 98 ust. 3 UGN nie wyłącza zastosowania przepisów KPC.
Godne uwagi sformułowania
przepisy te, stanowiące unormowanie procedury cywilnej, nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym, ponieważ obie procedury mają autonomiczny, niezależny od siebie charakter • przepis ten nie stanowi natomiast źródła legitymacji skarżącej do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego
Skład orzekający
Marek Stojanowski
przewodniczący
Marian Wolanin
sprawozdawca
Jakub Zieliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie autonomii postępowań cywilnego i administracyjnego oraz brak możliwości stosowania przepisów proceduralnych KPC w postępowaniu administracyjnym w celu uzyskania legitymacji procesowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dochodzenia odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości na podstawie art. 98 ust. 3 u.g.n. przez podmiot inny niż właściciel/użytkownik wieczysty, powołujący się na zajęcie komornicze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczową różnicę między procedurą cywilną a administracyjną i pokazuje, jak przepisy jednej procedury nie mogą być automatycznie stosowane w drugiej, nawet jeśli dotyczą podobnych instytucji prawnych.
“Czy zajęcie komornicze daje prawo do odszkodowania za wywłaszczenie? NSA wyjaśnia granice KPC w postępowaniu administracyjnym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.