I OSK 1108/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który oddalił skargę Gminy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK). WINGiK uchylił decyzję Starosty [...] o aktualizacji ewidencji gruntów i budynków oraz umorzył postępowanie. Starosta wszczął postępowanie z urzędu w celu ujawnienia nowych punktów granicznych i zmiany powierzchni działki nr [...], opierając się na operacie geodezyjnym z 2018 r. WINGiK uznał, że operat ten, mimo że dotyczył "wyznaczenia i okazania punktów granicznych", w rzeczywistości kwestionował dotychczasowy przebieg granic i próbował ustalić nowy, zamiast odtworzyć istniejące punkty graniczne zgodnie z art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. WINGiK stwierdził, że taka czynność nie może być podstawą do aktualizacji ewidencji bez formalnego postępowania rozgraniczeniowego. WSA oddalił skargę Gminy, podzielając stanowisko WINGiK. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Gminy, która zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. NSA uznał zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że czynności w trybie art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego mają charakter techniczny i służą jedynie wznowieniu lub wyznaczeniu punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji, a nie ustalaniu spornych granic. W przypadku sporów granicznych konieczne jest postępowanie rozgraniczeniowe przed sądem powszechnym. NSA potwierdził, że operat geodezyjny, który kwestionuje dotychczasowy stan ewidencyjny i proponuje nowy przebieg granic, nie może stanowić podstawy do aktualizacji ewidencji gruntów w trybie administracyjnym, a postępowanie w takiej sytuacji jest bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną Gminy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu i charakteru czynności geodezyjnych w kontekście aktualizacji ewidencji gruntów oraz zasad prowadzenia postępowań administracyjnych w sprawach granicznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z aktualizacją ewidencji gruntów na podstawie operatu geodezyjnego kwestionującego dotychczasowy stan prawny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy operat geodezyjny dotyczący "wyznaczenia i okazania punktów granicznych" może stanowić podstawę do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, jeśli kwestionuje dotychczasowy przebieg granic?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki operat nie może stanowić podstawy do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, jeśli nie przeprowadzono formalnego postępowania rozgraniczeniowego. Czynności w trybie art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego służą jedynie wznowieniu lub wyznaczeniu punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji, a nie ustalaniu spornych granic.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego dotyczy czynności technicznych mających na celu odtworzenie istniejących znaków granicznych, a nie ustalanie nowych granic w drodze postępowania administracyjnego. W przypadku sporów granicznych konieczne jest postępowanie rozgraniczeniowe przed sądem powszechnym. Operat kwestionujący dotychczasowy stan ewidencyjny i proponujący nowy przebieg granic nie może być podstawą do aktualizacji danych ewidencyjnych.
Czy postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów może być prowadzone, jeśli jego podstawą jest dokumentacja, która nie spełnia wymogów formalnych lub nie może stanowić podstawy do dokonania żądanej zmiany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
NSA potwierdził stanowisko organu odwoławczego, że skoro operat geodezyjny nie mógł stanowić podstawy do aktualizacji ewidencji, to postępowanie wszczęte przez Starostę w tej sprawie było bezprzedmiotowe od samego początku, co uzasadniało jego umorzenie.
Przepisy (10)
Główne
p.g.k. art. 39 § ust. 1-5
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Przepisy te regulują wznowienie lub wyznaczenie punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji gruntów i budynków. Czynności te mają charakter techniczny i nie służą ustalaniu spornych granic. W przypadku sporu, sprawę rozstrzyga sąd powszechny.
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Stanowi podstawę do umorzenia postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
Pomocnicze
p.g.k. art. 32
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dotyczy czynności geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym, w tym sporządzania protokołu granicznego.
p.g.k. art. 24 § ust. 2b
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Określa przypadki, w których następuje aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, w tym w drodze czynności materialno-technicznej lub decyzji administracyjnej.
rozp. MRRiB art. 36
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Nie znalazło zastosowania w niniejszej sprawie w ocenie NSA.
rozp. MRRiB art. 37-39
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Regulują procedurę ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Wykonawca opracowania geodezyjnego nie przeprowadził tej procedury.
rozp. MRRiB art. 45 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Nie znalazło zastosowania w niniejszej sprawie w ocenie NSA.
p.p.s.a. art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Operat geodezyjny kwestionujący dotychczasowy przebieg granic nie może być podstawą do aktualizacji ewidencji gruntów bez formalnego postępowania rozgraniczeniowego. • Czynności w trybie art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego mają charakter techniczny i nie służą ustalaniu spornych granic. • Postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów, oparte na wadliwej dokumentacji, jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Odrzucone argumenty
Argumenty Gminy dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego przez WSA i organy administracji. • Twierdzenie, że operat geodezyjny mógł stanowić podstawę do aktualizacji ewidencji, mimo kwestionowania dotychczasowych granic. • Zarzuty dotyczące niewłaściwej wykładni art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Godne uwagi sformułowania
"wyznaczenie punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji gruntów i budynków" nie może prowadzić do wyznaczenia nowych punktów granicznych, ani do zmiany przebiegu granic działek ewidencyjnych. • "wznowienie granic [...] ma charakter czynności technicznej dokonywanej na zlecenie. Przeprowadzania tej czynności nie dokonuje się w trybie administracyjnym" • "Spór co do położenia znaków [...] podlega rozstrzygnięciu wyłącznie w trybie sądowym" • "postępowanie, jako bezprzedmiotowe, zasługiwało na umorzenie"
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Elżbieta Kremer
sędzia
Jolanta Górska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu i charakteru czynności geodezyjnych w kontekście aktualizacji ewidencji gruntów oraz zasad prowadzenia postępowań administracyjnych w sprawach granicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z aktualizacją ewidencji gruntów na podstawie operatu geodezyjnego kwestionującego dotychczasowy stan prawny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów zarządzania nieruchomościami i ewidencji gruntów, co jest istotne dla prawników i geodetów. Wyjaśnia kluczowe różnice między czynnościami technicznymi a postępowaniem administracyjnym w kontekście granic działek.
“Granice działek: Kiedy geodeta może zmienić stan ewidencyjny, a kiedy potrzebny jest sąd?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.