I NP 2/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi złożonej przez M. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 19 kwietnia 2023 r. (sygn. akt II Kp 117/23). Sąd Rejonowy utrzymał w mocy postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia dochodzenia. Pokrzywdzona zarzuciła, że postanowienie Sądu Rejonowego zostało wydane przez „osobę nieuprawnioną do orzekania” oraz przez „Sąd, który ze względu na sposób wyłonienia nie spełniał warunku niezależności i bezstronności”, wskazując na wadliwość procedury powołania sędziego. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu bez udziału stron, odmówił przyjęcia skargi. Uzasadnił to tym, że zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k., wniosek o wznowienie postępowania (do którego odsyła ustawa o Sądzie Najwyższym w kontekście skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem) powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę lub pełnomocnika. Ponieważ pokrzywdzona nie należała do kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia takiego wniosku, Sąd Najwyższy na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. w zw. z innymi przepisami odmówił przyjęcia skargi bez wzywania do usunięcia braków formalnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie wymogów formalnych dotyczących skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach karnych, w szczególności wymogu reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego.
Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w Sądzie Najwyższym (Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych) i stosowania przepisów k.p.k.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osoba fizyczna, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, może skutecznie złożyć skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu, jeśli zarzuca wadliwość powołania sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taka skarga podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeśli nie pochodzi od osoby uprawnionej (adwokata, radcy prawnego).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 545 § 2 k.p.k., który wymaga, aby wniosek o wznowienie postępowania (do którego odsyła ustawa o SN w kontekście skarg o niezgodność z prawem) był sporządzony i podpisany przez obrońcę lub pełnomocnika. Skoro skarżąca nie należała do kręgu podmiotów uprawnionych, jej skarga została odrzucona na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zarzucająca wadliwość powołania sędziego, podlega przepisom o wznowieniu postępowania w sprawach karnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w zakresie stosowania przepisów procesowych.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 26 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, do postępowania w sprawach o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń, gdy niezgodność polega na podważeniu statusu sędziego, stosuje się odpowiednie przepisy o stwierdzeniu niezgodności z prawem, a w sprawach karnych przepisy o wznowieniu postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Prokuratura Rejonowa w Białej Podlaskiej | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie |
Przepisy (5)
Główne
u.SN art. 26 § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeżeli niezgodność polega na podważeniu statusu osoby powołanej na stanowisko sędziego.
k.p.k. art. 545 § 2
Kodeks postępowania karnego
Wniosek o wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę albo pełnomocnika.
k.p.k. art. 545 § 3
Kodeks postępowania karnego
Sąd odmawia przyjęcia wniosku nie pochodzącego od osoby wymienionej w art. 545 § 2 k.p.k. bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność.
Pomocnicze
u.SN art. 26 § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Do postępowania w sprawach, o których mowa w art. 26 § 4, stosuje się odpowiednie przepisy o stwierdzeniu niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń, a w sprawach karnych przepisy o wznowieniu postępowania.
k.p.k. art. 88 § 1
Kodeks postępowania karnego
Pełnomocnikiem może być adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga złożona przez osobę nieposiadającą uprawnień procesowych (brak przymusu adwokacko-radcowskiego). • Zastosowanie przepisów k.p.k. o wznowieniu postępowania do skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach karnych.
Godne uwagi sformułowania
podważeniu statusu osoby powołanej do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego • w wydaniu zaskarżonego postanowienia brał udział sędzia powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w sposób niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej kadencji legalnie działającej Rady • przymus radcowsko-adwokacki • oczywista bezzasadność
Skład orzekający
Elżbieta Karska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych dotyczących skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach karnych, w szczególności wymogu reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w Sądzie Najwyższym (Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych) i stosowania przepisów k.p.k.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wadliwością powołania sędziego, co jest tematem budzącym zainteresowanie w kontekście praworządności i niezależności sądownictwa.
“Czy skarga na wadliwie powołanego sędziego musi być podpisana przez adwokata? SN odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.