I NP 1/25Odrzucenie skargi niezgodność z prawem 16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący W. J. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn. I ACa 858/16. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu, które odrzucało jego wcześniejszą skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem, szereg naruszeń, w tym rażące naruszenie art. 871 § 1 k.p.c. poprzez zaniechanie przekazania skargi obrońcy, naruszenie art. 4246 § 3 k.p.c. przez odrzucenie skargi bez wezwania do uzupełnienia braków, naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (prawo do sądu), art. 2 Konstytucji RP (zasada zaufania do państwa) oraz art. 6 ust. 1 EKPC (prawo do obrońcy). Sąd Najwyższy, działając w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, odrzucił skargę. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zastosowanie art. 871 § 1 k.p.c., który nakłada obowiązek zastępstwa przez adwokatów lub radców prawnych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Skarżący nie wykazał, aby przysługiwał mu wyjątek od tej zasady (art. 871 § 2 k.p.c.). W związku z tym, skarga sporządzona i podpisana osobiście przez stronę nieposiadającą zdolności postulacyjnej była dotknięta brakiem formalnym nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako niedopuszczalnego, bez potrzeby wzywania do uzupełnienia braków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie rygorystycznego stosowania przymusu adwokacko-radcowskiego przed Sądem Najwyższym i konsekwencji jego niezachowania.
Dotyczy wyłącznie postępowań przed Sądem Najwyższym, w których wymagane jest zastępstwo procesowe.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, jest dopuszczalna przed Sądem Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga taka jest niedopuszczalna z powodu niezachowania wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na art. 871 § 1 k.p.c., który nakłada obowiązek zastępstwa przez adwokatów lub radców prawnych w postępowaniu przed SN. Brak spełnienia tego wymogu, bez istnienia przesłanek z art. 871 § 2 k.p.c., skutkuje brakiem formalnym nieusuwalnym, prowadzącym do odrzucenia skargi.
Czy odrzucenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, gdy brak ten jest nieusuwalny z powodu niezachowania przymusu adwokacko-radcowskiego, narusza prawo do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odrzucenie skargi w takiej sytuacji jest zgodne z prawem, ponieważ brak jest podstaw do wezwania do uzupełnienia braków, które nie mogą zostać usunięte przez stronę osobiście.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnia, że w przypadku nieusuwalnych braków formalnych, takich jak niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego, sąd nie ma obowiązku wzywania do ich uzupełnienia, a środek zaskarżenia podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. J. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 871 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych (przymus adwokacko-radcowski).
Pomocnicze
k.p.c. art. 3941 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje m.in. na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
k.p.c. art. 4246 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia skargi bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia braków formalnych.
k.p.c. art. 871 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wyjątki od przymusu adwokacko-radcowskiego.
k.p.c. art. 130 § § 5
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje skutki niezachowania przymusu adwokacko-radcowskiego.
k.p.c. art. 3941 § § 1 i 3 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 397 § 3 i art. 373 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Szczególne regulacje dotyczące odrzucenia zażalenia wniesionego osobiście przez stronę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga została wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, co stanowi naruszenie art. 871 § 1 k.p.c. • Brak jest podstaw do zastosowania wyjątków od przymusu adwokacko-radcowskiego przewidzianych w art. 871 § 2 k.p.c. • Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego stanowi brak formalny nieusuwalny, skutkujący odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i konstytucyjnych przez Sąd Apelacyjny. • Naruszenie prawa do sądu i prawa do obrońcy. • Zarzut naruszenia zasady proporcjonalności przez zastosowanie najsurowszego środka procesowego.
Godne uwagi sformułowania
przymus adwokacko - radcowski dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym i jego skutkiem jest odjęcie stronie zdolności do podejmowania czynności procesowych osobiście (zdolności postulacyjnej) • czynności samej strony lub pełnomocnika niebędącego adwokatem lub radcą prawnym albo rzecznikiem patentowym są bezskuteczne • Zażalenie sporządzone i podpisane przez stronę nie mającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym jest dotknięte brakiem formalnym nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełniania tego braku i bez możliwości jego usunięcia przez pełnomocnika.
Skład orzekający
Janusz Niczyporuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznego stosowania przymusu adwokacko-radcowskiego przed Sądem Najwyższym i konsekwencji jego niezachowania."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań przed Sądem Najwyższym, w których wymagane jest zastępstwo procesowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę proceduralną dotyczącą reprezentacji stron przed Sądem Najwyższym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny nie jest wyjątkowy.
“Odrzucona skarga do SN: czy można samemu reprezentować się przed Sądem Najwyższym?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.