I KK 151/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od postanowienia Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu o umorzeniu postępowania lustracyjnego wobec S. S. Podstawą umorzenia była opinia biegłego lekarza, wskazująca na ciężki stan zdrowia lustrowanego (90 lat), który uniemożliwiał mu świadomy udział w postępowaniu i wykluczał możliwość poprawy stanu zdrowia w przyszłości. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. i art. 22 § 1 k.p.k., argumentując, że stan zdrowia powinien skutkować jedynie zawieszeniem postępowania, a nie jego umorzeniem. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, podkreślił, że choć istnieje dominujący pogląd o tym, że przeszkody natury faktycznej (jak choroba) nie stanowią podstawy do umorzenia, to orzecznictwo dopuszcza również inną interpretację, gdy stan zdrowia w sposób definitywny wyklucza możliwość prowadzenia postępowania. W ocenie Sądu Najwyższego, w tym konkretnym przypadku, wiek lustrowanego i nieodwracalne procesy starzenia się organizmu, w połączeniu z istniejącymi schorzeniami, sprawiają, że postępowanie nigdy nie mogłoby zostać podjęte, nawet gdyby zostało zawieszone. Dlatego umorzenie postępowania było uzasadnione. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając, że nie wykazano rażącego naruszenia prawa ani istotnego wpływu hipotetycznego naruszenia na treść orzeczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. w kontekście stanu zdrowia i wieku sprawcy, gdy umorzenie postępowania jest uzasadnione ze względu na definitywny brak możliwości jego prowadzenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy stan zdrowia i wiek sprawcy w sposób oczywisty i nieodwracalny uniemożliwiają prowadzenie postępowania, a nie ogólnej sytuacji chorób uniemożliwiających prowadzenie postępowania.
Zagadnienia prawne (1)
Czy ciężki stan zdrowia i zaawansowany wiek osoby lustrowanej, uniemożliwiające świadomy udział w postępowaniu i wykluczające możliwość poprawy, stanowią podstawę do umorzenia postępowania lustracyjnego na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k., czy też jedynie do jego zawieszenia na podstawie art. 22 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ciężki stan zdrowia i wiek osoby lustrowanej, które w sposób definitywny wykluczają możliwość prowadzenia postępowania, mogą stanowić podstawę do umorzenia postępowania lustracyjnego na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k., nawet jeśli istnieją inne interpretacje przepisów dopuszczające zawieszenie postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że choć istnieje dominujący pogląd, iż choroba powinna skutkować zawieszeniem postępowania, to w sytuacjach, gdy stan zdrowia i wiek osoby uniemożliwiają jakiekolwiek przyszłe prowadzenie postępowania (np. z powodu nieodwracalnych procesów starzenia), umorzenie jest uzasadnione. W takim przypadku zawieszenie postępowania byłoby bezcelowe, gdyż nigdy nie mogłoby zostać podjęte.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S.S. | osoba_fizyczna | osoba lustrowana |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Prokurator Instytutu Pamięci Narodowej Andrzej Golec | organ_państwowy | prokurator |
| Prokurator Oddziałowego Biura Lustracyjnego we Wrocławiu | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (8)
Główne
ustawa lustracyjna art. 19
Ustawa o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 11
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 22 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 638
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stan zdrowia i wiek lustrowanego S.S. w sposób definitywny uniemożliwiają prowadzenie postępowania lustracyjnego, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. • Zawieszenie postępowania na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. byłoby bezcelowe, gdyż nigdy nie mogłoby zostać podjęte z uwagi na nieodwracalne procesy starzenia się organizmu.
Odrzucone argumenty
Stan zdrowia lustrowanego powinien skutkować jedynie zawieszeniem postępowania na podstawie art. 22 § 1 k.p.k., a nie jego umorzeniem. • Sądy niższych instancji nie podjęły rzeczowego dyskursu z argumentami przedstawionymi w orzeczeniach Sądu Najwyższego wskazujących na konieczność zawieszenia postępowania w przypadku poważnych chorób.
Godne uwagi sformułowania
naturalne procesy starzenia się organizmu ludzkiego będą wraz z upływem czasu powodować pogłębianie się opisanych u niego dolegliwości, co spowoduje, iż w terminie późniejszym jego zdolność do udziału w postępowaniu lustracyjnym a także w innych czynnościach życiowych będą mniejsze niż obecnie. • nie istnieje obiektywna możliwość przeprowadzenia kiedykolwiek postępowania lustracyjnego w odniesieniu do osoby S. S. , a tym samym brak podstaw do zawieszenia postępowania w tym przedmiocie, które nigdy nie zostanie podjęte. • przyjęcie przez sąd jednego z konkurencyjnych, ale teoretycznie możliwych, rezultatów wykładni nie oznacza z reguły rażącego naruszenia prawa • nie wolno wprowadzać interpretatorowi [rozróżnień] lege non distinguente
Skład orzekający
Dariusz Świecki
przewodniczący
Tomasz Artymiuk
sprawozdawca
Andrzej Stępka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. w kontekście stanu zdrowia i wieku sprawcy, gdy umorzenie postępowania jest uzasadnione ze względu na definitywny brak możliwości jego prowadzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy stan zdrowia i wiek sprawcy w sposób oczywisty i nieodwracalny uniemożliwiają prowadzenie postępowania, a nie ogólnej sytuacji chorób uniemożliwiających prowadzenie postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w kontekście postępowań lustracyjnych i stanowi przykład interpretacji przepisów w nietypowej sytuacji życiowej, jaką jest bardzo zaawansowany wiek i stan zdrowia osoby lustrowanej.
“Czy wiek i choroba mogą definitywnie zakończyć postępowanie lustracyjne? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.