Orzeczenie · 2022-10-21

I GSK 3172/18

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-21
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacje oświatowezwrot dotacjiniepubliczne przedszkoleodpowiedzialność spadkobiercówprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o systemie oświatyOrdynacja podatkowakontrola wydatkówśrodki unijne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. R. i G. B. od wyroku WSA w Olsztynie, który uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu w sprawie zwrotu dotacji oświatowej. Sprawa dotyczyła okresu od stycznia do maja 2012 roku, kiedy to właścicielką niepublicznego przedszkola była zmarła A. B. Jej spadkobiercy, A. R. i G. B., zostali zobowiązani do zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości (7.020,90 zł) oraz wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (149.035,67 zł). Sąd I instancji, uchylając decyzję SKO, wskazał na potrzebę ponownego rozważenia, czy pewne wydatki, takie jak utrzymanie budynku, materiały biurowe, obsługa księgowa czy wynagrodzenia, nie mieszczą się w kategorii wydatków bieżących finansowanych z dotacji. Podkreślono również, że brak dowodów zapłaty uniemożliwia uznanie wydatku za poniesiony. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, w tym przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących odpowiedzialności spadkobierców oraz przepisów ustawy o systemie oświaty w zakresie wydatków kwalifikujących się do finansowania z dotacji. Skarżący kwestionowali zasadność zwrotu dotacji wobec spadkobierców, argumentując, że za życia A. B. nie wydano decyzji ostatecznej. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że spadkobiercy przejmują z mocy prawa zobowiązania podatkowe spadkodawcy (art. 97 O.p.). Odnosząc się do wydatków, NSA stwierdził, że organy administracji nie zastosowały się do wiążącej oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku WSA, co stanowiło naruszenie art. 153 p.p.s.a. Jednakże, ponieważ skarżący nie zarzucili Sądowi I instancji naruszenia tego przepisu, NSA nie mógł tego badać z urzędu. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące odpowiedzialności spadkobierców były nieprawidłowo sformułowane. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając tym samym rozstrzygnięcie sądu niższej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Odpowiedzialność spadkobierców za zobowiązania podatkowe, kwalifikowalność wydatków z dotacji oświatowych, obowiązek udokumentowania wydatków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niepublicznego przedszkola i przepisów obowiązujących w latach 2012-2013. Wykładnia przepisów dotyczących wydatków bieżących może ewoluować.

Zagadnienia prawne (4)

Czy spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spadkodawcy związane ze zwrotem dotacji oświatowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spadkobiercy przejmują z mocy prawa zobowiązania podatkowe spadkodawcy.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 97 Ordynacji podatkowej, spadkobiercy przejmują majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy, w tym zobowiązania podatkowe.

Jakie wydatki bieżące niepublicznego przedszkola mogą być finansowane z dotacji oświatowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Dotacja może być wykorzystana na wydatki bieżące związane z realizacją zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wydatki na wyżywienie dzieci, jeśli rodzice również za nie płacą, nie mogą być w całości pokrywane z dotacji.

Uzasadnienie

Ustawa o systemie oświaty precyzuje, że dotacja służy realizacji zadań oświatowych, a nie pokryciu wszelkich kosztów prowadzenia placówki. Wydatki na wyżywienie, jeśli rodzice ponoszą ich część, mogą być dofinansowane z dotacji, ale nie w całości.

Czy wydatki na utrzymanie, obsługę administracyjną, księgową, wynagrodzenia personelu pomocniczego (kierownik gospodarczy, konserwator) mogą być finansowane z dotacji oświatowej?

Odpowiedź sądu

WSA w poprzednim wyroku wskazał, że takie wydatki mogą być uznane za bieżące i kwalifikujące się do finansowania z dotacji, jeśli służą realizacji zadań oświatowych. NSA nie badał tej kwestii bezpośrednio, ale wskazał na naruszenie przez organy administracji obowiązku uwzględnienia tej wykładni.

Uzasadnienie

Poprzedni wyrok WSA sugerował szerszą interpretację wydatków bieżących, obejmującą również koszty związane z funkcjonowaniem placówki, a nie tylko bezpośrednio z kształceniem. Organy administracji nie zastosowały się do tej wykładni w ponownym postępowaniu.

Czy brak dowodu zapłaty wyklucza możliwość uznania wydatku za poniesiony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak udokumentowania zapłaty stanowi podstawę do uznania, że wydatek nie został poniesiony, nawet jeśli posiadano dobra.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o rachunkowości wymagają posiadania dokumentów potwierdzających nie tylko poniesienie kosztów, ale także ich sfinansowanie. Ciężar dowodu spoczywa na stronie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (21)

Główne

u.s.o. art. 90 § 3d

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

u.s.o. art. 5 § 7

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

O.p. art. 97 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 100 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 98

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 100 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 176 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 193

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 184

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.s.o. art. 67a § 2

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

u.s.o. art. 84a

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

u.s.o. art. 36 § 1

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

u.s.o. art. 36 § 2

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

u.s.o. art. 36 § 2a

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Dz.U. z 2014 r. poz. 1475

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie podatkowej księgi przychodów i rozchodów

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 97 § 1 w zw. z art. 100 § 1 O.p. poprzez uznanie zasadności zwrotu dotacji wobec spadkobierców A.B. • Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 90 ust. 3d w zw. z art. 5 ust. 7 u.s.o. w zakresie kwalifikowalności wydatków na wynagrodzenia personelu pomocniczego i opłaty za monitoring alarmowy.

Godne uwagi sformułowania

spadkobiercy przejmują z mocy prawa przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy • nie każda płaszczyzna działalności będzie mogła zostać dofinansowana ze środków finansowych pochodzących z dotacji • dotacja oświatowa może zostać wykorzystana wyłącznie na te wydatki bieżące danej szkoły lub placówki, które realizować będą zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej • nie może być uznana za trafną argumentacja skargi, że w sytuacji nieprzedstawienia dowodu zapłaty, dowodem poniesienia wydatku jest sam fakt posiadania określonych dóbr (wyposażenia) okazanych kontrolującym • Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 p.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Natomiast niezastosowanie się przez sąd do oceny prawnej jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Grzelak

członek

Marek Krawczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Odpowiedzialność spadkobierców za zobowiązania podatkowe, kwalifikowalność wydatków z dotacji oświatowych, obowiązek udokumentowania wydatków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niepublicznego przedszkola i przepisów obowiązujących w latach 2012-2013. Wykładnia przepisów dotyczących wydatków bieżących może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności spadkobierców za długi zmarłego oraz interpretacji przepisów dotyczących wydatków z dotacji oświatowych, co jest istotne dla placówek edukacyjnych i ich organów prowadzących.

Spadkobiercy odpowiadają za długi zmarłego organu prowadzącego przedszkole – NSA rozstrzyga spór o dotacje.

Dane finansowe

WPS: 7020,9 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst